Sharýashylyq • 22 Maýsym, 2023

Balyq sharýashylyǵyndaǵy betburys

1260 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Munaıly óńir ekonomıkasyn órge súıreıtin salanyń biri – balyq sharýashylyǵy. Qazir Jaıyq-Kaspıı basseınindegi sý aıdyndarynan marjan súzýdi kásip etken 21 balyq sharýashylyǵy bar. Onyń ishinde 19 seriktestik balyq aýlaıdy, al ekeýi taýarly sý marjanyn ósiredi. Bul kásiporyndarda 614 adam turaqty, 3 217 adam maýsymdyq jumyspen qamtylǵan.

Balyq sharýashylyǵyndaǵy betburys

Atyraý oblysynyń áki­mi Serik Shápkenovtiń máli­metine súıensek, Kaspıı teńi­zinen, Jaıyq jáne Qıǵash ózen­derinen 14 323 tonna balyq aýlan­ǵan. Onyń 13,2 myń tonnasy óńdelip, 12,7 myń tonna ónim Ázerbaıjan, Izraıl, Reseı Federasııasyna, ózge de shet memleketterge eks­porttalǵan.

– Jyl saıyn Jaıyq ózenine bekire tuqymdas balyqtar qo­ryn saqtaý jáne ósimin molaıtý maqsatynda ósirilgen 8 mln shabaq jiberiledi. Jaıyq jáne Qıǵash ózenine 2017-2021 jyldary aralyǵynda 169 sha­qyrym túp tereńdetý jumys­tary júrgizildi. Endi 2022-2026 jyldary atalǵan sý aıdyn­darynyń 295 shaqy­rym túbi qazylady. Brakonerlik­ke qarsy kúresti kúsheıtý úshin Jaıyq-Kaspıı oblysaralyq balyq sharýashylyǵy ınspeksııasyna 2019-2021 jyldary jyldam júretin 10 «Corvet 600» kateri, 10 «Mercury 200» markaly aspaly motory, 1 bran-­­vahta, 9 avtokólik satyp alyn­­dy, – deıdi S.Shápkenov.

Ákimniń deregine qaraǵanda, taýarly balyq ósirý isi qarqyn alǵaly otyr. Osy oraıda 2025 jylǵa deıin 16,3 mlrd teńgeni qu­raıtyn 9 ınvestısııalyq jobany júzege asyrý jospar­lanǵan. Onyń ishinde balyq ósirýdi qolǵa alatyn 8 kásip­oryn ashylady. Balyq óńdeı­tin bir seh iske qo­sylady. Bul jo­balardyń nátıjesinde taýarly balyq ósirý kólemi 7 myń tonnaǵa, tereń óńdeý kórsetki­shi 4 esege artady. Bul jobalar­dyń arqasynda 511 adam turaq­ty jumysqa ornalasady.

Reseı Federasııasymen she­ka­­radaǵy Qurmanǵazy aýda­ny­nyń Birlik, Kýdrıashov, Teńiz jáne ózge aýyldarynda balyq óńdeı­tin 9 seh jumys istep tur. Al «Kaspıı-Balyq» óndiristik koo­peratıvi Birlik aýylynda taǵy bir sehtyń qurylysyn júrgizip jatyr. Jańa sehtyń qabyrǵasy sendvıch-panelden, keramzıt tastan, tóbe sha­ty­ry metalloprofılden, meta­lokarkas materıaldarynan qu­­rastyrylady. Qazir qury­lys jumystaryna 30 adam tar­tylǵan.

– Balyq óndeý sehynyń jobasyna 500 mln teńge ınvestı­sııa salynyp otyr. Onyń qýa­ty – jylyna 1 500 tonna ba­lyq óńdeý. Táýligine 30 tonna ba­lyq óńdeletin jańa seh 4 muz­datqysh, salqyndatqysh quryl­ǵysymen qamtylady. О́ńdeý teh­­no­logııa­synyń jumysy suryp­taý, aralaý, jýý, tazartý, sal­qyndatý, muzdatý, tuzdaý sekildi kópsa­tyly úderiske negiz­delgen. Seh­ta 104 adam tu­raqty, 50 adam ýaqyt­sha jumys isteıdi. Bul koo­peratıv bıylǵy naýryzda Re­seı Fede­rasııasyna 39 tonna ba­lyq óni­min eksporttaǵan. Balyq ónim­deri Ýkraına men Grýzııaǵa da jibe­riledi, – deıdi aýdandyq aýyl sharýashylyǵy jáne jer qaty­nastary bóliminiń basshysy Asqar Muftah.

Atyraý qalalyq kásipker­lik jáne aýyl sharýashylyǵy bólimi basshysynyń mindetin atkarýshy Azamat Álibaevtyń aıtýynsha, «Amangeldi atyn­daǵy» seriktestiginde 1 500 adam jumys­pen qamtylyp otyr. Onyń ishinde 1 100 adam Kas­­pıı teńizinen, Jaıyq pen Qı­ǵash ózeninen ba­lyq aýlaıdy. О́zge­leri arnaıy zaýyt pen eki sehtaǵy balyq óńdeý isine tartylǵan. Seriktestikte 20 sha­ǵyn keme men 6 teplohod bar.

– Byltyr seriktestikte 2 512 tonna balyq ónimi shyǵa­ry­lyp, 730 tonnasyn Ázer­baı­jan, Ýk­raına, Germanııa, Polsha, Rý­mynııa, Fransııa, Latvııa, Grýzııa, Izraıl jáne Re­seı­ge eksporttaldy. Al 1 782 ton­na balyq ónimi el tuty­ný­shy­laryna satyldy. Seriktes­tik balyqshylary bıylǵy bes aıda 330 tonnaǵa jýyq balyq ónimin daıyndap úlgerdi. Da­ıyn ónimniń 241 tonnasy eks­portqa, al 89 tonnasy ishki naryqqa jiberildi. О́tken jylǵy shildeden beri ­ 4 501 tonna balyq aýlandy. Odan 2,5 myń tonna salqyndatylǵan balyq, 300 tonna balyq eti, 350 tonna ystalǵan, 200 tonna qaq­­talǵan balyq ónimderi shy­ǵa­ryldy. Balyq ónimderi Atyraý qalasyndaǵy 28 saýda núktesinde satylady, – deıdi A.Álibaev.

 

Atyraý oblysy