Jalǵanda óz kúshińdi, óz erik-jigerińdi, óz resýrsyńdy kózge ilmeı, ózińe óziń senbeı is bastaýdan artyq qısynsyz ne bar?.. Biraq biz osydan qısyn izdep, esekke teris minip alǵan jannyń kúıin keship kelemiz. Búginde elimizdiń mádenı-rýhanı álemi jupyny. Qolǵa alynǵan sharalar mardymsyz. Halyqtyń mádenı-rýhanı suranysyn qanaǵattandyrýda sheteldik ónimderdi kóshirip, aýdaryp, ne urlap alýdan asa almaı kelemiz. Sodan kelip, rýhanı álemimiz jupyny kúıinde qalyp otyr.
Biz sheteldik ne otandyq rýhanısymaq ónimdermen halqymyzdyń shynaıy suranysyn qanaǵattandyryp bere almaıtynymyzdy moıyndaýymyz kerek. Biraq bul moıyndaý ázirge mańdaıymyzǵa jazylar emes. Osylaısha, syrty jyltyr, kózdi arbar jat álemniń ishine sekirip túsip, sodan áldene izdep, tapqanymyzdy jahut sanap, ony óz álemimizge tartqylap, tyqpyshtap, munymyzdy úlken bir is tyndyrǵandaı kórip júrmiz.
Qansha jerden ózge álem ashyq bolǵanymen ol biz úshin jat. Jat dúnıe kimge bolsyn qashanda túsiniksiz ári qarańǵy. Al sol qarańǵy mekennen qolyńa ońdy dúnıe túse qoıýy neǵaıbyl. Sony ishteı bilsek te tas qarańǵy jertóleden qajetin izdegen jan sekildi túrtinektep áýremiz. Osy áýreshilikten qutylýdyń joly bar ma? Bar.
Birinshi kezekte, qazaqtyń rýhanı suranysyn qanaǵattandyrýda ózimizdiń áleýetimizge, baı qorymyzǵa ıek artýǵa moıyn burý mańyzdy. Aryǵa barmaı-aq, qazaqtyń telegeı teńizdeıin jazba ádebıetiniń qoryna arqa súıep, ondaǵy muralardy búgingi talǵamǵa, zaman talabyna saı jaryqqa shyǵaryp, kıno tilimen sóıletip, tanymdyq, mýzykalyq habarlardyń ózegine aınaldyryp halyqqa usyný sheteldik arzanqol, bolmysymyzǵa jat dúnıelerge júginýden qutqaryp, salıqaly jolǵa túsirer edi. Bul naǵyz ózimizdiń tunyp turǵan resýrsymyzdyń jemisin jeýge alyp keledi.
Bizdiń óz baılyǵymyzdy, óz áleýetimizdi durys, qajetti deńgeıde paıdalana almaı otyrǵanymyzdyń bir dáleli – basqasyn aıtpaǵanda, Muhtar Áýezovtiń keremet shyǵarmalarynyń ózin kıno tilimen sóılete almaı otyrǵanymyz. Bul bir ǵana mysal-dálel. Budan bólek, óz dara jolyn salyp ketken qalamgerlerimizdiń, búgingi klassıkterimizdiń ulttyq boıaýy qanyq, qyzyqty da shym-shytyryq oqıǵalarǵa qurylǵan, kıno týyndyǵa suranyp turǵan qanshama shyǵarmasy eleýsiz jatyr. Bul degen úlken múmkindik, úlken qor emes pe? Osynaý mol áleýetke nege moıyn burmasqa? Buǵan moıyn burýǵa óremiz jetpeı me, álde qulqymyz joq pa?
Biz bul jerde eshkimge tyńnan túren sal dep otyrǵanymyz joq, tek, qazaq qalamgerleriniń shyǵarmalarynan kórkem fılm túsirýdiń qalyptasqan tamasha úrdisin ári qaraı sátimen jalǵastyrý qajet ekenin aıtqymyz keledi.
Atalǵan jaǵdaıǵa qarap, búgingi Qazaqstan halqynyń rýhanı-mádenı ómirin uıymdastyrýshylardyń ult ádebıetiniń jaýharlarynan habarsyz ekenin ańǵarasyń. Sondaı-aq is basynda júrgenderdiń jan dúnıesi qazaqtyń shynaıy, ulttyq bolmys-bitiminen tym alshaqtap ketkendeı kórinedi. Eger bulaı bolmasa, ulttyq ádebıetimizdiń mol qoryndaǵy talassyz tamasha týyndylar sórelerde «qańtarylmaı», zamanaýı tehnologııalar arqyly halqymyzben qaıta qaýyshyp, rýhanı tiregimizge aınalar edi ǵoı.
Búginde memleket aqparattyq-tanymdyq, rýhanı-mádenı salaǵa qatysty kontentti otandyq ónimdermen toltyrý maqsatynda qyrýar qarjy bólip, qoldaý bildirýde. Bul qarjylardyń qaıtarymy – ázirge jarnamasy «jaryp» turǵan, biraq, nazar aýdarsań janyńdy syzdatar, keıipkerleri oryssha men qazaqshany aralastyryp sóıleıtin, dıalogi tartymsyz, oqıǵasy jattandy, ulttyq-tanymdyq boıaýy solǵyn nemese bolmysymyzǵa jat, jeńil ázilge qurylǵan, qoıyrtpaq dúnıeler. Bir qynjyltatyny, osyndaı kúldibadam, talǵamsyz, biraq halyqtyń qarjysyna túsirilgen kórsetilimder aldyn ala elekten ótkizilmeı kórermenge usynyla beredi. Osy oraıda halyq qarjysyna fılm túsiretinderge qoıylatyn negizgi talap – qazaq ádebıetinde orny bar irgeli shyǵarmalarǵa nazar aýdartý bolý kerek. Sonda ǵana sheteldik ne otandyq arzanqol dúnıeler keıingi ysyrylyp qalady. Bul qazaq ultynyń jeńisi bolmaq.
