Bıyl eldiktiń jańa baǵdary tarıhı Saraıshyq jurty – Atyraýda ótken Ulttyq quryltaıdyń alqaly jıynynda baıyptaldy. Sózin Altyn Orda (Ulyq Ulys) men Qazaq handyǵynyń taǵylymynan bastaǵan Prezıdent Q.K.Toqaev: «О́tkenimen ǵana ómir súretin jurt órkenıetti el bola almaıdy. Ult sapasyn jaqsartamyz desek, bir el bolyp jańa qundylyqtar júıesin qalyptastyrýymyz qajet» dep bir túıindedi. Dál osy tusta búgingi rýhanı-mádenı saladaǵy «ala qoıdy bóle qyrqý» úrdisteri – arǵy tarıh tulǵalaryna qatysty bura tartýshylyq, kúrdeli kezeń saıası qaıratkerlerin bir-birine qarsy qoıý sekildi syńarjaq kózqaras synaldy. Memleket basshysynyń: «Bul – halqymyzdyń júrip ótken joly. Sol sebepti, qalaı desek te, tarıhymyzǵa shynaıy kózben qarap, ony sol qalpynda qabyldaýymyz kerek» degen paıymy da Naýryz ıakı jańarý pálsapasyna sáıkes keledi.
Tabıǵatpen úndesken jańa jylymyzdyń qarsańynda Atyraýda ótken Ulttyq quryltaıda biryńǵaı ıdeologııalyq máseleler ǵana aıtylǵan joq. Ekonomıkadaǵy izdenis pen báseke joly, kreatıvti ındýstrııa, ınfraqurylymdyq ózgerister, kólik-logıstıka jańarýlary, IT ilgerileýler, jasandy ıntellekt, áleýmettik jobalar jaıy sóz etildi.
Deı turǵanmen, osynyń báriniń basynda sana sapasy – nıet pen istiń túziktigi, ádilettik pen jaýapkershilik turatyny erekshe aıtyldy. Memleket basshysy: «Shyn máninde ozyq ult bolý úshin jaqsylyqqa umtylýmen qatar, elimizdiń ósip-órkendeýine kedergi bolatyn jaman ádet, jaǵymsyz qylyq jáne qaýipti keselden qutylýymyz kerek. Bul – ulttyń jańa sapasyn qalyptastyrý jolyndaǵy óte mańyzdy qadam», dep tujyrymdady.
О́kinishke qaraı, mán bermeıtinder úshin búgingi qoǵam derti «ózgelerdiń problemasy» bolyp kórinedi. Biraq aldyn almasaq, bul kesel (sıntetıkalyq esirtki, lýdomanııa, veıp tárizdi nasha qurdymy men býllıng, agressııa, vandalızm sekildi búldirgiler) árbir úıdiń balasy, nemeresi keıpinde esigin qaǵyp, tórine shyqqaly tur. Alqaly jıynda osy dertpen kúresýdiń jón-jobasy aıtyldy. Árıne, onyń bári atqarýshy bılik pen qoǵamnyń birlesken saýatty, jaýapty is-qımyly arqasynda ǵana júzege asady.
Ulttyq quryltaı minberinen Prezıdent óreli isterdiń ıdeologııalyq tujyrymy men negizgi baǵyttaryn da dáıektedi. Olar: táýelsizdik pen otanshyldyq, birlik pen yntymaq, ádildik pen jaýapkershilik, zań men tártip, eńbekqorlyq pen kásibı biliktilik, jasampazdyq pen jańashyldyq. Bular – ádiletti Qazaqstan jańa kezeńiniń kún tártibi.
Munyń ón boıynda Memleket basshysy oraıly kórsetken qazirgi ózgeriske toly álemde básekege qabilettilik, ozyq tehnologııaǵa negizdelgen bilim ekonomıkasy, sıfrlyq serpin, jasandy ıntellekt júıesi damyǵan elge aınalý talaby tur.
Osy bıikke jetýdiń eldik tujyrymdamasy retinde «Adal adam – Adal eńbek – Adal tabys» úshtaǵany usynyldy. Taza adam el múddesin joǵary qoıady, taza eńbek eldi gúldendirýge baǵyttalady, taza tabys adamnyń ózin de, qoǵamdy da, memleketti de berekege bastaıdy. Bul – ozyq oıdyń da, ozyq eldiń de ósý, óristeý bastaýy. Bul – Naýryz pálsapasynyń (jańarý, kókteý) asyl arqaýy.
Hakim Abaı ǵaqlııasynda Aplaton dep qadirleıtin ǵulamanyń mynandaı danalyǵy bar: «Eger suraq jónimen qoıylsa, barlyq suraqqa jaýap berýge bolady». Munyń tápsir-túsinigi – sóz ben istiń úılesimdiliginde, muqııattylyq pen baıyptylyqta. Taǵy osy Platon aıtady: «Ádiletsiz qadam jasaý – ádiletsizdikke tózýden de jaman nárse». Bul oı da búgin kókeıkesti.
Bizdińshe, Ulttyq quryltaı qoǵamǵa, bárimizge jónimen suraq qoıdy. Endi oǵan jaýap berý – barshamyzdyń paryzymyz.
Alasapyran HH ǵasyrdyń basynda ultty uıystyrý úshin biregeı «Qazaq» gazetin shyǵarǵan Alash qaıratkerleri Naýryzǵa sáıkes kelgen 5-nómirinde bylaı deıdi: «Eski jyl bitip, jańa jyl bastalǵanda «Jańa jyl qaıyrly bolsyn! Jańa baqyt násip bolsyn!» dep quttyqtasady». Dál osy jerde quttyqtaýdyń sózine mán bergen oryndy. Ári qarapaıym, ári ımandy, ári naqty. Biz de búgin osy tilekti qaıtalaımyz: Qazaqstanǵa jańa baqyt násip bolsyn!
Aqyndyǵy men elshildigi teń Maǵjan Jumabaı qazir biz «Naýryz resmı toqtatyldy» desip júrgen 1926 jyldyń ózinde: «Naýryz meıramyn turmyspen, ǵylymmen baılanystyryp, qoǵamǵa paıdaly ıgi is qylatyn meıram etý kerek» dep jazypty. Abaı amanattaǵan bes asyl is pen saqtandyrǵan bes «qashyq istiń» arasynda adasyp júrgen bizge týra baǵyttap aıtqandaı. Iá, jańarǵan Naýryznamanyń turmystyq jáne ǵylymı mazmuny dáıekti bolǵany jón.
