Serik Jumanǵarın sáýir aıynda Kabýlǵa sapary kezinde taraptar elder arasyndaǵy taýar aınalymynyń kólemin $1 mlrd-tan $3 mlrd-qa deıin ulǵaıtý mindetin qoıǵanyn atap ótti.
«Aýǵanstanǵa jóneltiletin qazaqstandyq eksporttyń 90%-y óńdelgen ónim. Qazirdiń ózinde biz saýda nomenklatýrasynyń keńeıgenin baıqaımyz. Un men bıdaı sııaqty dástúrli ónimderden basqa otandyq metaldy, mıneraldy tyńaıtqyshtardy, bıdaı men zyǵyrdy jetkizý bastaldy. Qazaqstandyq kompanııalardyń Kabýlǵa sońǵy saparynyń qorytyndysy boıynsha bizdiń energetıkalyq sýsyndarymyz, un ónimderi, mıneraldy tyńaıtqyshtardyń alǵashqy jóneltilimi boldy, kúnbaǵys maıyna da qyzyǵýshylyq bar. Aýǵanstannan ımportta aýylsharýashylyq ónimderimen qatar toqyma buıymdary paıda boldy. Belsendilik tanytatyn jumys baǵytymyz bar», dedi Serik Jumanǵarın.
Yntymaqtastyqty jandandyrý úshin aýǵan tarapyna Gerat qalasyndaǵy Qazaqstannyń saýda úıiniń áleýetin paıdalaný jáne Qazaqstanda óziniń saýda ókildigin ashý usynyldy.
Kezdesýge qatysýshylar qoldanystaǵy saýda joldaryn damytý, Aýǵanstan jáne onyń aýmaǵy arqyly taýarlardy jetkizýdiń balamaly baǵyttaryn qurý múmkindikterin talqylady. Atap aıtqanda, búginde О́zbekstan terrıtorııasy boıynsha Galaba stansııasy arqyly Aýǵanstanǵa astyq pen un tasymaldaý kezinde temirjol tarıfine 20% jeńildik qoldanylady. Bul rette, qoldanystaǵy jeńildikti eskere otyryp, qazaqstandyq astyq júkterin О́zbekstan aýmaǵy boıynsha Aýǵanstan men Tájikstan baǵytynda tasymaldaýǵa arnalǵan tarıfter aıtarlyqtaı joǵary bolyp tabylady.
«Aýǵanstanǵa taýarlarymyzdyń eksportyn ulǵaıtý úshin biz Túrkimenstan aýmaǵy arqyly balamaly jáne neǵurlym tıimdi baǵytty pysyqtap jatyrmyz. Bizdiń temirjol kompanııamyz Týrgýndıdiń túrikmen-aýǵan ótkeli arqyly Túrkimenstan aýmaǵy boıynsha tranzıttik tarıfke qolda bar 30%-ǵa 10% mólsherinde qosymsha jeńildikter berý máselesin pysyqtady», dep jalǵastyrdy Serik Jumanǵarın.
Qazirgi ýaqytta Transaýǵan baǵytynda júkterdi tasymaldaý rejımi jeńildetildi. Alaıda osy baǵytty paıdalanýdyń problemalyq aspektileriniń biri – sýsymaly júkterdi tasymaldaýdyń joǵary quny. Osy baǵyt boıynsha jetkizilim kólemin ulǵaıtýdyń ózara paıdasyn eskere otyryp, kezdesýde qazaqstandyq tarap aýǵan tarapynan qazaqstandyq sýsymaly júkterge tarıfterdi $200 deıin tómendetý máselesin qarastyrýdy surady.
Qazaqstan otandyq kompanııalardyń Aýǵanstanda, ásirese kólik, taý-ken, telekommýnıkasııa jáne aýyl sharýashylyǵy salalarynda iske asyrylatyn basqa da ekonomıkalyq jobalarǵa qatysýyn qarastyrýda. Atap aıtqanda, bıyl sáýir aıynda qazaqstandyq delegasııanyń Kabýlǵa saparynan keıin «Qazaqtelekom» AQ Aýǵanstanǵa kommersııalyq negizde talshyqty-optıkalyq ınternetti jetkizýge aýǵan tarapymen kelisimshartqa qol qoıdy.
Qazaqstan men Aýǵanstan bilim berý baǵytynda da yntymaqtasady. Búginde Ál-Farabı atyndaǵy QazUÝ Aýǵanstannyń 130 stýdenti bilim alýda. Jyl saıyn oqýǵa 30 adam qabyldanady. Serik Jumanǵarın qyzyǵýshylyq tanytqan jaǵdaıda Qazaqstanda Aýǵanstannan kelgen stýdentterdiń sanyn kóbeıtýdi usyndy.
Anyqtama: 2005 jyldan bastap Aýǵanstannan Qazaqstan ekonomıkasyna ınvestısııalar aǵynynyń jalpy kólemi shamamen $11,7 mln qurady. Qazaqstan aýmaǵynda 52 birlesken kásiporyn, basym bóligi saýda salasynda jumys isteıdi.
