Totydaı taranǵan Taldyqorǵan

55 otbasy baspanaly boldy

Taldyqorǵan qalasynyń oblys ortalyǵy mártebesin alǵanyna 20 jyl tolýyna oraı 55 otbasy qonys toıyn toılady. «Bolashaq» shaǵyn aýdanynda jańadan salynǵan úıdegi páterlerdiń kiltin oblys ákimi Amandyq Batalov tabystady.

– О́tken 20 jylda qalada jańa sha­ǵyn aýdandar, áleýmettik nysandar salyndy, joldar, saıabaqtar, skverler, aýlalar jasaldy. Belgili sáýletshiler bú­gin­gi Taldyqorǵannyń keskin-kelbetiniń kóriktenýine úles qosty. Búgingideı mere­kelik kúnge oraı oblystyq juqpaly aýrýlar aýrýha­na­synyń aýmaǵynda koronavırýspen kú­reste erlik pen jankeshtilik tanytqan dá­ri­gerlerge arnalǵan eskertkish ashyldy. Sondaı-aq, qala kóshelerine zama­naýı avtobýstar shyǵaryldy. Endi, mi­ne, kezegi jetken turǵyndarǵa merekege oraı jańa páterdiń kiltin tabystap jatyr­myz. Osynyń bári memlekettik qol­daýdyń naqty kórsetkishteri, – dedi páter ke­zegi jetkenderge kilt tapsyrý sal­­ta­natynda óńir basshysy.

Saltanatty sharaǵa qatysýshylar ob­lys ákimimen birge jas otbasy Oma­rov­tar men pedagog Marjan Melstiń úıine ki­rip, shashý shashty. Qonystoıyn toılaý­shylarǵa arnaıy syılyqtar tabystaldy.

Jalpy, bıyl «Nurly jer» baǵ­dar­lamasy aıasynda Almaty oblysynda
1 mln-nan astam sharshy metr baspanany paıdalanýǵa berý josparlanǵan. Onyń 191,3 myń sharshy metri neme­se 2 603 páter bıýdjet qarajatyna sa­ly­nady. Bıylǵy 8 aıdyń ishinde baǵ­darlamanyń bar­lyq baǵyty boıyn­sha berilgen 904 páter­diń 68-i kópbalaly otbasylarǵa tıesi­li. Jalpy, bas­panasyz júrgen halyqty pátermen qam­­tamasyz etýge arnalǵan jal­damaly tur­ǵyn úı qurylysyna bıyl 16,2 mlrd teńge bólinip otyr. Onyń 10,9 mlrd teńgesi kópbala­ly ot­basy­larǵa arnalǵan. Oblysta jal­damaly pátermen qamtamasyz etý jos­parlanǵan 1 695 otbasynyń 953-i kópbalaly sanalady. Bıyl qań­tar-tamyz aralyǵynda Almaty ob­ly­synda 663,5 myń sharshy metr bas­pana nemese 2020 jyldyń esepti kezeńi­men salystyrǵanda 107,5 pa­ıyzy paıdalanýǵa berildi.

Jolaýshylar endi jańa avtobýspen júredi

Oblys ortalyǵynyń Taldyqorǵan qalasyna aýysýyna 20 jyl tolýyna oraı tabıǵı gazben júretin jańa avtobýs­tar jolaýshy tasymalyna shy­ǵa­ryldy. Qalanyń avtobýs parkin ja­ńar­týǵa jáne jolaýshylar kóliginiń qol­jetimdiligin joǵarylatý jónindegi jumystyń aıasynda josparlanǵan sharada oblys ákimi Amandyq Batalov qala turǵyndaryn ar­naıy quttyqtady.

– Qala kúnine oraı taldyqor­ǵan-
­dyqtardy tıimdi syılyq – jolaýshy tasymalyna jańa avtobýs shyǵarý ar­qyly qýantýdy oılastyrdyq. Bul óte mańyzdy mindet dep bilemin. О́ıt­keni jolaýshy tasymaldaıtyn kom­panııalar­dyń avtoparkterin jańartýǵa múmkindigi ­joq bolatyn. Biz olarǵa «Jetisý» áleýmet­tik kásipkerlik kor­po­rasııasy arqyly ­
2,3 mlrd teńgeden astam qarajatqa avtobýs satyp alyp, lızıng­ke berip otyrmyz. Bul avtobýs­tar­dyń eń basty ereksheligi – taza tabı­ǵı ónim gazben júretindiginde. Bul úshin qalada arnaıy gaz toltyratyn kompressorlyq stansa turǵyzdyq. Jergilikti bıýdjettiń esebinen túrli deńgeıdegi jolaýshylar – mektep oqý­shy­larynyń, stýdentterdiń, ardagerler men basqa da kóptegen jolaýshynyń tegin júrýine jaǵdaı jasap otyrmyz. Munyń bári halyq úshin, – dedi oblys ákimi Amandyq Batalov.

Al turǵyndardyń atynan sóz alǵan Taldyqorǵan qalasynyń Qurmetti azamaty Murat Halyq qalanyń 20 jyldyń ishindegi kórkeıýine toqtaldy.

– Meniń Taldyqorǵanda turyp jat­qanyma 67 jyl boldy. Ol kezde barlyǵy 14 kóshesi bar shaǵyn ǵana qala edi. Bar-joǵy 18-20 myń turǵyny bolatyn. Búgingi qalanyń qalaı óskenine qarańyzshy, Jetisý jeriniń ákimshilik ortalyǵy bolǵan 20 jyldyń ishinde kórkeıip, damyp, ulǵaıyp, ósti. Osy ózgeristerdiń bári meniń kóz aldymda ótti. Taldyqorǵannyń tarıhy qy­zyq­ty, mádenıeti tereń. Oǵan árbir tur­ǵyn óz úlesin qosyp keledi. Endeshe, súıik­ti shaharymyz ósip-ónip, kórkeıe bersin, gúldensin dep tileıik. Zamanaýı kelbetin bárimiz jaqsy kóre bereıik, – degen aqsaqal kópshilikti qala kúnimen quttyqtap, batasyn berdi.

Osylaısha, qalalyq avtoparkke «Iýtong» jáne «PAZ» markaly 32 avtobýs be­­rildi. Odan bólek jyl sońyna de­ıin ta­ǵy 23 avtobýs qalaǵa keledi. Sy­ıym­dy­lyǵy 55-ten 67 adamǵa de­ıin jete­tin ja­ńa avtobýstarǵa beıne­baqylaý ka­me­ra­lary, kondısıoner, elektrondy bı­let berý quryl­ǵysy ornatylyp, múm­kindigi shek­teýli jandarǵa arnalǵan oryn­dar qaras­tyrylǵan. Jalpy, jergilik bıýdjet­tiń esebinen jolaýshy tasymalymen aınalysatyn kompanııalardy qoldaý jalǵasa tú­sedi. Aldaǵy 3 jyldyń ishinde 3,2 mlrd teńgeden astam sýbsıdııa berý jos­parlanǵan.

«Aıaýly alaqan» eskertkishi – abzal jandarǵa alǵys nyshany

Taldyqorǵanda COVID-19 indeti­men kúres kezinde tabandylyq tanytyp, kózge kórinbeıtin dushpanmen myl­­tyq­syz maıdanda erlik kórsetken me­dı­sı­na qyzmetkerlerine arnalǵan «Aıaýly ala­qan» dep atalatyn eskertkish ashyl­­dy. Ob­lystyq juqpaly aýrýlar aýrýha­nasynyń aýmaǵyndaǵy es­kertkishtiń ashylý saltanaty da oblys ortalyǵy Taldyqorǵan qalasyna aýysýyna 20 jyl tolýyna oraılastyryp ótkizildi. Aımaqtyń zııaly qaýym ókilderi, medısına qaýymdastyǵy qa­tysqan sharany oblys ákimi Amandyq Batalov sóz sóılep ashty.

– Dárigerlerdiń erligi men jankesh­tiligine arnalǵan eskertkishti aldymen Nur-Sultan qalasynda el Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev ashqan bolatyn. Sodan keıin aımaqtarda bul bas­tama qolǵa alyna bastady. Biz de óz kezegimizde medısına qyzmetkerlerine shynaıy rızashylyǵymyz ben qur­metimizdi kórseteıik dep sheshtik, – dep ákim eskertkish ıdeıasynyń qaıdan shyq­qanyn aıtyp berdi. – Belgili mú­sinshi Mırlan Ázmaǵambetov ekeýmiz oılanyp, jas aǵash – ómirdiń belgisin mápelegen dárigerlerdiń jaıylǵan qos alaqany úlgisindegi eskertkish jasaýdy uıǵardyq. Mine, qala kúnine oraı oblystyń barlyq dárigerine arnalǵan «Aıaýly alaqan» eskertkishin ashyp otyrmyz. О́ıtkeni pandemııa kezinde kún demeı, tún demeı, aılar boıy otbasy, bala-shaǵasyn kórmeı jumys istegen dárigerler búgingi kúni de Gıp­pokratqa bergen antyna adaldyq tanytyp, kásiptik mindetin múltiksiz atqa­ryp keledi. Sebebi juqpaly dert kún ótken sa­ıyn kúsheımese tolastar emes. Sondyqtan eskertkish pandemııa kezinde qaza tapqan jáne áli de eńbektenip júrgen medısınalyq qyzmetkerlerine arnalady.

О́z sózinde memlekettik qoldaýdyń arqasynda Almaty oblysynyń densaý­lyq saqtaý salasy laıyqty deńgeıde damyp otyrǵanyn jetkizgen oblys ákimi juq­paly dertpen kúreske 13,8 mlrd teń­ge bólinip, medısınalyq qu­ryl­ǵy­larmen qamtamasyz etý deńgeıi 79-dan 89 paıyzǵa deıin óskenin atap ótti. Qys­qa ýaqyttyń ishinde salynǵan zama­naýı úlgidegi juqpaly aýrýlar aýrýha­nasy kovıd juqtyrǵan naý­qastarǵa sapa­ly medısınalyq kó­mek kórsetedi. Memlekettik qoldaýdyń ar­qa­synda me­dısına qyzmetkerleriniń jalaqysy ósip, tynymsyz eńbek etken kóp­tegen dáriger «Halyq alǵysy» meda­limen marapattaldy.

Al Jetisý dárigerleriniń atynan sóz alǵan oblystyq aýrýhananyń anes­tezıolog-renımatolog dárigeri Ilııas Núsipálıev:

– Kózge túspeıtin dushpan sanalatyn qaýipti vırýspen kúres – óte qıyn min­­det. Soǵan qaramastan pandemııa bas­talǵan­nan-aq jerlesterimizdiń den­saý­lyǵyn saqtaýǵa bar bilimimiz ben bili­gimizdi salýǵa tyrystyq. Pan­de­­mııanyń taýsylyp, myna eskert­kish árip­testerimizge degen shynaıy qurmet pen rııasyz yqylastyń máńgi­lik belgisindeı bolyp qalaryna sene­min. О́skeleń urpaq olardyń ómir jo­lynan úlgi alady. Osyndaı qol­daý kórsetip, yqylas tanytyp otyr­ǵan oblys basshylyǵy­na rahmet aıta­myn. Myqty densaýlyq jáne bar jaq­sylyqty tileı­min! – dep júrekjardy tilegin jetkizdi.

Sondaı-aq sharada pandemııa ke­zin­de qaıtys bolǵan Jambyl aýda­ny Qarǵaly aýyldyq dárigerlik ambý­la­­torııasynyń dárigeri Sertaı Saǵıev­tyń qyzy, Alma­ty qalalyq onko­logııa aýrýhanasynyń on­kolog-dári­geri Madına Saǵıeva juqpaly aýrý­men kúrestiń aldyńǵy shebinde júr­gen dárigerlerdi qurmetteýdiń mańyzdy­lyǵyn atap ótti. Onyń aıtýynsha, dárigerler adam ómirin saqtaý jolynda qolynan kelgenniń bárin jasaıdy.

– Biz búgin bir óte mańyzdy jáne ǵa­­jaıyp kórinis – medısına qyzmet­ker­lerine arnalǵan eskertkishtiń ashy­lýyna jınalyp otyrmyz. Bul eskert­kish pandemııa kezinde jan qıǵan asyl jandardy máńgilik eske túsirip turatyn bolady. Bizdiń júrekterimiz olardy esten shyǵarmaıdy. Eń qıyny beıbit kúnde jaqynyńdy joǵaltý eken. Kúl­li álemdi pandemııa jaılap, kózge tús­peıtin jaýmen kúres bastalǵan tusta qaza tapqan, aty altyn árippen jazylar qurmetti dárigerdiń qyzy retinde búgin sizderdiń aldaryńyzda sóz sóıleý men úshin úlken qurmet der edim. Qazir eń mańyzdysy – qol jetkenge toǵaıyp, toqtaý emes, kúresti jalǵastyrý, bir­lese qımyldaý. Bárińizge myqty den­saýlyq jáne otbasylaryńyzǵa barsha jaqsylyqty tileımin, – dedi jas dáriger M.Saǵıeva.

Taza qoladan quıylǵan «Aıaýly ala­qan» eskertkishi aıasyna úıeńki aǵa­­shyn salǵan qos alaqan keskininde beı­nelenipti. Uzyndyǵy 3,8 metrge, bıik­tigi 2,8 metrge teń. Mármár tas­tyń betine «COVID-19» koronavırýs­ty ınfeksııamen kúreste erlik pen jan­keshtilik tanytqan medısı­na qyz­metkerlerine arnalady» dep j­azylǵan. Eskertkishtiń ıdeıasy sáý­letshi Mırlan Ázmaǵambetovke, oblys ákimi Amandyq Batalovqa, sáýletshiler Lıýbov Nysan­baeva men Dárken Nur­janovqa tıesili.

Jalpy, pandemııamen kúresýge Al­maty oblysynda 31 medısınalyq mekeme atsalysyp otyr. Onyń tór­teýi – Taldyqorǵan qalasynda. Ambýla­torlyq jáne stasıonarlyq deńgeıde úsh jarym myńnan astam dáriger naý­qastardy emdeýge qatysty. Onyń ishin­de 851 dáriger jáne 2 604 orta jáne kishi sanatty med­qyzmetker bar. Pan­demııa bastalǵaly beri aımaqta koro­navırýs pen pnevmonııadan 51 myńnan asa adam emdelip shyqty. Sodan bas­tap medısınalyq saqtandyrý qory­nyń esebinen 18,9 mlrd teńge 7 myńnan asa ­medısına qyzmetkerine qosymsha tólen­di. Sondaı-aq, jergilikti bıýdjettiń esebi­nen bólingen 137 mln teńge myń­nan asa medısına qyzmetkerine syıaqy re­tin­de berildi.