Ekonomıka • 24 Qyrkúıek, 2021

Astyq jınaý qashan aıaqtalady?

226 ret kórsetildi

Osy ýaqytqa deıin elimizdiń egin da­lasyndaǵy 14,1 mln gektardyń dándi jáne dándi-burshaqty da­qy­ly jınalypty. Ortasha ónim­dilik gektaryna 9,2 sentnerden aınalǵan. Bul 2020 jylǵy deń­geıden 22,8 paıyzǵa tómen. Jalpy, 13 mln tonna astyq jınalsa, sonyń 10,4 mln tonnasy bıdaı.

Aýyl sharýashylyǵy mınıstrliginiń málimetinshe, 197,8 myń tonna maıly daqyl, 2 142,7 myń tonna kartop, 3 730,1 myń tonna kókónis daqyldary, 2 581,3 myń tonna baqsha daqyldary jınalǵan. Egin egetin negizgi úsh óńir – Aqmola, Qos­tanaı jáne Soltústik Qazaqstan oblystarynda 10,6 mln gektar egin alqaby jınalypty. Bul jalpy alańnyń 91,4 paıyzy. Ortasha ónimdilik gektaryna 8,4 sentnerdi qurap, jınalǵan ónim 8,9 mln tonnaǵa jetti.

«Astyqtyń jalpy túsimi 15,3 mln tonnaǵa jetedi degen boljam bar. Sonyń ishinde bıdaıdyń túsimi 10,5 mln tonnaǵa jýyqtaýy múmkin. Ulttyq statıstıka bıýrosynyń derekterine sáıkes 2021 jyldyń 1 tamyzyndaǵy jaǵdaı bo­ıyn­sha respýblıkada dándi jáne dándi-burshaqty daqyldar 3,5 mln tonna, onyń ishinde bıdaı 2,8 mln tonna bolǵan. О́tken jyldan qalǵan astyqty eseptegende shamamen 18,8 mln tonna astyq bar. Onyń 13,3 mln tonnasy – bıdaı. Astyqtyń qajettilik esepterine sáıkes ishki tutynýǵa 7,6 mln tonna bıdaı, onyń ishinde azyq-túlik qajettilikterine 3 mln tonna, jemge 2 mln tonna, tuqymǵa 1,8 mln tonna, ónerkásiptik óńdeýge 0,8 mln tonna astyq qajet», delingen mınıstrlik málimdemesinde.

Bıdaıdyń eksporttyq áleýeti undy qosa eseptegende shamamen 5,5-6 mln tonna kó­leminde baǵalanyp otyr. Kóktemgi egis jáne kúzgi jıyn-terin jumystaryn jú­r­gizetin fermerlerge memlekettik qol­daý kórsetý aıasynda qarjy jet­ki­lik­ti deńgeıde bóli­ne­di. Azyq-túlik keli­sim­shart korporasııa­sy aýyl sharýa­shy­ly­ǵy ónimderin forvardtyq satyp alýdy jú­zege asyrmaq.

Sondaı-aq vedomstvo mıneraldy tyńaıtqysh, tuqym, pestısıd satyp alǵan sharýalarǵa sýbsıdııa beredi jáne sýarmaly jerge jumsalatyn sý shyǵynynyń bir bóligin óteıdi. Investısııalyq sýbsıdııa baǵdarlamasy aıasynda tehnıka satyp alǵan, aýyl sharýashylyǵy ónim­derin saqtaý jáne qaıta óńdeý obek­tilerin qurǵan, jylyjaılar men ósim­dik baqtaryn salǵan, sýarý júıelerin qurǵan ári keńeıtken jáne taǵy basqa da irgeli isterdi qolǵa alǵan fermerler shyǵyndarynyń bir bóligi óteledi.

Egin jınaý jumystaryn ýaqtyly atqarý úshin fermerlerge 396,5 myń tonna jeńildetilgen dızel otyny bólingen. 2021 jyldyń 16 qyrkúıegindegi jaǵdaı boıynsha 247,5 myń tonna jetkizilipti. Munaı óńdeý zaýytyndaǵy otynnyń lıtri 156 teńge (tonnasy 189,0 myń teńge), operatorlardyń jetkizý qyzmetiniń qunyn qosa eseptegende de dızel otynynyń óńirlerdegi ortasha baǵasy qymbat emes. Sharýalar onyń bir lıtrin 177 teńgeden alady.

«Respýblıkada 28,8 mln tonna astyq saqtaıtyn múmkindik bar. Onyń ishinde astyq qabyldaý ká­siporyndarynda 12 mln tonna, fermer­lerde 16,8 mln tonna astyq saq­taı­tyn oryn bar. Bıylǵy egin jınaý naý­qa­ny shtattyq rejimde jáne jos­par­lan­ǵan kestege sáıkes júrip jatyr. Ju­mys­ty ýa­qy­tynda atqarýǵa qatysty bar­lyq má­sele mınıstrliktiń turaqty ba­qy­la­ýyn­da. Tıisti monıtorıng pen taldaý jasalyp otyrady», dep habarlady vedomstvo.

Sońǵy jańalyqtar

Túıtkili kóp turǵyn úı

Saıasat • Keshe

Jas sarapshylar taldaýy

Saıasat • Keshe

Ketigin tapqan kásiporyn

Ekonomıka • Keshe

Aıan týraly baıan

Rýhanııat • Keshe

Úzdikter anyqtaldy

Fýtbol • Keshe

Fransııa – pleı-offta

Fýtbol • Keshe

Aıazdaǵy apat

Aımaqtar • Keshe

Arheolog asýlary

Qoǵam • Keshe

Uqsas jańalyqtar