– Áset Jolamanuly, ózińiz basqaratyn basqarmanyń esebine nazar aýdarsaq, 2022 jylǵy II toqsandaǵy statıstıkalyq málimetterge sáıkes oblystaǵy jumyssyzdyqtyń deńgeıi – 5,1%. Ekonomıkanyń ártúrli salalarynda 336 441 adam jumyspen qamtylǵan, desek te jumyssyzdardyń sany 18 173 adamdy qurady. Jalpy, óńirde jumyssyzdyqty azaıtý úshin qandaı is-sharalar júrgizilip jatyr.
– Bıyl 2021-2025 jyldarǵa arnalǵan Kásipkerlikti damytý jónindegi ulttyq joba aıasynda 12 myńnan asa adamdy jumyspen qamtýdyń belsendi sharalaryna tartý josparlanyp otyr. Ol úshin respýblıkalyq bıýdjetten – 861,2 mln teńge, Ulttyq qordan – 4,2 mlrd teńge, jergilikti bıýdjetten 2,8 mlrd teńge bólindi. Bıylǵy 1 qyrkúıektegi jaǵdaı boıynsha oblystyń jumyspen qamtý ortalyqtaryna 29 537 adam habarlasyp, 16 603 adam jumyspen qamtýdyń belsendi sharalarymen qamtyldy. Baǵdarlama aıasynda 314 adam 400 AEK kóleminde qaıtarymsyz grant alyp, 629 adam onlaın kýrstarǵa qatysyp, 90 adam kásiptik oqytýdan ótti. Turaqty jumys oryndaryna 6 881 adam, sýbsıdııalanatyn jumys oryndaryna 6 823 adam jumysqa ornalastyryldy. Naqtyraq aıtsaq, áleýmettik jumys oryndaryna – 525 adam, jastar tájirıbesine – 817 adam, qoǵamdyq jumystarǵa – 5 364 adam, «Alǵashqy jumys orny» jobasyna – 101 adam, «Kúmis jas» jobasyna 16 adam joldandy. Jalpy, 2022 jyly oblysta 20 560 jumys ornyn qurý josparlanǵan bolatyn, onyń 11 580-i – turaqty, 8 980-i – ýaqytsha jumys oryny. Esepti kezeńge 18 389 jumys orny quryldy. Onyń ishinde 11 235-i – turaqty jumys orny. Sonymen qatar oblysta Ulttyq jobalar sheńberinde 2 469 turaqty, 7 455 ýaqytsha – barlyǵy 9 924 jumys orny qurylady. Búginge deıin 7 341 jumys orny quryldy, onyń ishinde turaqty jumys orny 395 bolsa, ýaqytsha jumys orny – 6 946, ıaǵnı jospardyń 73,9%-y oryndaldy.
– Jumyssyzdyqty azaıtýdyń bir baǵyty ınvestısııalyq jobalardyń úlesi qandaı?
– 2022 jyly oblysta 27 ınvestısııalyq joba iske asyrylady. Bul jobalar esebinen 1 390 jumys ornyn qurý josparlanǵan. Onyń ishinde 1 052-i turaqty jumys oryny. Bul jobalardyń ishinen 24 joba – ótken jyldardan ótpeli jobalar. Búginde bul ınvestısııalyq jobalar arqyly 576 turaqty, 254 ýaqytsha – barlyǵy 778 jumys orny quryldy. Osy jyly óńirdegi iri munaı óndirýshi kásiporyndarǵa jáne olardyń merdiger uıymdaryna 1 679 jergilikti turǵyndy jumysqa ornalastyrý josparlanǵan edi, qazir sonyń 1 017-si jumysqa turdy.
– Mysaly, qandaı oryndardan jumys tapty?
– Atap aıtqanda, «О́zenMunaıGaz» AQ-ǵa – 463, «О́zenMunaıGaz» AQ merdiger uıymdaryna – 279, «MańǵystaýMunaıGaz» AQ-ǵa – 99, onyń merdigerlerine – 148, «Qarajanbasmunaı» AQ merdiger uıymdaryna 28 adam jumysqa ornalasty.
Sonymen qatar 2021 jyldan bastap oblysta óńirlik «Jumys isteımin» jobasy iske qosyldy. 2022 jyly jobaǵa oblystyq bıýdjetten 955,5 mln teńge qarajat bólindi. Jyl basynan beri Jańaózen qalasy boıynsha – 252, Qaraqııa aýdany – 135 adam barlyǵy 387 adam jumysqa joldanyp, qazirgi ýaqytta 746 adam jumysyn jalǵastyryp júr. Jumysshylardyń ortasha jalaqysy 175 myń teńgeni quraıdy. Sondaı-aq óńirdiń jumyssyz azamattaryn Reseı Federasııasynyń «Tatneft» kompanııasyna jumysqa ornalastyrý boıynsha jumystar júrgizilýde. Búginde 40 adam jumysqa ornalasty. Atalǵan baǵyttaǵy jumystar jalǵasady.
– Jumyssyzdyq túbegeıli joıylmaıdy, biraq júıeli jáne tıimdi júrgizilgen jumystar ony belgili bir dárejede eńserýge, ıaǵnı azaıtýǵa áserin beredi dep oılaımyn. Sondyqtan jumys kózderin ártaraptandyrý da basty nazardaǵy másele.
Mańǵystaý oblysy