«Dáriger sizge «qyzdyrýdy» taǵaıyndady» – Tumandy Albıonnyń temeki shegýshileri kóp uzamaı osy sózderdi estýi múmkin. Brıtandyq dári-dármekter men medısınalyq taýarlardyń aınalymyn retteý basqarmasy elektrondy temeki men tútinsiz ónimderge lısenzııa berý jónindegi nusqaýlyqqa ózgerister engizdi. Ulybrıtanııa úkimeti resept boıynsha elektrondy temeki ulttyq densaýlyq saqtaý qyzmetinde qol jetimdi basqa dári-dármektermen birdeı bekitý prosedýrasynan ótedi dep málimdedi. Bul osy eldegi tútinsiz ónimderge tehnıkalyq reglamentke qoıylatyn talaptardyń artýyn kórsetedi.
Kóptegen jyldar boıy temeki shegýshilerge kómektesý úshin elektrondy temekini paıdalaný kerek pe, joq pa degen pikirtalastar boldy, óıtkeni olar tolyǵymen qaýipsiz bolyp tabylmaıdy. Degenmen, tútinsiz qurylǵylardyń azyraq zııandy ekenin rastaıtyn jetkilikti ǵylymı derekter bar.
«Elektrondyq temekiniń quramynda nıkotın bar jáne ol tolyqtaı qaýipsiz emes, biraq Ulybrıtanııa men AQSh sarapshylarynyń sholýlary sertıfıkattalǵan elektrondyq temekiniń temeki shegýden góri azyraq zııandy ekenin anyq kórsetti. Medısınalyq lısenzııasy bar elektrondy temeki odan da qatań qaýipsizdik tekseristerinen ótedi», — dep málimdedi Anglııanyń Densaýlyq saqtaý departamenti.
Temekiniń janýyn boldyrmaıtyn tútinsiz qurylǵylar temeki tútininde paıda bolatyn shaıyrlar men ýly gaz shyǵarmaıdy. Osynyń arqasynda olar dástúrli temekige qaraǵanda 95%-ǵa azyraq zııandy. Paıdalaný kezinde olar tútin emes, bý shyǵarady.
Qazirdiń ózinde Anglııada elektrondy temeki – bul temeki shegýshiler jaman ádetten bas tartý úshin qoldanatyn eń tanymal qural. Árbir tórtinshi temeki shegýshi plastyrlar nemese saǵyz sııaqty nıkotındi almastyratyn terapııa ónimderine emes, elektrondy temekige súıenedi. Baǵalaý boıynsha, qazirdiń ózinde elde shamamen 3,6 mıllıon adam elektrondy temekini paıdalanady – olardyń kópshiligi burynǵy temeki shegýshiler.
«Nıkotınniń táýeldilikke ákeletinin jáne sonymen qatar bul mańyzdy medısınalyq problema ekenin eskerý qajet. Dárigerlerdiń arsenalyna elektrondy temeki men temekini qyzdyratyn júıelerdi usyný jáne basqa medısınalyq preparattar sııaqty olarǵa resept jazyp berý múmkindigin engizý – bul atalǵan táýeldilikti baqylaý men kóptegen aýyr aýrýlardyń aldyn alýdaǵy qısyndy qadam», - dep atap ótti qazaqstandyq maman, dáriger, «Densaýlyq» Ulttyq Qaýymdastyǵynyń juqpaly emes aýrýlardyń qaýip faktorlaryn tómendetý jónindegi keńesshisi Gıntaýtas Kentra.
Sarapshy Ulybrıtanııada uzaq ýaqyt boıy temeki shegýmen salystyrǵanda tútinsiz qurylǵylardyń adam densaýlyǵyna tıgizetin áserine erekshe nazar aýdarylǵanyn atap ótti. Eger temeki shegetin adamdardyń bári birdeı jaman ádetten bas tartýǵa daıyn emes dep oılasaq, onda temeki shegýden elektrondy temekini paıdalanýǵa aýysýdyń balamasy azyraq zııan ákeledi.
«Ulybrıtanııa úkimetiniń temekiniń zııanyn azaıtýǵa baǵyttalǵan progressıvti tásili temeki shegýshilerdiń kópshiliginde temekini tastaý úshin elektrondy temeki sııaqty eń jaqsy balamalardy qoldanýǵa yqpal etti. Sondaı-aq, Ulybrıtanııada Eýropadaǵy temeki shegýdiń eń tómengi kórsetkishteriniń biri bolyp tabylady. Jaqynda jeńildetilgen, dári-dármekter taǵaıyndaýdyń retteletin joly Anglııanyń kedeı aýdandarynda turatyndarǵa temekiniń taralýy proporsıonaldy emes joǵary jerlerde temekiden bas tartýǵa qosymsha múmkindik beredi», - dedi Gregýar Verdo, Philip Morris International syrtqy baılanystar jónindegi aǵa vıse-prezıdenti.
Ulybrıtanııanyń Densaýlyq saqtaý mınıstri Sadjıd Djavıd elektrondy temeki elde temeki shegýdi tómendetýdiń mańyzdy quraly bola alady dep málimdedi.
Sonymen birge, Ulybrıtanııadaǵy elektrondy temekige arnalǵan medısınalyq model bul eldegi balama ónimderdi retteýdiń kóptegen ádisteriniń biri bolyp tabylady jáne ol tútinsiz ónimderdi kommersııalandyrýdyń basqa joldarynsyz tıimdi bolmas edi. Atap aıtqanda, temeki shegýshilerge qol jetimdi etý úshin az zııandy ónimderge az salyq salynýy kerek degen tujyrymǵa negizdelgen saralanǵan salyq salý. Elektrondyq temekini nemese temeki qyzdyrý júıelerin paıdalaný temeki shegýshige temekiden kem degende birshama arzan bolýy kerek, sodan keıin ol zııandy azaıtý baǵytynda qozǵalýǵa tıimdi bolady.
Aıta ketý kerek, Ulybrıtanııa álemdegi eń qatal temekige qarsy zań bar elderdiń biri bolyp tabylady. Ol álemde birinshi bolyp qoǵamdyq oryndarda temeki shegýge tyıym saldy, al teledıdarda temekini jarnamalaýǵa alys 1985 jyly tyıym salynǵan bolatyn.
