Ádebıet • 19 Sáýir, 2022

Jazýshynyń ǵasyrlyq mereıtoıy

540 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Bul kúnderi Qazaqtyń asa kórnekti jazýshylarynyń biri, Memlekettik syılyqtyń laýreaty Safýan Shaımerdenovtiń qalamynan otyzǵa jýyq roman, hıkaıat, áńgimeler jınaǵy týdy. «Bolashaqqa jol» degen ataýmen oqyrmanǵa jol tartqan alǵashqy shyǵarmasy 1958 jyly jaryq kórgen.

Jazýshynyń ǵasyrlyq mereıtoıy

Baspa salasynyń basshylyq qyzmet­terinde júrse de shyǵarmashylyq­­tan qol úzbedi. Bıtabar balýan týra­ly jazǵan «Jyl qusy» hıkaıaty Odaqtyq kásipodaqtyń arnaıy júldesin jeńip aldy. «Dókeı kele jatyr» atty drama­sy oblystyq jáne respýblıka­lyq sah­na­lardan jıi kórindi. Jazýshy tyń ta­qy­ryptardy qamtýǵa tyrysatyn. Onyń adam men ıt arasyndaǵy jal­ǵan­syz jaqyndyqty arqaý etken «It ashýy» hıkaıaty kezinde qazaq áde­bıeti jana­shyr­larynyń arasynda úlken rezonans tý­dyrǵan. Kórkem aýdarma salasynda da ol jemisti eńbek etip, L.Tolstoıdyń, R.Tagor­dyń shyǵarmalaryn tárjimalady. Onyń «Aǵa­lardyń alaqany» atty áńgime­ler jınaǵy Memlekettik syılyq aldy.

Safekeń kórkemsózdiń sheberi ǵana emes, qaıratty qoǵam qaıratkeri de bola bilgen jan. Onyń Jeltoqsan oqıǵasynan keıin Jazýshylar odaǵynda Qazaqstan KP Ortalyq komıtetiniń birinshi hatshysy G.Kolbınmen kezdesýde sóılegen sózi naǵyz qaısar, ulty úshin jany shyrqyraıtyn patrıot ekenin kórsetti. Jazýshy Juban Moldaǵalıev ekeýi ǵana qalǵan jurt aýyzdaryn ashýǵa batyldary barmaı otyrǵanda, qazaq halqynyń sol kezdegi narazylyǵyn G.Kolbınniń qulaǵyna ashyq jetkize aldy. Odan keıingi ýaqyttarda Safekeńniń qazaq mektepterin ashý jolynda kóp ter tókkenin zamandastary únemi eske alyp júredi.

Soltústik Qazaqstan oblysynyń turǵyndary Maǵjan Jumabaev, Sábıt Muqanov, Ǵabıt Músirepovten keıin týǵan qazaq ádebıetiniń kórnekti ókili, ózderiniń jerlesteri Safýan Shaımer­denovti oryndy maqtan tutady. Jazý­shynyń mereıtoıyna oraı oblystyń tórt jerinde merekelik is-sharalar uıymdastyryldy. Sonyń ishinde oblys­tyq mýzeıde, Ǵabıt Músirepov atyn­daǵy oblystyq kitaphanada, Jambyl aýdanyndaǵy mádenıet úıinde merekelik sharalar ótkizilip, jazýshy týraly estelikter aıtylyp, jyrlar oqylyp, ánder tógilip jatty.

Merekelik sharalardyń eń úlkeni Safýan Shaımerdenov atyndaǵy klas­sıkalyq gımnazııada bolyp, oǵan oblys ákiminiń orynbasary Ǵanı Nyǵymetov, oblystyq bilim basqarmasynyń basshysy Názir Jáshibekov, jazýshynyń balasy, belgili jýrnalıst Saıyn Esmaǵı jáne jergilikti aqyn-jazýshylar, ádebıetsúıer qaýym ókilderi, jýrnalıster qatysty. Respýblıkaǵa belgili aıtys aqyndary Jarqyn Juparhan men Amanjol Zaǵyparlar jazýshyǵa arna­ǵan sııasy áli keppegen jańa óleńde­rin oqydy. Kezdesýde jazýshynyń esi­min máńgi este qaldyrý týraly jańa usynystar men ıdeıalar aıtyldy. Oblysqa belgili kásipker, mesenat Bir­jan Shaımerdenov jazýshy atyndaǵy osynaý bilim ordasynyń qabyrǵasyna kórnekti taqta ornatqan eken, jıyn barysynda sonyń ashylý saltanaty da boldy. Kezdesýge jazýshynyń nemere qyzdary Zeınesh pen Zeınep te qatysty. Sóıtip, S.Shaımerdenovtiń 100 jyldyq mereıtoıy týǵan jerinde dúbirli toı bolmasa da dúrkiregen kezdesýlermen bastaldy.

 

Soltústik Qazaqstan oblysy

Sońǵy jańalyqtar