SÝRETTE: Aıshyqty ustap turǵan ólketanýshy Erlan Mustafın.
Al endi, osy meshit munarasynyń ushar basyndaǵy aıshyqty ótken ǵasyrdyń 20-shy jyldarynyń aıaǵyna taman qyzyl ókimettiń Imash degen belsendisi atyp túsiripti. Muny osy oqıǵaǵa kýá bolǵan Qapash Joldybalauly degen kisi balalaryna aıtyp ketken eken. Qapash aqsaqaldyń qyzy Qadanbaný esimdi keıýana jergilikti ólketanýshy Erlan Mustafınge bolǵan jaıtty bylaısha baıandap bergen: «Keńes ókimeti kezinde dinge qarsy jappaı naýqan uıymdastyryldy ǵoı. Sodan bir kúni Qunanbaı qajy meshitiniń aıyn qulatý týraly pármen túsipti. Birneshe adam myltyqpen atqan eken, ishinde bireýiniń ǵana oǵy daryǵan. Sol kezde osynyń bárin kórip turǵan jurt tylsym jaıttyń kýási bolypty. Álgi oǵyn aıshyqqa dál tıgizgen adam turǵan ornynda búktetile qulap, sol mezette jan tapsyrǵan. Ony «Aq beıit» qorymyna aparyp jerlepti...».
Endi, atyp túsirilgen aıshyqtyń taǵdyryna keleıik. Jerge qulap túsken qundy zatty basyn báıgege tigip, Sádýaqas Sháripqajyuly degen Qarqaralynyń turǵyny úıine alyp ketip, tyǵyp tastaǵan kórinedi.
Muny marqum aqsaqaldyń nemeresi Murat Sádýaqasov rastap otyr. Ol ólketanýshy Erlan Mustafınge aıshyqtyń atasynyń jastyǵynyń astynda jatatynyn aıtqan.
Sádýaqas Sháripqajyuly 1974 jyly ómirden ótkennen keıin, jádiger sol úıde turǵan Ásııa esimdi kisiniń qolynda qalǵan. Odan keıin kúnderdiń bir kúninde ataqty ǵalym Aqjan Mashanıdiń atynan kelgen bir kisi aıshyqty suratyp alǵan eken. Sirá, sol kezde qaıtadan ashylmaq bolǵan meshit munarasyna ornatqylary kelgen bolý kerek. Alaıda, belgisiz bir sebeptermen aıshyq qutty ornyna qoıylmaı, sol beti izim-ǵaıym joǵalyp ketken...
Taıaýda, ólketanýshy Erlan Mustafın turǵyndardyń biriniń saraıynda úıilip jatqan temir-tersektiń arasynan tat basqan sol aıshyqty taýyp alǵanyn súıinshilep habarlady. Endi bolmaǵanda, jádiger metall synyqtarymen birge búgin-erteń Qytaıǵa jóneltilmekshi eken...
«Qazir aıshyq meniń qolymda. Muny men ózimniń ólketanýshylyq qyzmetimdegi oryndalǵan eń mańyzdy mıssııamnyń biri dep sanaımyn», deıdi maqtanyshpen Erlan Mustafın.
Áńgime barysynda ólketanýshy ótken ǵasyrdyń 90-jyldary tús kórgenin, onda bir qarııanyń qarsy jolyǵyp, taıaǵynyń ushyndaǵy aıshyqpen munyń kózin sıpaǵandaı ıshara jasaǵanyn aıtady. «Ol kezde men aıshyqtyń taǵdyrynan, onyń tarıhynan múlde habarsyz edim. Endi mine, sol aıshyq meniń qolymda tur. Bul da bir jumbaǵyn biz bilmeıtin tylsym dúnıe shyǵar dep ózim oılaımyn», deıdi ol.
О́lketanýshy aıshyqtyń endigi taǵdyrynyń qandaı bolmaǵy týraly suraǵanymyzda, qundy jádigerdi meshitke tapsyrmaq oıy bar ekenin aıtty.
Endi, aıshyqty taýyp alǵan Erlan Mustafın týraly bir-eki aýyz sóz. Qarqaralyǵa qatysty tarıhtyń búge-shúgesin bes saýsaǵyndaı biletin bul azamat Qunanbaı qajy meshitiniń alǵashqy ımamy Hasan ahýnǵa arnap úsh kitap jazǵan. Sonymen birge ol «Qunanbaı qajy meshiti» dep atalatyn derekti kitaptyń avtory. Qazirgi ýaqytta qalamger tarıhshy «Qunanbaı qajy meshitiniń ımamdary» dep atalatyn kitap jazý ústinde. Bul eńbekte ol 1851 jyldan bastap 1930 jylǵa deıingi ımamdardyń taǵdyryn qamtýdy aldyna maqsat etip qoıǵan eken. Aıta ketken jón bolar: jazylyp jatqan bul týyndy ólketanýshynyń Qarqaraly tarıhyna qatysty qalam terbegen 13-shi kitaby bolmaqshy.