Jobanyń negizgi maqsaty – múgedektigi bar jastardy jumysqa ornalastyrý, alǵan daǵdylaryn monetızasııalaý jáne olardyń ómir súrý deńgeıin jaqsartý. Onda kásibı mamandanýdan tys, jobaǵa qatysýshylarǵa áleýmettik, psıhologııalyq tózimdilikti, ortada jumys isteýdi, shyǵarmashylyq, kóshbasshylyq, ózin ózi tanystyrý sekildi daǵdylar úıretiledi. Qazir onda 120-dan asa stýdent oqýdy sátti aıaqtap, ózderiniń jobalaryn «Sıfrlyq ekonomıkany damytý ortalyǵy» JShS Aqparattyq júıelerdi paıdalaný jáne paıdalanýshylardy qoldaý departamentiniń dırektory Rebrıkova Alena, SMM lab marketıng agenttiginiń dırektory Stepan Baev, ABC Design dırektory Sultan Malıkov qatarly qazylardyń aldynda qorǵap shyqty.
Atalǵan saltanatty marapattaý rásimine Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstrligi Halyqty jumyspen qamtý jáne eńbek naryǵyn damytý departamentiniń dırektory Asqar Nııazov, «Shevron» kompanııasynyń áleýmettik ınvestısııalar jónindegi keńesshisi Leıla Aıtmuhanova, «EPAM Kazakhstan» dırektorynyń qarjy jónindegi orynbasary Galıma Karı qatysty.
Byltyr «Múgedektigi bar adamdardy áleýmettik qorǵaý týraly» zańdaǵy termınderge túzetýler engizildi. «Múmkindigi shekteýli adam» degen tirkes «múgedektigi bar adam» dep aýystyryldy. Iаǵnı olardyń eshqandaı múmkindigi shekteýli emes, qoǵamnyń teń haqyly múshesi. Tek erekshe qajettilikterine, ıaǵnı medısınalyq-áleýmettik mártebesine qaraı «múgedektigi bar adam» dep atalady.
2023 jyldyń mamyr aıyndaǵy kórsetkish boıynsha elimizde 711 myńnan asa múgedektigi bar adam turady. Alaıda olardyń basym bóligi eńbekke jaramdy, básekege qabiletti eken. Onyń bir kýási – álemdegi jetekshi ıntegrasııalanǵan energetıkalyq kompanııalardyń biri «Shevron» kompanııasynyń qoldaýymen ITeachMe qorynyń múgedektigi bar jastardy áleýmettik ońaltý jobalary zamanaýı sıfrlyq tehnologııalardy tegin úırenýge múmkindik berýi der edik.
– Múgedektigi bar adamdar kúızeliske kóp ushyraıdy. Adam úıden bir kún shyǵa almaı qalǵan jaǵdaıda ne bolady, oılańyzshy. Al olar úshin bilim alýǵa, jumysqa barýǵa múmkindik az. Qazir memleket osy sanattaǵy azamattardy jumyspen qamtý máselelerin pysyqtap jatyr. Kedergisiz orta máselesi boıynsha sheshilmegen nárse áli de kóp, – deıdi ITeachMe qorynyń dırektory Zahıra Begalıeva.
Sondaı-aq ol bıyl mamyr aıynan bastap sıfrlyq tehnologııanyń qyr-syryn meńgergisi keletin múgedektigi bar jastardy tegin oqytý múmkindigi týraly aqparattandyrý maqsatynda el boıynsha 40-tan asa kezdesý ótkizilgenin jetkizdi.
– Bul tizimde iri qalalarmen qatar shaǵyn eldi mekender de bar. Mysaly, baǵdarlama týraly bilýge Qosshy qalasynda 7 adam nıet bildirdi, al eń belsendi Shymkent qalasynan 110-nan asa adam qyzyǵýshylyq tanytty. Kezdesý qorytyndysy boıynsha 1 500-den asa ótinim kelip tústi. Tek 178 stýdent úsh kezeńdik irikteý týrynan sátti ótip, ITeachMe jastar ınklıýzıvti jobasynyń jetinshi maýsymynyń stýdenti atandy, – deıdi is-sharany uıymdastyrýshylar.
Jıynda jeńimpazdardyń ishindegi eń tıimdi 20 jumystyń avtorlary, qazylar alqasynyń baǵalaýy boıynsha 50 myńnan 100 myń teńgege deıin qarjylaı syılyqpen marapattaldy.
– ITeachMe baǵdarlamacynyń biz úshin de, qoǵam úshin de mańyzy zor. Bilikti sarapshylardyń ádistemelerin jınaqtap, osyndaı myqty qoldaý ortalyǵyn qurý arqyly jastardyń mamandyq meńgerýine jol ashady. Osylaısha, olar jaqsy orta, jańa dostar tapty. 4 jyl ishinde baǵdarlama jańashyldyqtyń oshaǵyna aınaldy, – deıdi L.Aıtmuhanova.
P.S. Múgedek arbasynda otyrsa da, qııaly qııadaǵyny alǵan alǵyr jastardyń bul saltanatty is-sharasyna arnaıy baryp qaıtqan edik. Kórgen kózde, estigen qulaqta jazyq joq. Bir jaıtqa kóńildiń kúpti bolǵanyn nesin jasyraıyq. Bul tipti jalpy tehnologııa salasynda júrgen jastar arasynda beleń alyp bara jatqan qubylys pa, kim bilsin? Áıteýir, is-shara bastan-aıaq orys tilinde ótti. Ondaǵy tehnolog qazaq jastarynyń kóbi ózara orys tilinde sóılesetini baıqalady. Múgedektikti jeńgenimizben, tildegi múkistikti jeńe almaı otyrǵanymyz qynjyltady.