Álem • 22 Qazan, 2021

Álemdi rýhanı qundylyq qutqarady

51 ret kórsetildi

Almatyda «Ortaq etostyń qalyptasýy: Sanaly ózara táýeldilik dáýirine aıaq basý» atty halyqaralyq keńes ótti. IýNESKO qoldaýymen qurylǵan Mádenıetterdi jaqyndastyrýdyń halyqaralyq ortalyǵy men Mádenıet jáne sport mınıstrligi birlese uıymdastyrǵan is-sharaǵa rýhanııat pen óner, qoǵamdyq kelisim salasyndaǵy jahandyq sarapshylar qatysty.

Osymen tórtinshi márte ótip otyrǵan aýqymdy shara­nyń maqsaty – adamzattyń beıbit ómir súrýine kedergi keltire­tin keleńsizdiktermen birlese kú­resý hám búgingi jáne keleshek urpaqty adamzatqa ortaq qun­dylyqtar arqyly yntymaqqa uıys­tyrý. О́mir súrý salty bir-birimen múlde qabyspaıtyn túrli halyqtardy mádenıetter toǵysy arqyly biriktirýdi kózdegen joba ozyq bilimge aparatyn úzdik ıdeıa­lardy álem jurtynyń ıgiligine baǵyttaýdy kózdeıdi.

– Adamzat balasynyń aldynan kún saıyn sheshimi kúrdeli máseleler kóldeneńdep shyǵyp jatyr. Budan muqalmaı ótý úshin rýhanı birlik kerek. Bilim – adamdy shyrqaý bıikke kóteretin uly kúsh. Álem jastary adamı asyl-qasıetterdiń nárin mádenıetter baılanysy arqyly sińiredi. Olardy izgilikke beıildendirý, bir-birin qurmetteýge úıretý úshin ortaq alań kerek. Bizdiń negizge alyp otyrǵan maqsatymyz da osy. Jyl saıyn Keńestiń aýqymy artyp, álem halqyn alańdatqan ózekti problemalar, tarıh pen mádenıet taqyryptary talqylanyp júr, – deıdi Halyq­aralyq Mádenıetterdi jaqyn­dastyrý ortalyǵynyń dırektory, aıtýly aqyn Oljas Súleımenov.

Konferensııanyń «Sanaly ózara táýeldilik jáne planetar­lyq sana» dep atalǵan bó­limin­de mádenı ártúrlilikti saq­taý, bostandyq, teńdik, ynty­maq­tastyq, tózimdilik, áleýmettik ınteg­rasııa jáne tabıǵatty qorǵaý syndy mańyzdy ta­qyryptar tal­qylandy. Al «Tu­raqty damýda mańyzdy dıalogke qoldaý bil­dirý» seksııasynda adamzat damýynyń etıkalyq, tarı­hı, áleýmettik jáne mádenı aspek­tileri, sondaı-aq máde­nı plıý­ralızm men ǵylymdaǵy dıalogti qoldaý máseleleri qa­raldy.

Jahandyq basqosýda máde­­nıetterdiń shynaıy jaqynda­sýyna qoldaý bildirýdegi bilim berý men BAQ-tyń róli, áleý­mettik jelilerdiń úlesi syndy zertteý taqyryptary da nazardan tys qalǵan joq.

 – Álem ózgerdi. Adamdardyń ómir súrý daǵdysy da burynǵydaı emes. Tehnokratııa saltanat qurǵan dáýirde kóp jetistikke jetkenimizben, rýhanı qundy­lyqtar quldyraı bastady. Aıdaı álemge aýyz salǵan pandemııa adamzatty úreı qushaǵyna aldy. Bul soǵystan keıingi betpe-bet kelgen úlken qasiret. Erteńgi kún­ge senim álsirep, adamdardyń bola­shaqqa degen úmit atmosferasy tumandana tústi. Naq osy kezde álemdi qutqaratyn qudiretti kúsh – rýhanı birlik pen mádenı yntymaqtastyq. Osy alań arqyly ár eldiń mádenıeti men tarıhy tanystyrylyp, ótken kúnder enshisinde budan da aýyr, budan da qıyn kezeńder ótkenine oı júgirtý arqyly búgingi jaǵdaıdy saraptaı alamyz. Adamzattyń túpki muraty baqytty ómir súrý. Halyqaralyq Mádenıetterdi jaqyndastyrý ortalyǵy álem elderin baqytty tirshilik keshýge, shynaıy ómir súrýge úndeıtin joba dep esepteımin, – deıdi konferensııa qatysýshylary­men Reseıden onlaın baılanys­qa shyqqan M.V.Lomonosov atyndaǵy MMÝ-niń birinshi pro­rektory Igor Abylgazıev.

Jastardyń boıyna adam­zat­tyń turaqty damýyna bastaıtyn qaırat quıyp, bilim mádenıetin qalyptastyrýdyń mańyzy zor. Sebebi adamzat órke-nıetiniń órleýine úles qosatyn etıkalyq jáne azamattyq kózqarasy joǵa­ry urpaq qana osy baılanysty jalǵaı alady. Sarapshylar bul úshin dástúrli keńeste kóterilgen máselelerdi zerttep-zerdelep, má­denı yntymaqtastyqqa bastaıtyn jobalardy jandandyra berý qajet dep esepteıdi.

Birikken Ulttar Uıymynyń Bas Assambleıasy 2013-2022 jyldar aralyǵyn Mádenıetterdi jaqyndastyrýdyń halyqaralyq onjyldyǵy dep jarııalaǵany ámbege aıan. Oljas Súleımenov jetekshilik etetin Almatydaǵy Mádenıetterdi jaqyndastyrý ortalyǵy mýzeı qundylyqtary men tarıhı-mádenı murany anyq­taý, tolyqtyrý, zertteý jáne nasıhattaý jumystarymen aınalysyp keledi.

Sońǵy jańalyqtar

Uqsas jańalyqtar