Prezıdent • 15 Qyrkúıek, 2022

Qazaqstan Prezıdentiniń maqalasy amerıkalyq basylymda jarııalandy

250 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

Amerıkalyq The National Interest gazetine Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń «Qazaqstan: Batys pen shyǵys arasyndaǵy kópir» atty maqalasy jaryq kórdi. Onda Prezıdent Álemdik jáne dástúrli dinder lıderleri Seziniń maqsaty týraly áńgimelegen, dep habarlaıdy Egemen.kz.

Qazaqstan Prezıdentiniń maqalasy amerıkalyq basylymda jarııalandy

Qasym-Jomart Toqaev maqalasynda qazirgideı kúrdeli geosaıası jaǵdaıǵa qaramastan, áleýmettik ádilettilik, adamgershilik pen beıbitshilik qundylyqtaryn ustaný mańyzdylyǵyna toqtaldy.

«Qazirgideı sátte biz bir-birimizge kedergi jasamaı, kerisinshe aramyzda myqty kópir turǵyzýymyz kerek. Beıbitshilikke umtylý jolynda bizdiń senimimiz sheshýshi ról atqardy. Biz janashyrlyq, áleýmettik ádilettilik jáne adamgershilik sııaqty ortaq qundylyqtarmen bólisýimiz qajet. Sebebi dál osy qundylyqtar - tutas álemde beıbit ómirdi qalyptastyratyn mańyzdy elementter. Jahandaný jaǵdaıyndaǵy aıyrmashylyqtarǵa qaramastan, biz kez-kelgen kelispeýshilikterdi jeńe alamyz degen senimdemin», dep jazǵan Qazaqstan Prezıdenti.

Sondaı-aq Qasym-Jomart Kemeluly elordada ótip jatqan Álemdik jáne dástúrli dinder lıderleriniń VII Seziniń negizgi messedjin ataǵan.

Aıta ketsek, álemniń túkpir-túkpirinen jınalǵan din kóshbasshylarynyń forýmyna bıyl alǵash ret Rım Papasy Fransısk qatysyp jatyr.

«2003 jyldan bastap bul forým mańyzdy jáne kúrdeli kelissózder úshin platforma usynyp keledi. 2001 jyldyń 11 qyrkúıeginde bolǵan terrorlyq shabýyldan keıin, búkil álemde dinı shıelenistiń joǵary deńgeıi ózara árekettesýdiń shuǵyl qajettiligin týdyrdy. Beıbitshilikti dáripteıtin forýmnyń belsendi jaqtaýshysy retinde bıyl ony Qazaqstanda ótkizip jatyrmyz», delingen maqalada.

Prezıdent óziniń bala kezinen qalyptasqan dinı jáne rýhanı ustanymy jaıynda da sóz qozǵady.

– «Dinı aıyrmashylyqtar birlikke kedergi emes» degen ustanymdy bala kezimnen este saqtap kelemin. Men Almaty qalasynda musylman bala bolyp óstim. Bala kúndik estelikterim túrli dinderdi ustanatyn otbasylarda týyp ósken dostarymmen birge qalyptasty. Degenmen, meniń tájirıbem erekshe bolǵan joq. Bul bizdiń elimiz Eýrazııa júreginde ornalasqan mádenı jáne dinı baılanystyrýshy kópir bolýyna baılanysty bolýy múmkin. Jas kezimizde biz ony «ádettegi jaǵdaı» retinde qabyldadyq. Er jete kele ortaq kózqarastardyń mańyzdylyǵyn túsine aldyq. Sol sátten bastap bul toleranttylyq mádenıetin nasıhattaıtyn jahandyq forýmdy qurýdyń qısyndy qadamy boldy, – dep jazǵan Memleket basshysy.

Sondaı-aq maqalada alǵashynda ótkizilgen jıyndar hrıstıan, ıslam, evreı, býddıst, úndi jáne basqa da dinı jetekshilerdiń ózara árekettesýine yqpal etkeni aıtylǵan. Bul rette forým álemdegi dinı kelispeýshilikterdi jeńildetýge, sondaı-aq 11 qyrkúıekten keıingi qaqtyǵystar men ekstremızmniń saldaryn jeńýge kómektesken.

«Bıyl Sezd jahandyq belgisizdik pen turaqsyzdyq kezeńine sáıkes keldi. Jańa soǵystar men qaqtyǵystardan basqa, biz klımattyń údemeli daǵdarysymen, jahandyq pandemııamen, azyq-túlik pen energııa tapshylyǵymen jáne keń taralǵan ekonomıkalyq belgisizdikpen kúresýimiz kerek. Osy qıyn-qystaý kezeńderde Sezd álemdegi dinı kóshbasshylardyń qaıta jınalyp, birlikti alǵa jyljytýda jetekshi ról atqaratyn yńǵaıly alań bola alady dep úmittenemiz», delingen Qasym-Jomart Toqaevtyń maqalasynda.

Ol, sondaı-aq Qazaqstan tórine jınalǵan dinı lıderler eldegi beıbitshilik pen qaýipsizdikti nyǵaıtý maqsatynda biryńǵaı úndeý jasaıtynyna úmittenetinin jetkizdi.

«Bıylǵy forýmdy qabyldaıtyn el retinde Qazaqstan barynsha kúsh-jiger kórsetedi. Eýrazııanyń júreginde senimdi qaıta qalpyna keltirý óte mańyzdy. Qazirgideı sátte biz bir-birimizge kedergiler jasamaı, ortaq kópir salýymyz kerek. Kelispeýshilikteri bar barlyq tarapty dıalog úshin Qazaqstandaǵy kelissózder ústeline otyrýǵa shaqyramyz. Zorlyq-zombylyq pen jekkórýshilik -  Qudaıdyń qalaýy emes. Buǵan basqa balama joq. Bizdiń elimizde 17 negizgi din jáne 100-den astam etnıkalyq top ókilderi turady. Bizdiń ulttyq biregeıligimiz áralýandylyqta, dıalogta, tózimdilik pen birlikte qurylady», dep atap ótti Qazaqstan Prezıdenti.

Memleket basshysy sońǵy jyldary Qazaqstan tarapy Irannyń ıadrolyq baǵdarlamasy, Sırııadaǵy qaqtyǵys jáne Kaspıı teńiziniń quqyqtyq mártebesi boıynsha halyqaralyq kelissózder júrgizgenin tilge tıek etti.

«Biz dinı tózimdilik máselesinde oń kózqaras ustanatyn nemese dıalogty, medıasııa men dıplomatııany qoldaıtyn jalǵyz el emespiz. Bizge osyndaı elder kóbirek qajet. Beıbitshilik máselesin qozǵaý qajet bolǵan jaǵdaıda Qazaqstan yntymaq kópirlerin salýǵa jáne dıalog alańyn usynýǵa ázir», dep qorytyndylady Qasym-Jomart Toqaev.

Sońǵy jańalyqtar