Qarjy • 22 Qarasha, 2022

Jańa ınvestısııalyq múmkindikter

156 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Jyl basynan beri otandyq qor naryǵyna kapıtaldyń álemdik naryq­taryndaǵy qubylmalylyq pen monetarlyq saıasattyń qatańdatylýy áser etti. Bul naryqty jıyntyq kapıtaldandyrýdy 13%-ǵa 38,2 trln teńgege deıin qysqartty jáne boryshtyq qarjylandyrýdy 35%-ǵa 443 mlrd teńgege deıin tómendetti. Bul rette naryqtyń ózge de kórsetkishteri oń serpindi kórsetýdi jalǵastyrdy. Atap aıtqanda, Qazaqstan qor bırjasynda 2022 jylǵy 9 aıda saýda-sattyqtyń jıyntyq kólemi 193,6 trln teńgeni qurap, bul ótken jylǵy uqsas kórsetkishten 69,4%-ǵa artyq bolǵan.

Jańa ınvestısııalyq múmkindikter

Bul týraly Qazaqstan qarjy­gerleriniń X kongresi aıasynda ótken «Qor naryǵy. Jańa ınvestısııalyq múmkindikter» paneldik sessııasynda aıtyldy. Qarjy naryǵyn retteý jáne damytý agenttigi tóraǵasynyń orynbasary Marııa Hadjıevanyń aıtýynsha, 2022 jylǵy aqpanda qa­lyptasqan kúrdeli geosaıası jaǵdaı jahandaný prosesiniń odan ári baıaý­laýyna jáne proteksıonıstik kóńil kúıdiń kúsheıýine ákeldi. Shıki­zat naryǵyndaǵy baǵanyń ósýi jáne ádet­tegi logıstıkalyq tizbek­tiń buzy­lýy ınflıasııany edáýir jedel­detti.

«Buryn keremet bolyp kórin­gen táýekelderdi iske asyrý belgili bir aktıv­terdiń qundylyǵyn qaı­ta qa­raý­­ǵa ákeledi. 2022 jyly ınves­tor­lar óz aktıvteriniń belgili bir min­dette­melerdi qosymsha qoıa otyryp, qas qaǵymda óz qunynyń 100%-yna deıin qalaı joǵaltqanyn baıqaý­ǵa múm­kindik aldy», dep atap ótti M.Hadjıeva.

Onyń sózine qaraǵanda, qarjy naryǵyndaǵy qubylmalylyqtyń artýyna qaramastan, halyqtyń baǵaly qaǵazdarǵa degen qyzyǵýshylyǵy artyp keledi. Qazaqstandaǵy bólshek ınvestorlardyń sany 2022 jyldyń basynan beri eki esege artyp, jarty mln adam deńgeıine jaqyndaǵan.

«Naryqtyń qubylmalylyǵy ár­qashan ınvestorlardyń qyzyǵý­shy­­lyǵyn arttyrady. Sebebi aqsha tabýǵa múmkindik beredi. Degenmen, táýekelder árqashan bar, ásirese jeke ınvestorlar úshin. Sondyq­tan qarjy retteýshisi olardy qorǵaý jáne biliktilik deńgeıi boıynsha zań­namalyq túzetýlerdi ýaq­tyly qabyl­dady. Ásirese halyqtyq IPO qar­sańynda», deıdi «Frıdom Fınans» AQ basqarma tóraǵasy Sergeı Lýkıanov.

Kásibı qatysýshylardyń kóńil kúıin baǵalaý úshin agenttik Kongress qarsańynda 82 uıymǵa saýaldama júrgizgen. Onyń qorytyndysy bo­ıynsha portfeldegi táýekel ak­tıv­teriniń úlesi suralǵandardyń 80%-yn­­da 10%-dan aspaıtyn bolyp shyq­ty. In­vestısııalyq sheshimderge áser ete­tin negizgi faktorlardyń ishinde res­pondentter Ortalyq bank stavkalary men geosaıası belgisizdik faktoryn atady.

Qarjy uıymdarynyń jartysyna jýyǵynyń qarjylyq jaǵdaıy nasharlaǵan jaǵdaıda ázirlengen is-sharalar josparlary bar jáne bul rette 46%-y ınvestısııalyq strategııany ózgertýdi josparlamaıdy. Bul qarjy naryǵynyń óz strategııalary men josparlaryna degen senimdiligin kórsetedi. Alaıda respondentterdiń 73%-y óz portfelderindegi úlestik quraldardyń úlesin ulǵaıtýdy jos­parlap otyr. Iаǵnı naryq «satyp alý» ýaqyty keldi dep úmittenedi.

Saýaldamaǵa qatysqan kásibı ın­ves­­torlardyń kópshiligi búginde shıki­­zat taýarlaryna arnalǵan ındeks­tik qaǵazdarǵa ınvestısııalardy tar­tymdy dep sanaıdy, bul joǵary ınflıa­sııaǵa baılanysty. Sıfrlyq aktıv­ter ekinshi orynda, sodan keıin jyljymaıtyn múlik qorlary.

«Nátıjesinde, qazirgi jaǵdaı na­­ryq qatysýshylarynyń aldyna kóp­­tegen syn-qater qoıyp, ózderi­niń ınvestısııalyq strategııalaryn túzetýge májbúr etse de, naryq úshin jańa múmkindik ashady, ony jibe­rip almaý óte mańyzdy», dep qory­tyn­dy­lady M.Hadjıeva.