Keıde bizdiń kelinshek bópemizdi áldılep otyrǵanda, kózimnen jas erkimnen tys yrshyp shyǵyp ketedi. Jas shyǵatyny – balalyq shaǵymdaǵy anamnyń aıtqan besik jyry qulaǵyma keledi, jumsaq, meıirimdi, meıirban ana daýysy, qazaq anasynyń yńylymen aıtylatyn áýen, meni ǵana emes, búkil dúnıeni terbetip turǵandaı, súıegińdi balqytyp, sezimińdi egilter bir sıqyrdyń baýraıtyny. Myńjyldar boıy úzilmegen bir názik dalalyq sezim, sana, rýhtyń boıymyzdy bıleıtini.
Bizdiń uly epostorǵa degen mahabbatymyz bes shýmaq besik jyrynan bastalǵan. Besik jyry arqyly halqymyzdy, halqymyzdyń jan-dúnıesin sezindik, tanydyq. Ana tilimizdi alǵash besik jyrynan estidik. Qara sýda qasıettisi ana súti bolsa, qara óleńde qasıettisi besik jyry eken.
Jalpy, dúnıe halyqtarynyń besik jyrlary jaıly aldaǵy maqalamyzda keńinen toqtalamyz dep oılaımyn. Búgingi jazbaǵa sebep bolǵan – bir ananyń jan aýyrtar áldıi edi. Qurama shtattarda besik jyrynyń birneshe nusqasy bar eken, sonyń biri – All the Pretty Horses (Barlyq súırik attar), kúńdikte júrgen ananyń áldıi. Jalpy, erkinen tys eńbekke jegý, óz atymen ataǵanda – quldyq, eki júz elý jylǵa jýyq AQSh-ta áleýmettik ınstıtýt retinde ómir súrdi. Ana-qurlyqtan attanǵandar, azap pen mehnat keship, arbaǵa jegilgen attaı qyzmet etti.
Bul besik jyrynyń shyǵý tarıhy tóbe quıqańdy shymyrlatady. Ana júregin seziný, ana zaryn, ana armanyn, sharasyzdyǵy men qorǵansyzdyǵyn seziný aýyr. Afrıkadan kelgen ana kóp plantasııalardyń birinde, qojaıynynyń úıinde kúńdikte júredi. О́zi jańa bosanǵan, aıaq-qolyn baýyryna alyp úlgermegen jas ana qaıta jumysqa jegiledi. Ony ómirge kelgen nárestesinen aıyryp alady, óıtkeni jumys isteýi kerek. Jumysy – qojaıynynyń balasyna qaraý. Sonda álgi jas ana qojaıynynyń balasyn terbetip otyryp, osy besik jyryn aıtady eken.
Áldı, áldı, aq bóbek,
Tátti uıqyǵa bat, bóbek,
Oıanasyz, oınaısyz,
Qara tulpar, dúr at ta,
Shubarala, sur at ta,
Bári, bári, sizdiki,
Alty aq at baılaısyz.
Kúńdiktegi jas ana osy besik jyryn yńyldap aıtqan saıyn omyraýyn jas jýyp otyratyny da anyq-aý. О́z balasyn emes, kisiniń balasyn áldılep otyrǵanda qulaǵyna shyryldap jatqan sharanasynyń da úni keletin bolar. Ana júregi úshin balanyń bóteni bolmas, biraq óz balasyn eshkim terbetip otyrmaǵanyn oılaýdyń ózi jas ómirin qajytar.
Keıde jas memleketimiz, jańa ári jas qoǵamymyz, endi ǵana qanaty qataıa bastaǵan rýh, sana, maqsat, murattarymyz jaıly oılaǵanda, nege ekeni, osy bir besik jyry da oıǵa oralady. Biz Qazaqstannyń – jalǵyz Otanymyzdyń armany men muratyn, múddesi men umtylysyn, ótkeni men bolashaǵyn, keler jańa urpaǵyn áldıleı alyp otyrmyz ba? Jat aǵymdar men uǵymdardy, oılaspas oıdy, ustaspas qoldy, ózge syrt pıǵyldy toptardyń múddelerin terbetip kelemiz be? Jastyq qýatyn jańa memleket qurýǵa jumsaı alamyz ba? Keıde bizdiń qoǵamdaǵy qulaq tundyrar aıǵaıdan balanyń úni estilmeı qalatyn sekildi. Al ol bala – qasıetti dalanyń ózi. Dala degen – biz.
