Qazaqstan • 21 Qazan, 2021

Stýdentterdiń ónertabystary halyqaralyq deńgeıde tanyldy

49 ret kórsetildi

Jerdiń kishi jasandy spýtnıkteriniń ınnovasııalyq konstrýktorlaryn Ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıtetiniń ǵalymdary oılap tapty. Bul týraly Bilim jáne ǵylym mı­nıstr­ligi habarlady. Qurylǵy oqýshylar men stýdentterdi ǵa­ryshtyq apparatty jobalaý jáne qurastyrý negizderine úıretýge arnalǵan. Jabdyq memlekettik tilde baǵdarlamalyq qamtamasyz etýmen jáne qajetti ádistemelik materıaldarmen jaraqtalǵan. Eske sala keteıik, buǵan deıin Ilon Mask kompanııasy JOO ǵalymdary ázirlegen Al-Farabi -2 nanospýtnıgin iske qosqan bolatyn.

Ál-Farabı atyndaǵy QazUÝ ǵylymı-tehnologııalyq parkiniń dırektory Ámirhan Temirbaev: «Konstrýktormen jumys isteý barysynda bilim alýshylardyń tehnologııa salasyndaǵy daǵdylary damıdy. Olar osy ǵarysh apparatyn jobalaýda tájirıbelik bilim alady. Konstrýktordyń kó­me­gimen oqýshy nemese stýdent óz nanospýtnıgin jınap, ony gelıı sharynyń kómegimen stratosferaǵa jibere alady. 2017 jyly QazUÝ-dyń Al-Farabi-1 alǵashqy nanospýtnıgi ǵaryshqa ushyrylǵanyn atap ótkim keledi. 2018 jyly Ilon Mask kompanııasy bizdiń ýnıversıtette qu­rylǵan Al-Farabi-2 ekinshi nano­spýtnıgin iske qosty», dedi.

Sondaı-aq QazUÝ ǵalymdary fızıka zańdaryn zertteý úshin mobıldi apparattyq-baǵ­dar­lamalyq keshen qurdy. Jab­dyq­tyń kómegimen ártúrli zert­hanalyq jumys júrgizýge bolady. Keshenniń basqa jabdyq­tar­men salystyrǵanda birqatar artyqshylyǵy bar. Mobıldi apparattyq-baǵdarlamalyq keshen yqsham jáne mobıldi: búkil keshen portatıvti shamadanǵa sa­lynyp, batareıamen jumys isteıdi.

D.Serikbaev atyndaǵy Shy­ǵys Qazaqstan tehnıkalyq ýnı­­versıtetiniń ǵalymdary me­dı­­sınalyq ımplantant úlgi­le­rin shyǵarý boıynsha tájirıbelik-ónerkásiptik ýchas­­ke qurdy. О́nimder jergilikti shıkizat – joǵary sapaly tıtannan jasaldy. Joba joǵary teh­­nologııalyq salanyń ımportyn almastyrýǵa baǵyttalǵan. Otandyq ımplanttar ózindik quny boıynsha aıtarlyqtaı tómen, ıaǵnı azamattardyń áleýmettik osal sanattaryna qoljetimdi.

D.Serikbaev atyndaǵy Shyǵys Qazaqstan tehnıkalyq ýnıver­sıtetindegi ortalyqtyń ǵylymı qyzmetkeri, PhD doktor Baǵdat Azamatov: «Biz travmatologııa jáne ortopedııa ǵylymı-zertteý ınstıtýtynyń ǵalymdarymen birlese synyqtarǵa arnalǵan 12-den astam suranysqa ıe ımplantatty anyqtadyq. Biz jasaǵan ın­novasııalyq tıtan keıdjderi omyrtqaaralyq dıskilerdi aýys­tyrý úshin qoldanylady. Olar qurylymy men qasıeti boıynsha adam súıegine barynsha uqsas. Biz ımplantattardy 3D-prınterde basyp shyǵaramyz, qazir tájirı­beli úlgiler klınıkalyq synaq­tar­dan ótip jatyr. Tıtan ım­plant­ta­ry­nyń adam aǵzasyna tez beıim­deletini baıqalady», dep atap ótti.

Dulaty University stýdentteri ınsýlt alǵan naýqastardy ońal­tý­ǵa arnalǵan ınnovasııalyq tre­­na­­jerler oılap tapty. Olar ózderi jasap shyǵarǵan ja­ńa­­­­shyldyqty «Science Slam-Qazaqstan» ǵylymı-ta­ny­mal shoýynda tanystyryp, jas ǵa­lymdar arasyndaǵy baıqaýdyń jeńimpazdary atandy.

Jobany ázirleýshilerdiń biri, jas ǵalym Aleksandr Skalkın: «Biz aldymyzǵa ınsýlt­pen aýy­ra­tyn naýqastardy ońaltýǵa ar­nalǵan arzan ári tıimdi trena­jer­di ázirleý mindetin qoı­dyq. Dızaınnyń yńǵaıly etip ja­salýy­na baılanysty trena­jer­lerdi ártúrli bulshyqet toptaryna jattyǵýlar jasaý úshin qoldanýǵa bolady. Siz júkteme dárejesin jáne serippelerdiń kerneýin ózgerte alasyz. Sondaı-aq trena­jerlerdiń kómegimen ınsýlt alǵan naýqastardy ońaltý úrdisin aıtarlyqtaı tezdetetin jeke kýrstar uıymdastyrýǵa bolady. Otandyq trenajerlerdiń taǵy bir artyqshylyǵy – olardyń yńǵaılylyǵy. Trenajerler metaldan, aǵashtan jáne bylǵarydan ja­salǵan. Sondyqtan olar berik­tigi joǵary jáne tozýǵa tózimdi», dedi.

Sońǵy jańalyqtar

Qyrǵyzstanda tynyshtyq kúni ornady

Álem • Búgin, 12:30

Koronavırýstyń jańa shtammyna ataý berildi

Koronavırýs • Búgin, 11:37

Vaksına saldyrǵandar sany artty

Koronavırýs • Búgin, 09:35

Pavlodar oblylysy «qyzyl» aımaqtan shyqty

Koronavırýs • Búgin, 09:16

905 adamnan koronavırýs anyqtaldy

Koronavırýs • Búgin, 09:08

Bek pen Aıdos jattyǵýǵa kiristi

Kásipqoı boks • Keshe

Uqsas jańalyqtar