О́Z ELIM-AÝ, О́RELI!

“EKSPO – Shanhaı-2010” Dúnıejúzilik kórmesin qyzyq­taý­shy­lardyń kóńilin arbap, kóz qumaryn qandyrǵan Qazaqstan jetistikteri kórme mazmunyn baıytýda. Jaı kórme emes. Jahan júregi lúpildep shydamsyzdana kútken kere­met kórme. Mine, Shanhaıdyń shyraıyn ashqanyna da aıdan sál asypty. Aǵylǵan jurt nópiri. Qıyr-qııannan da qımasyn ańsap kelgendeı týrısterdiń jol shyǵynyna edáýir jeńildikter jasalypty. Qaıtkende de Shanhaıǵa jan balasyn meılinshe kóp jumyldyrý dittelgen. Kórmeni jarty jyl ishinde 100 mıllıonnan astam adam tamashalamaq. Qazaqstan da molynan dámeli, 8 mıllıondaı adamǵa qyzmet etpek. Uqsastyq pa álde uly isterdiń óze­ginde ulaǵat dáni sátimen uryq­tanyp jatatyndaı ma, sirá! Ur­ym­taly solaı bolǵan, bálkim. Esildiń sol jaǵalaýyndaǵy Astanadaı ajar­ly bop, Hýanpý ózeniniń sol ıininde Qazaqstannyń ulttyq pavılony kórkeıip, kósilip jaıǵasqan. Esil men Hýanpý tolqyndary kezektese qaq­paqyldap týlatqan Qazaqstan týy, munda da asqaq jelbireıdi. Ja­nardy sýyrǵanda, “О́z elim-aý, óre­li!” dep tolǵanyp, júrekti shym et­ki­zer... Al syrt kóz tamsanyp, tań­yrqap jatqanda “Basqa qonǵan baq qusy jer talǵamaı usha bersinshi” – degen aq tilek keýdeni ysytady. Jaqsyny kórmekke yqylas kú­sheıgen. Bastapqy bir aı ishinde, alǵa­shynda kúnine 2 myńdaı adam, orta sheninde 3-4 myńdaı kisi kelip, al maýsym týǵaly beri bul san 4,5 myń adamǵa kóbeıgen. Osy qarqyn saqtalsa, kórme aıaqtalatyn 31 qa­zanda 8 mıllıondaı qyzyqtaý­shy­nyń esebi tirkelmek eken. Bul – Qazaq eli úshin zor abyroı. Birqatar Qazaqstan delegasııasy arnaıy saparmen kelip, ulttyq pa­vılondy ózderiniń qytaılyq árip­testerimen birlesip tamashalady. My­saly, tóraǵa Á.Shaıahmetov bas­ta­ǵan QR Ulttyq qaýipsizdik komı­te­tiniń, E.Nyǵmatýlınniń jetek­shi­ligimen Parlament Senatynyń, R.Sár­senbaeva bastaǵan Qazaqstan áıelderi delegasııalarynyń ulttyq ekspozısııalar jónindegi pikiri óte joǵary. Sondaı-aq Shanhaı yn­ty­maqtastyq uıymyna múshe memle­ket­terden 28 ókil, Reseı Memle­ket­tik dýmasy kommýnıster frak­sııa­synyń jetekshisi G.Zıýganovtyń arnaıy toby Qazaqstannyń ulttyq pavılonynda bolyp, táýelsiz mem­leketimizdiń búgingi jetistigimen jáne bolashaq kókjıegimen tanys­ty. Qazaq eliniń qala salý, onyń adam ıgiligine yńǵaıly da sapaly qyzmet etý múmkindikterin joǵary baǵalady. – Qurylysshy bolǵandyqtan, Qazaqstannyń qurylys ındýstrııa­synyń áý-jaıyn baıqamaq edim, – deıdi Ýan Shı Mı. – Ábden tánti etti. Zamanaýı tehnologııalar men jabdyqtardyń keıbiri ózime tańsyq. Ondaı múmkindiktersiz kúshti mem­lekettiń jańa astanasyn jaınatyp salý túske kirmeıtin is qoı. Kór­me­niń ǵıbraty mol. Oı­lan­tady. Ma­man­dyǵyńdy jetil­di­rýge septesedi. Shanhaılyq turǵyn Lıtıa Shmo Mınzıanyń zor áserge bólengeni jymıǵan júzinen seziletindeı. Ony Astana men Almaty qalalarynyń iri megapolıske aınalý satylary qyzyqtyrady eken. Árıne, Shan­haı­dyń damý joly eren. Álemniń úshinshi shahary bolyp esepte­le­tin­dikten, onyń ıyǵyna túsken júk zil-batpan. “Tamasha qala – tamasha ómir” qa­ǵıdattary bul qalaǵa son­shalyqty tán. Astanaǵa da sondaı qutty qa­dam tileımiz, dedi ol jú­rekjardy sózinde. QR Memlekettik syılyǵynyń laýreaty, Qazaqstannyń halyq ár­ti­si, “Qazaq áýenderi” AQ “Qazaq­kon­sert” óner ujymynyń dırek­to­ry Altynbek Qorazbaevtyń kórme aımaqtaryn aralaǵandaǵy áseri de sheksiz eken. – Men munda qala ómirin jaq­sartýǵa, ınfraqurylymdy da­my­tý­ǵa, onyń ishinde ınnovasııany paı­dalaný, ekologııany saqtaý sekildi má­selelerge qatysty jobalarǵa den qoı­dym, – dedi óner ıesi. – Bul sa­ladaǵy úrdisti isterimiz sapalan­baq eken. Almatynyń ekologııasy alańdatatyndyqtan da shyǵar, ózge memleketterdiń pavılondaryna bas suqtym. Sondaǵy túıgenim – bári adamnyń pıǵyly men yqylasyna kelip tireledi eken. Erteń, 5 maýsymda “EKSPO – Shanhaı-2010” Dúnıejúzilik kór­me­sinde Qazaqstan Respýblıkasynyń Ulttyq kúni atalyp ótedi. Demek, táý­elsiz Qazaqstanǵa jalpaq jurt­tyń nazary aıryqsha aýatyn bo­la­dy. О́reli eliń bolsa, halqynyń ór­keni óser! Láıim, jasampazdyqqa jazsyn! Qaısar ÁLIM – Shanhaıdan.