«Taza Qazaqstan» • 27 Naýryz, 2024

Tazalyq – ár mekenniń ólshemi

180 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Naýryznamanyń Jańarý kúninde elordalyq jas­tar shahardaǵy aýlalardy qardan tazartty. «Astana jastary» jastar resýrstyq orta­lyǵynyń volonterleri bastamasymen uıym­das­tyrylǵan naýqanǵa ózge de uıymdar qosyldy.

Tazalyq – ár mekenniń ólshemi

Kóktem kelisimen elorda kóshe­lerine qar sýy jaıyldy. Tipti keı bólikterinde qarǵyn sý joldarǵa jaıylyp, jaıaý júrginshilerdi bylaı qoıǵanda, kólik qozǵalysyna kedergi keltirip jatyr. Buǵan alańdaǵan belsendiler qolda bar quralymen áli erı qoımaǵan qala buryshtaryn qardan tazalap álek.

– Biz búgin tabıǵatpen birge qalamyz da jańarsyn degen nıetpen úlken saıabaqtardyń qaryn arshyp, tazartýǵa kúsh salyp otyr­myz. «Jumyla kótergen júk jeńil» demekshi, qoldan kel­gen­di istep, bir-birine qamqor, tileý­les bolý tárbıede bar. Bul bir ja­ǵynan jastardyń boıyndaǵy eko­mádenıetti qalyptastyrýǵa sep bolady, – deıdi «Qazaqstan stýdentter alıansy» tóraǵasynyń orynbasary Saǵyndyq Seıitkárim.

Dál osyndaı ekologııalyq aksııa Batys Qazaqstan oblysynda da jalǵasty. Oral qalasynda ótken senbilikke qala turǵyndary, qoǵamdyq birlestikter, stýdentter, jastar jáne tabıǵat janashyrlary qatysty. Jınalǵandardyń jalpy sany 350-den asty. Olar Shaǵan ózeniniń janyn qýraǵan aǵashtardan tazartyp, jol jıegin­degi qoqystardy, aǵash synyq­taryn jınady. Is-sharada Batys Qazaqstan oblysynyń ákimi Narı­man Tóreǵalıev te boı kórsetti. О́ńir basshysy senbilikke qaty­sýshylarǵa alǵysyn bildirip, qala ákimdigimen jaýapty mekemelerge qalany tazartý jumystaryn kúsheıtýdi tapsyrdy.

– Memleket basshysynyń tapsyrmasyna sáıkes Naýryznama onkúndigine oraı óńirimizde kóp­tegen is-shara ótti. Jańarý kúninde senbilikke shyqqan jandarǵa al­ǵy­sym sheksiz. Shaǵan ózeniniń eki jaǵynda qýraǵan, qulaǵan aǵash­tar kóp. Tazartý jumystary aq­pan aıynda bastalyp, qulaýǵa jaqyn turǵan aǵashtar kesildi. Qý­raǵan aǵashtardan biz ýaqtyly quty­lýymyz kerek. Jalpy alǵanda, tıis­ti mekemeler shaharymyzdy tazartý jumystaryn kúsheıtýi qajet. Ulttyq qundylyqtardy dárip­tep, óskeleń urpaqqa durys tá­lim-tárbıe bergen jón. Olar­dy tazalyqqa úıretý kerek. Sol baǵytta uıymdastyrylǵan osy senbiliktiń paıdasy kóp, – deıdi N.Tóreǵalıev.

Al Almaty oblysynyń orta­lyǵy Qonaev qalasy men bar­lyq aýdanda «Birge – taza Qa­zaq­stan!» ekologııalyq aksııasy aıasynda 16 myń túp aǵash kósheti otyrǵyzyldy. Jalpy, oblystyq senbilikke 25 myńnan astam adam qatysypty. Qonaev qalasynyń jastary men memlekettik mekeme qyzmetkerleri kól jaǵalaýyndaǵy demalýshylar kóp keletin oryndar men saıabaqtardy, kóshelerdi abattandyryp, «Barys» monýmentiniń mańaıyn qoqystan tazartty.

– Qazirgi tańda ekologııalyq problemalar – óte ózekti jáne kúr­deli másele. Sol turǵyda «Birge – taza Qazaqstan!» aksııasynyń ne­gizgi maqsaty – tabıǵı resýrs­tardy únemdi, maqsatty, sapaly paıdalaný máselesine erekshe kóńil bólip, qorshaǵan ortaǵa baı­lanysty ekologııalyq prob­le­malardy halyq bolyp, qoǵam bolyp sheshý. Naýqan 5 jyldan­ beri turaqty túrde jylyna eki ret uıymdastyrylyp keledi, – deıdi oblystyq ekologııa departamentiniń basshysy Qonysbek Eskendiruly.

Kún jylynyp, qara jer kóringen soń, elimizdiń ár óńirinde ekoaksııalardyń qatary kóbeıetini anyq. Osy rette «Astana jastary­nyń» belsendileri jyl saıyn saıa­baqtarǵa kóshetter otyrǵyzýǵa járdemdesip, tarıhı oryndardy ta­za­laý jumystaryn júrgizetinin aıtty.

– Biz «Jer saǵaty» aksııasyn ótkizdik. «Jer saǵaty» – Dú­nıejúzilik tabıǵat qory (WWF) uıymdastyratyn jyl saıynǵy jahandyq halyqaralyq is-shara. Naýqan jyl saıyn naýryzdyń sońǵy senbileriniń birinde ótedi. Sebebi bul kúni belgilengen ýaqytta álemniń ártúrli elderindegi adamdar bir saǵatqa jaryq pen basqa da elektr quraldaryn óshiredi. Mundaǵy maqsat – jer sharyndaǵy klımattyń ózgerýi problemasyna álemdik qaýymdastyqtardyń nazaryn aýdarý, osy ekologııalyq máseleni sheshýde birigip jumys isteý qajet ekenin alǵa tartý. Aldaǵy ýaqytta qaladaǵy kóshetterdiń sanyn kóbeıtý maqsatynda 20 sáýir men 20 mamyr aralyǵynda «Ulttyq aǵash otyrǵyzý» naýqany bastalady. Igi isti 20 qyrkúıek pen 20 qazan aralyǵynda da qaıta jalǵastyramyz. Al maýsymda «Halyqaralyq orman eriktileri mektebi» jobasy iske qosýdy jos­parlap otyrmyz, – deıdi volonter Alan Baltabaıuly.