Koronavırýs • 04 Tamyz, 2022

Indet barlyq óńirde órship barady

276 ret
kórsetildi
7 mın
oqý úshin

Elimizde keıingi eki aptada koronavırýs ınfeksııasyn juqtyrý jaǵdaıy 3,2 ese ósti. Búginde indettiń belsendi taralý qarqyny barlyq óńirde baıqalyp otyr. Bul rette Densaýlyq saqtaý mınıstri Ajar Ǵınııat Ortalyq kommýnıkasııalar qyzmeti alańynda epıdemııalyq ahýalǵa qatysty keńinen málimet berdi.

Indet barlyq óńirde órship barady

«Qazaqstanda KVI juqtyrý jaǵdaıynyń qaıta kóbeıýi sıpat alyp jatyr. Keıingi eki aptada aldyńǵy aptalarmen salys­tyr­ǵanda indetke shaldyq­qan­dar­dyń sany 10 myńnan 34,5 myńǵa jetti, ıaǵnı ósim 3,2 eseni quraıdy. Indettiń keń taralýy barlyq óńirde baı­qa­­lady. Baǵalaý matrısasyna sáıkes búginde Nur-Sultan qa­la­sy «sary aımaqta», qalǵan óńir­ler «jasyl aımaqta» tur. Qazir vı­rýstyń bul túri jeńil ótip jat­qanymen, birneshe sanattaǵy adam úshin áli de qaýipti bolyp otyr. Táýligine koronavırýs ınfeksııasynyń oń nátıjesimen 3 myń jaǵdaıǵa deıin tirkelip otyr. Indettiń qazirgi túrinde aýrý jeńil ótedi. Biraq aýrýdyń qatań túrimen aýyratyndarǵa júkti áıel­der, 60 jastan asqan adamdar, sozylmaly, qosalqy aýrýlary bar naý­qas­tar, KVI-ǵa qarsy vaksına sal­dyrmaǵandar jatady», dedi A.Ǵınııat.

Jalpy, indettiń qaıtadan kú­shine mine bastaǵany álemniń tus-tusynda baıqalyp jatyr. Dúnıe­júzilik densaýlyq saqtaý uıy­my­nyń málimeti boıynsha keıingi aptada 69 elde KVI juqtyrýshylar kúrt kóbeıgen. Mysaly ótken aptada álemde 6,5 mln adam indetke shaldyǵyp, osy derttiń saldarynan 14 adam qaıtys bolǵan.

«KVI-men syrqattanýdyń qa­zir­gi sıpaty – naýqastarda aýrý jeńil túrde ótýinde. Alaıda der kezinde emdelmese, aýrý asqynady. Bul naýqastardyń 94%-dan astamy ambýlatorııalyq jaǵdaıda em­de­letinimen de rastalyp otyr. Qazirgi tańda respýblıkada 5 062 tósektik orny bar 191 ınfeksııalyq aýrýhana KVI boıynsha stasıo­nar­lyq kómek kórsetedi. Tósektik orynmen qamtý 28%-dy quraıdy. Reanımasııalyq tósektik oryn 7%-dy quraıdy. Sondaı-aq ınfek­sııa­lyq tósektik oryn qoldaný kórsetkishi Nur-Sultan qalasynda 55%-dy jáne Soltústik Qazaqstan oblysynda 59%-dy qurap otyr. Al reanı­masııalyq tósektik orynmen qam­týdyń eń joǵary kórsetkishi Nur-Sultan qalasynda – 28% jáne Túrkistan oblysynda – 20%. Búgingi tańda KVI dıagnozymen 43 pasıent em alyp jatyr. Saraptama, tekserister kezinde qa­ra­ǵanda, pasıentterdiń 20,3%-ynan artyǵynda arterııalyq gıppertenzııa aýrýy, 7%-ynda ókpeniń sozylmaly obstrýktıvti aýrýy, 5%-ynda júrektiń ıshemııalyq aýrýy, 8%-dan astamynda qant dıabeti sııaqty sozylmaly aýrýlary bar», dedi vedomstvo basshysy.

Densaýlyq saqtaý mınıstriniń aıtýynsha, KVI-men aýyrǵan naýqastardy emdeý úshin dári-dármektiń jáne medısınalyq maqsattaǵy buıymdardyń kólemi jetkilikti. О́ńirlerde koronavırýs ınfeksııasyn emdeý úshin dárilik zattardyń 16 ataýy bo­ıynsha eki aılyq qor qamtamasyz etildi. Alǵashqy medısınalyq-sanı­tarlyq kómek kórsetý uıym­­darynda jalpy somasy 1,3 mlrd teńgeden artyq dárilik zattar­dyń qory bar. Sonymen qatar mınıs­trlik bólshek jáne kóterme saýda oryndarda dárilik zattardyń jetkilikti bolýyna turaqty monıtorıng júrgizip otyr eken. Buǵan qosa osy jyldyń basynan bastap medısınalyq uıymdarǵa 6 mlrd teńgege dárilik zattar ákelindi. Bul jyldyq kólemniń 70%-yn quraıdy.

Sondaı-aq brıfıng barysynda koronavırýsqa qarsy shekteý sharalary qandaı jaǵdaıda qatańdatylatyny týraly aıtyldy.

«Qatań shekteý sharalaryn qandaıda bir óńir nemese respýblıka «qyzyl aımaqta» bolǵan jaǵdaıda engizemiz. «Qyzyl aımaqtyń» ózin biz eki kezeńge bóldik. Birinshi kezeńde maska taǵýdy mindetteımiz. Qazir respýblıka negizinen «jasyl aımaqta» turǵandyqtan, mas­ka taǵýdy usynyp qana otyrmyz. Pandemııa eki jyldan asa ýaqyttan beri jalǵasyp keledi. Halyq jaqsy biledi. Sondyqtan ózińiz turatyn óńirde naýqastar kóbeıgen bolsa, maska taǵyńyz. Baıqasańyzdar, bızneske eshqandaı shekteý sharalaryn qabyldap jatqan joqpyz. Densaýlyq saqtaý mınıstrligi aldyn alý sharalaryn saqtaýǵa keńes beredi. Bul ózińizdi de, halyqty da aýrý juqtyrýdan saqtaıdy. Qazir aýrý birshama jeńil ótip jatqany belgili. Biraq halyqtyń densaýlyǵyna qater tónse nemese aýyr jaǵdaılar kóbeıip, ólim-jitim jıilep ketse, qabyldaıtyn sharalardy qaıta qaraımyz», dedi A.Ǵınııat.

Sonymen qatar indettiń taralýyna baılanysty bilim berý uıym­­darynda shekteýler engizil­ýi múmkin. Sebebi qazir aýrý juq­tyrǵan balalardyń sany da az bolmaı tur. Olardyń aǵza­synyń ereksheligine qaraı vırýs­qa shaldyqqanda sepsıs, shok sııaqty asqynýlar bolyp jatady. Mınıstrdiń aıtýynsha, oqý jyly bastalǵanda mekteptegi sanıtarlyq talaptar kúsheıtiledi. Eger qyrkúıek aıynda aýrý órship tursa, onda balalar qatysatyn kópshilikke arnalǵan is-sharalarǵa shekteý qoıylady. Sondaı-aq óńirlerdegi ahýal da eskeriledi. Jyl basynan beri 6 myńnan asa bala aýyrdy. Qazir aýrý­hanada 423 bala KVI-den emdelip jatyr. Ár balanyń densaýlyǵy mınıstrlik deńgeıinde qaralady. Búginde osy aýyrǵan balalardyń 21%-ynda aýrý jeńil, 77%-ynda ortasha, 0,7%-ynda aýyr halde ótip jatyr, al 3 bala jansaqtaý bóliminde jatyr. Olardy emdeýge respýblıkalyq deńgeıdegi mamandar aralasady.

Indettiń aldyn alýdyń bir­den-bir joly – vaksına saldyrý. Osy oraıda elimizde vaksına qabyldaýǵa jaraıtyn azamattardyń 80%-dan astamy nemese jalpy halyqtyń 56%-y vaksına aldy. Al revaksınalaýmen 5 mln-nan asa adam qamtyldy. Bir táýlikte 14 myńnan asa adam vaksına saldyryp jatyr. Qazir Qazaqstanda vaksınanyń úsh túri – QazVac, Sinofarm jáne Pfizer qoljetimdi, barlyǵy 1 mln 200 myń doza bar.

Búginde álemde keń taralyp jatqan maımyl shesheginen saq­tanýdy nazardan tys qaldyrýǵa bolmaıdy. Bul rette A.Ǵınııat Qa­zaq­standa maımyl sheshegin dıag­nos­tıkalaýdyń ádistemesi ázir­le­nip jatqanyn atap ótti.

«Maımyl sheshegi boıynsha 89 elde 25 myńnan asa jaǵdaı tirkelgen. Aýrý atalǵan elderde kóbinese jeńil túrde ótip jatyr. Mysaly, búgingi aqparatty qarasaq, 7 elde 8 ólim jaǵdaıy bolǵan, ıaǵnı aýrý keń tarap jatqan jerlerde bir-bir qaıǵyly jaǵdaı bolǵan. Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý uıymynyń keńesi – maımyl sheshegine qarsy arnaıy ekpe júrgizýdiń qajeti joq. Sondyqtan atalǵan uıym tarapynan qandaı da bir nusqaý bolsa, sony oryndaýǵa tyrysamyz. Al ózimiz osy aýrýǵa uqsas sımptomdary bar naýqastarǵa monıtorıng júrgizip jatyrmyz. Sonymen qatar atalǵan aýrýdyń dıagnozyn qoıý úshin dıagnostıkýmdar alyp qoımaqpyz. О́zimizdiń qyzmetkerlerdi ázirlep, oqytyp, osy aýrýdy emdeýge nusqaý bolatyn jáne dıagnostıka qoıýdyń ádistemesin belgileıtin hattama ázirlenedi. Bizdiń úlken mamandarymyz DDU-nyń ókilderimen birge osy baǵytta jumys istep jatyr», dedi mınıstr.