Pernebek Momynuly: Ulttyq mýzykamyzdyń tarıhy men qudiretin dáripteı almaı kelemiz

– Pernebek Momynuly, kezinde ataqty Ahmet Jubanovtyń ózi Sizdi «qaısar bala» dep atapty. Semeıdegi mýzyka ýchılıshesiniń basshylyǵyna ustazyńyzdyń usynysymen barǵan ekensiz. Jas maman úshin jaýapty isti alyp júrý ońaıǵa soqpaǵan bolar...

– Árıne, ómirlik ári kásibı tájirıbesiz mamanǵa bildeı bir oqý ornyn basqarý ońaı emes. Osy tusta basshylyqqa qalaı kelgenim jaıynda az-kem aıta keteıin. Ustazym Ahmet Jubanov sol kezdegi Má­denıet mınıstri Ámir Qanafınniń qabyldaýynda bolyp, jaýapty iske meniń kandıdatýramdy usynypty. Semeıde jańadan ashylyp, pıonerler úıinde ornalasqan ýchılısheniń bar-joǵy otyz shaqty stýdenti men 8-9 muǵalimi ǵana bar eken. Basshylyqqa kelgennen keıin ózime artylǵan senimdi aqtaý úshin kóp izdenýge, oqýǵa týra keldi. Pıanıno, skrıp­ka, án klasyna qosymsha sol jylda­ry qobyz, dombyra, baıan klasy ashyldy. Almatyǵa arnaıy kelip, belgili sheber Qambar Qasymovtyń jaltyraǵan dúnıeleriniń arasynan on eki dombyra, jeti qobyzdy tańdap alyp, ýchılıshemizdiń oqý-ádistemelik qoryn tolyqtyrdyq. Al ýchılısheni jabý týraly obkomnyń sheshimi shyqqan kezeńde Ortalyq komıtetke hat jazyp júrip, jabylýdan aman alyp qaldyq. Bul da ujymnyń bir­lesken kúsh-jigeriniń, ulttyq óneri­mizge janashyrlyǵynyń nátıjesi. Osy­laısha birte-birte ysylyp, oqý ornyn damytý úshin tájirıbe jınaqtadym. Ce­meıge kelerde belgili qylqobyzshy Dáýlet Myqtybaevtyń qyzy Tamaramen otaý kóterdim. Osy jyldarda ózime tap­syrylǵan isti abyroımen atqarýyma otba­symnyń úlken septigi tıdi. Gúlmaıra, Sáý­le esimdi qyzdarym dúnıege kelip, eki úl­ken mindetti jaýapkershilikpen qatar alyp júrýime týra keldi.

– О́mirderegińizde mýzykalyq as­paptarǵa bala kezden úıirsek bolǵan­dyǵyńyz aıtylady. Án aıtý da otbasynan daryǵan eken. Bolashaǵyńyzdy ónermen baılanystyrýyńyzǵa otba­syn­daǵy tárbıe áser etti me?

– Ákem ómirden erte ketti. Dombyra shertisi erekshe edi. Ol kez emis-emis esim­de bolǵanmen, ákemniń orny oısy­rap turdy. Án men jyrdyń ajary – anam Rysjan shańqobyzdyń sheberi bolatyn. Bul da qanmen kelgen qasıet shyǵar. Kúnde keshkisin aýyldyń qyz-kelinshekteri jı­ylyp án salyp jatatyn dýmanǵa toly keshterde aıtylǵan halyq ánderi áli kúnge jadymda jańǵyryp turady. О́zimnen úlken aǵam da mýzykalyq aspaptarda oınaıtyn. Bolashaǵymdy zań salasymen baılanystyrǵan aǵam meni óner salasyna barady dep boljamasa kerek-ti. Qulaǵymnyń quryshy ánmen qanǵan meni ákem qaıtqannan keıin alty balany birdeı asyraý múmkindigi bolmaǵandyqtan, anam Balyqty aýylyndaǵy mektep-ın­ter­natqa oqýǵa berdi. Mektep dırektory Seıitkárim Nurmatov bilimdiligi men qa­rapaıymdylyǵy úılesip turatyn tamasha jan edi. Alǵyrlyǵyma qaraǵan bolýy kerek, ózine kómekshi etip aldy. Osylaısha 8-synyptan bastap jaýapty isti moınyma júktep aldym. Mekteptegi hor úıir­mesine turaqty qatysyp júrdim. Birde hordy basqaratyn oqytýshymyzdyń akkordeonyna qyzyǵyp, oınap kórýge surap aldym. Bul aspaptan habarym bar ekenin kórgende tańdana basyn shaıqap, sende úlken qabilet bar, qaıtken kúnde konservatorııaǵa oqýǵa túsýiń kerek dedi. Konservatorııa degendi alǵash estýim. Sodan arman qýyp, úlken oqý ornyna keldim. Emtıhandy ataqty Ahmet Ju­banovtyń ózi qabyldaýy men úshin kútpegen jaıt boldy. Osylaısha ustaz aldynda jaqsy nátıje kórsetip, qobyz klasyna qabyldandym. Biraq irileý kelgen dene bitimimdi eskerse kerek, Ahmet Ju­banov «Qurmanbek Jandarbektiń inisin qobyzǵa otyrǵyzyp qoıǵanymyz jaramas, Bolat Sarybaevtyń klasyna barsyn», dep tapsyrma berdi. Osy jyldarda Fatıma Balǵaeva, Qubysh Muhıtov, Habıdolla Tastanovtaı daryndy ustazdardan tá­lim aldym. Eki jyl kishi, úsh jyl bas qo­byzdy úırenip, muǵalim-solıst, halyq aspaptarynyń uıymdastyrýshysy degen mamandyq alyp shyqtym.

– Al ǵylymǵa qalaı keldińiz, oqý­lyq jazý isine qaı kezden den qoı­dyńyz?

– Mýzyka zertteýshisi, kompozıtor, qaı­ratker, akademık Ahmet Jubanovtyń halyqtyń án-kúı, kompozıtorlyq pen óner, mádenıet qaıratkerleriniń ómiri men shyǵarmashylyǵyna arnalǵan zert­teýleri qazaqtyń mýzyka mádenıeti ǵy­ly­myndaǵy qundy eńbekter sanalady. Akademıktiń tapsyrmasymen kom­pozıtor-pedagog, jadymyzda ult­tyq mý­zykamyzdy jınaqtaýshy, etno­graf, kóp­tegen mýzykalyq, oqýlyq basy­lym­darynyń avtory retinde qalǵan Latıf Hamıdı aǵaıymyz barlyq stýdent­ke birinshi kýrstan bastap qazaq mýzyka tarıhynan referat jazǵyzatyn. Izde­nemiz, oqımyz, osylaısha bes jylda on shaqty referat qorǵappyn. Ǵylymǵa bir taban jaqyndaı túskendigimniń sebebi osynda jatyr. A.Jubanov pen B.Sa­rybaevtaı ustazdarymyz jol bastaýshymyz bola bildi. Semeıde júrgenimde de bul baǵyttaǵy jumystarym gazet betterinde qazaq mýzyka óneri maıtal­man­darynyń shyǵarmashylyǵyna arnal­ǵan maqalalarmen jalǵasyn tapty. Qatar oqyǵan elý-alpys balanyń ishinen ǵy­lymǵa bet burǵany men ǵana ekenmin.

– Qylqobyz skrıpkanyń atasy ekendigin dáleldep kóptegen ma­qala jazdyńyz. Osy kúnge deıin qa­zaqtyń án, kúı, bı ónerin zertteıtin ǵy­lymı ınstıtýt kerektigi jaıynda da únemi másele kóterip kelesiz. Bul usy­ny­sy­ńyzdy quptaǵandar, qoldaǵandar boldy ma?

– Elimizde án, bı, mýzyka dúnıesin zertteý isi kenjelep qalǵany jasyryn emes. Ádebıettaný, tarıhtaný, tiltaný baǵytynda zertteý isi jolǵa qoıylǵanmen, ǵylymı-zertteý baǵytynda ónertaný ınstıtýty joq. Áli kúnge ulttyq mýzykalyq aspaptar tarıhyn ǵylymı deńgeıge kótere almaı otyrǵanymyz eldigimizge syn. Bul jaı ǵana aspaptaný ınstıtýty emes, ol qazaqtyń án-bı, tipten sýret salý óneriniń tarıhyn zertteýmen tyǵyz baılanysty. Búginde qazaqtyń dombyrasy men qobyzy álemdik deńgeıde tur. Dúnıe júziniń ónertanýshylary skrıpkanyń atasy qylqobyz ekenin áldeqashan moıyndaǵan. Elimizde bul aspaptardy jasaıtyn jekelegen sheberler kóp bolǵanmen, olardyń ǵylymı-zertteý múmkinshiligi joq. Kezinde konservatorııa janyndaǵy ǵylymı-zertteý zerthanasyna kompozıtor, elimizdiń óner qaıratkeri Baqytjan Baıqadamov bes-alty jyldaı jetekshilik etip, munda bala qobyz ben bala dombyranyń jasalǵanyn bilemiz. Mine, osynaý ıgi is aıaqsyz qal­dy. Osy isti qaıta jolǵa qoıyp, res­pýb­­lıkalyq deńgeıge kótere bilsek, hal­qymyzdyń mýzykalyq estetıkalyq dúnıesine bir taban jaqyndaǵan bolar edik. Búginde damyǵan elderdiń ekonomıkalyq óristeýiniń bastaýy rýhanııatymen sabaqtasyp jatqany anyq. Má­denıetin dáripteý arqyly urpaq tár­bıesine kóp kóńil bólýde. Mynaý kór­shi jatqan ázerbaıjan, sonymen birge ózbek aǵaıyndarymyzda alpys jyl­ǵa jýyq tarıhy bar aspaptar fabrı­kasy bar. Qazaqtyń ulttyq mýzyka aspaptaryn jasaıtyn kásibı óndiristiń joq­tyǵy qynjyltady. Al elimizde júzege asyp jatqan «Rýhanı jańǵyrý» baǵ­dar­lamasy aıasynda tarıh tasasynda qalǵan qundylyqtarymyzdy shyǵarýdyń mańyzy zor.

– Al qazaq mýzyka tarıhynyń bú­gingi zerttelý barysy qandaı?

– Búginde Birjan sal, Aqan seri­niń ar jaǵynda aıtylmaı qalǵan tulǵa­la­rymyz óte kóp. Olardyń tarıhyn, shy­ǵarmashylyǵyn zertteý máselesi kún tártibinde tur. Kómeski qalǵan tarıh betin ashý nátıjesinde sońǵy jyldary buryn-soń­dy estip bilmegen batyrlardyń esimi atala bastady. Osy oraıda Segiz serini atap ótken bolar edim. Segiz qyrly bir syrly tulǵa batyrlyǵymen qosa, ulttyq mýzykamyzǵa da mol murasyn qaldyryp ketti. Búginde halyq áni retinde oryndalyp júrgen «Gýhartas» pen «Al­qońyr» – Segiz seriniń áni. Bul tenor daýys­ta shyrqalatyn ánder. Segiz seri «Daı­dıdaýdy» qosqanda otyz shaqty ánniń avtory. Batyr óz zamanynda eki júz­­ge jýyq sarbaz ustap, Isataımen birge soǵysqan. Tarıhı derekterde Mahambet pen Isataıdyń esimi atalǵanmen, Segiz seri tasada qalyp qoıady. Ol – kóp qýdalaýǵa ushy­raǵan batyr. Halyq daryndary shyǵarǵan ánder men kúılerdi zertteý, olardy bir júıege keltirip, notaǵa túsi­rýdiń bolashaq jastar úshin tarıhı ári mádenı mańyzy zor.

– Sizdiń bastaýysh, keıinnen joǵary synypqa jazǵan án sabaǵyna arnalǵan oqýlyqtaryńyzben birneshe býyn ósti. Kásibı oqý oryndarynda ulttyq mýzyka tarıhyna qatysty jazǵan eńbek­te­rińiz áli kúnge kádege jarap júr. Jas ǵa­lymdarǵa qandaı keńes berip kelesiz?

– Qazaqtyń mýzyka tarıhyn Ǵafýra Beısenovadan oqydym. Degenmen bul pán jıyrma bes saǵattaı ǵana oqytylyp kel­di. Al orystyń jáne damyǵan elderdiń mýzyka tarıhyn birinshi kýrstan bastap eki jylǵa jýyq oqyp keldik. Qazaq solfeldjıosy, qazaq mýzyka teorııasyn orys tilinde meńgerdik degenmen, osy jyl­darda Ahmet Jubanovtyń «Mýzyka álip­pesi», Zataevıchtiń «Qazaqtyń 1000 áni» eńbekteriniń jaryq kórýi ulttyq qundylyqtardy dáripteýge baǵyttalǵan aýqymdy qadam boldy. A.Jubanovtyń keıinnen jaryq kórgen «Qurmanǵazy», «Ǵasyrlar pernesi», «Qazaqstan halyq kompozıtorlary», «Zamana bulbuldary» teńdessiz eńbekterge aınaldy. Ulttyq mýzyka tarıhyn zertteýge kóp kóńil ból­gendigim ǵylymdaǵy izdenisterimniń bas­tamasyndaı boldy. Keıinnen bul eń­bekterim «Mýzykaly-estetıkalyq tár­bıe», «Qazaq mýzykasynyń qysqasha tarıhy», «Qazaq mýzykasynyń qysqasha tarıhyna» arnalǵan 3 tomdyq oqýlyq-monografııa bolyp jaryqqa shyqty. Bul eńbegim joǵary synyp oqýshylary men stýdent jastarǵa, ónersúıer qa­ýym­ǵa arnalǵan. Úsh tomdyq oqýlyq-monografııada barlyǵy 200-den astam óner qaıratkerleri, sahna sańlaqtary, mýzyka zertteýshileriniń ómiri men shy­ǵar­mashylyǵyna taldaý jasalyp, mýzykalyq estetıkalyq tárbıeniń tarıhy men órkendeý joldary qamtylǵan bolatyn. «Qazaq operasynyń damý joldary», «Mýzy­kany tyńdaı jáne túsine bilý», «Oqý­shylar men jastarǵa estetıkalyq tárbıe berý», «Mýzyka álemine saıahat» atty eńbekterimniń kádege jarap jatqany árıne qýantady. Kezinde qazaq tilinde jazǵan ǵylymı jumysymdy orys tiline aýdaryp qorǵaýyma týra keldi. Belgili ǵalym Ibadýlla Sembaevtyń qoldaýynyń arqasynda Máskeýdegi metodıka ǵylymı-zertteý ınstıtýtynyń ǵylymı prorektory Evgenıı Kvıatkovskıımen tanystym. Ol kisi úshinshi klasqa arnalǵan kitabymdy kórip, kandıdattyq, al ekinshisine dok­torlyq dıssertasııalyq jumys dep baǵa berdi. Osylaısha mýzykalyq mektepter, kolledjder, joǵary oqý oryndaryn­da, muǵalimder de paıdalanyp kelgen «Bastaýysh synyptyń mýzykalyq estetı­kalyq tárbıesi» taqyrybynan dısser­tasııa qorǵadym. Búginde bul eńbek jas urpaqty tárbıeleýde ulttyq sıpaty tur­ǵysynan qundy. Eńbekterimde hal­qy­myzdyń tarıhı jáne rýhanı qazy­na­syn, ulttyq mádenıeti men ádet-ǵurpy, salt-dástúrleri jan-jaqty nasıhattalady.

– Ahmet Jubanov atyndaǵy mýzy­kalyq mektep-ınternatty basqarǵan jyldarda órkenıetti elder tarıhymen tanysyp, kóp tájirıbe jınap qaıttyńyz. Osy saparlar barysynan kóńilińizge ne túıdińiz?

– Men ózime senip tapsyrylǵan min­detti abyroımen atqarǵannan keıin óti­nish aıtyp, Semeıden Almatyǵa, P.Chaı­kovskıı atyndaǵy mýzykalyq ýchılıshege muǵalim bolyp oraldym. Odan keıin Bilim mınıstrliginiń respýblıkalyq mýzykalyq-estetıkalyq ǵylymı-ádistemelik kabı­netine meńgerýshilikke bekitilip, mýzyka mektepterine qazaq, orys tilderinde qazaq ánderin oqytýdyń baǵdarlamasyn engizdim. Keıinnen mınıstr Kenjeǵalı Aımanov, Shıap Saǵyndyqovtyń qolqa­laýymen Ahmet Jubanov atyndaǵy mýzy­kalyq mektep-ınternatqa dırek­torlyqqa keldim. Bul jaýapty orynǵa kelýge júreksindim. Olaı dep otyrǵanym, Qazaqstannyń eńbek sińirgen óner qaı­ratkeri Túrkistan О́zbekov aǵamyz osy mektepti basqardy. Rasyn aıtqanda, áske­rı tártiptegi adam basqarǵan mektepti bas­qaramyn dep birden sheshim qabyldaı almadym. Degenmen, barys-kelis saparlar men zertteýlerim arqyly sheteldikter tamsanyp, qyzyǵatyndaı tarıhymyz ben mádenıetimizdiń tereńde jatqandyǵyna kózim jetti. Italııa, Ulybrıtanııa, Shotlandııa, Iýgoslavııa saparlarynda bul elderde Qurmanǵazy, Aqan seri, Dınadaı týma talanttarynyń joqtyǵyna, Birjan men Kúláshti eshbir elden taba almaıtyndyǵymyzǵa, eki ishekti aspappen álemdik mýzyka jasaǵan Qurmanǵazy, Dına men Ámireniń urpaǵy retinde maq­tanýymyz kerektigin sezindim. Al bizdiń mýzykalyq muramyz áli túpkilikti zerttelmeı jatqan sala eken. Desek te, elimizde durys baǵyt ala almaı, shógip ket­ken qanshama daryndylarymyz boldy. Kezekti saparlar barysynda klevesın, kúı­sandyqta Nurǵısanyń, Shámshi, Áset, Ábláhattyń ánderin oryndap, qazaq mýzykasyn áýeletip qaıttyq. Stýdenttermen, oqýshylarmen kezdesýimizde Verdı, Paga­nını shyǵarmalaryn jatqa aıtyp, týǵan eliniń mýzykasy tarıhyn jatqa biletindigine tańǵaldyq. Shetel saparynan osyndaı ásermen oralǵandyqtan, oqýlyq jazýǵa otyrdym. О́ıtkeni adamǵa oı salatyn da, jandandyryp, óz qatarynan artyq dúnıe bilýge shabyttandyratyn da rýhanı baılyq. Shetelderde nazarymyzdy aýdarǵan basty jaıt, órkenıetti elder mýzykaǵa, estetıkaǵa bala jastan, otbasynan baýlıtyndyǵy. Olar balabaqsha, mektep tabaldyryǵyn mýzykalyq aspappen birge attaıdy. Osy oraıda japon halqynan úlgi alatyn myna mysaldy aıta keteıin. Japondyqtar balalaryn balabaqshaǵa matallofonmen aparady. Mektepterde bes kún boıy bir-bir saǵattan mýzyka men sýret sabaǵy 12-synypqa deıin oqytylady. Bul pánderdi Chehoslovakııa, Vengrııa, Bolgarııa, Baltyq jaǵalaýy elderi aptasyna úsh saǵat, al Reseı men postkeńestik elderde aptasyna 1-1,5 saǵat oqytyp keldi. Jastaıynan otba­synan rýhanı baıyp ósken balanyń ónerge, estetıkalyq tárbıege sýsyndap óse­tini ǵylymmen dáleldengen. Tipten Japonııada bala qursaǵynda jatqanda anasynyń kúnine kem degende eki-úsh mınýt án salýy tárbıeniń bir bólshegi is­petti. Rýhanı baılyq – ár halyqtyń je­tis­tigi. Japondyqtardyń álemdegi al­dyńǵy qatarly el bolýynyń da negizi osynda jatsa kerek. Sonaý bir jyldarda Shymkentte kolledj ashyp, bastaýysh synyp muǵalimderin oqytýdy jolǵa qoıǵan edim. Japon tájirıbesine negizdeı otyryp, balalardy mýzyka, sýretten sabaq berýge baýlydym. Stýdentter birinshi kýrstan qalaǵan mektebinde tájirıbeden ótedi. Pedagogıka, mýzykalyq estetıkaǵa baýlý úshin «Elim-aı», Ybyraı Altynsarınniń «Kel, balalar, oqylyq» jáne Abaıdyń «Kózimniń qarasy» fılosofııasyna negiz­delgen baǵdarlama jasaldy. Onda balanyń bastaýysh synyptan bastap án men kúıdi qabyldaý túısigin tereńdetý kózdeldi. Sol jyldarda kolledjde segiz júzden astam túlek tárbıelengen eken. О́kinishke qaraı, bul tájirıbeni respýblıkaǵa taratý isi aıaqsyz qalyp qoıdy.

– Búginde mýzyka sabaqtarynyń óz deńgeıinde ótpeıtindigine qatysty syn az emes, tipten án sabaǵyn oqytýdyń qa­jeti joq degen pikirler aıtylyp qa­lady. Al daryndy balalardy oqy­tý isine qanshalyqty kóńil bólinip keledi?

– О́ner akademııalary daryndy balalardy ǵylymǵa ákelý jaǵynan artta keledi. A.Jubanov atyndaǵy mektepte dırektor bolǵan jyldarda aýyl-aýyl­darǵa shyǵyp, talantty balalardy irik­tep alýdy dástúrge aınaldyrǵan edik. Talantty balalardy tanytý maqsatynda jyl saıyn dástúrli konkýrstar ótkizý jalǵasyp keledi degenimizben, osy tájirıbeni ári qaraı keń kólemde jal­ǵastyrýdyń mańyzy zor. Degenmen de sa­lanyń damýy kadrǵa baılanysty ekendigin aıta ketken jón. Ádebıetten de, tarıhtan da tól oqýlyqtarymyz bar­shy­lyq degenmen, mýzyka tarıhyna kelgende kóńilimiz qulazıdy. Bastaýysh eki synyp oqýlyǵyn men jazsam, О́mirbek Baıdildaev besinshi, jetinshi synypqa arnap oqýlyq jazdy. Aıta ketetin bas­ty másele, búginde mýzykany oqytatyn muǵalimderdiń kópshiliginiń deńgeıi tómen. Án aıtqyzýmen shektelip, ulttyq mýzykamyzdyń tarıhy men qudiretin dáripteı almaýda. Osylaısha dúbara jas­tar tárbıelenýde. Qazir Dınanyń nemese Qurmanǵazynyń kúılerin nemese Roza Baǵlanovanyń ánderin biletinder kemde-kem. Bul – otbasyndaǵy tárbıeniń kem­shiligi. Osy úrdis áli kúnge jalǵasyp keledi. Osyny durys jolǵa qoımaı, qoǵamnyń ósip-ónýi beker. Búginde salany myqtap meńgergen qazaq tildi lektorlar joqtyń qasy. Osy oraıda orys tilinde qazaq mýzykasyn zerttep júrgen mýzykatanýshy, professor Iýrıı Aravınniń eńbegin baǵalaýymyz kerek. Balabaqsha, mektepterde, joǵary oqý oryndarynda sabaq beretinderdiń deni áıelder ekeni –  eskere ketetin mańyzdy másele. Al shetelderde oqytýshylardyń basym kópshiligi – er adamdar. Úıde ananyń, oqý orynda­rynda áıel mamandardyń tárbıesin alǵan balalarymyzdyń bolashaǵyna alańdaýymyz kerek. Áıelderdiń qo­ǵam­daǵy sharýasy jetkilikti. Al medısına men bilim salasynda eńbekaqy mardym­syz. Ondaı jaǵdaıda bul salaǵa er adamdardyń kelýi ekitalaı. Osy oraıda Prezıdentimizdiń sala mamandarynyń jalaqysyn kóterý turǵysyndaǵy tapsyrmasynda úlken saıası mán jatqandyǵyn aıta ketken abzal. Sonymen birge aldaǵy ýaqytta mektep dırektorlaryn er azamattardan daıyndaý isine kóńil bólinýi qajet. Kóptegen er adamdardyń óz deń­geıinde qoǵam damýyna úles qosa almaı júrgendigi kóp máseleniń óz deńgeıinde sheshilmeı otyrǵandyǵymen baılanysty.

– Búginde kóptegen shákirtterińiz elimizdiń mádenıeti men óneriniń damýy­na úles qosyp júr. Olarmen shy­ǵar­ma­shylyq baılanysyńyz qalaı?

– Elimizdiń mádenıeti men óneriniń damýyna zor úles qosqan shákirtterim qa­tarynda M.Eshekeev, A.Raıymqulova, A.Mu­hamedıuly, B.Núsipjanova, R.Rym­baeva, M.Júnisova, T.Zabırova, A.Jora­baeva, S.Maıǵazıev, taǵy basqa­lardy atap ótken bolar edim. Búginde eń­bekterimmen ǵalamtor arqyly tanysyp, keıde Nıý-Iork, Tokıodan habarlasyp jatatyndar bar. Shetelde júrse de ulttyq ónerdi umytpaı, Birjannyń, Qurmanǵazy men Kúláshtiń kúıleri men ánderin tyńdaıtyn jastardyń bar ekeni qýantady. Bul da bir ǵalamtordyń paıdaly jaǵy. Qazaq ánine suranys barda ulttyq ónerimiz ólmeıdi. Al onyń bolashaǵy ulttyq mýzyka tarıhymen tyǵyz baılanysty.

– Áńgimeńizge rahmet.

Áńgimelesken

Elvıra SERIKQYZY,

«Egemen Qazaqstan»