Foto: turkystan.kz
Basqasha aıtqanda, bul kúni erekshe nazar aýdarylatyn nárse – tarıhı otanyna oralǵan etnostyq qazaqtardy jáne sheteldegi qazaq dıasporasyn tartý. Qazaqstanda jáne búkil álemde turatyn qazaqtar arasyndaǵy baılanys mádenı almasýlar, bilim baǵdarlamalary jáne qoǵamdyq bastamalar arqyly nyǵaıa túsedi. Bul mádenıetimizdi geografııalyq ornalasýyna qaramastan saqtaýǵa jáne damytýǵa múmkindik beredi.
Búginde álemniń 40-qa jýyq elinde 5 mıllıondaı qazaq turady. Onyń ishinde, resmı derekterge sáıkes Qytaıda – 1,6 mıllıon, О́zbekstanda – 821 myń, Reseıde – 592 myń, Mońǵolııada – 120 myń, Qyrǵyzstanda – 30 myń, Túrikmenstanda – 15 myń, Tájikstanda 2 myńǵa jýyq.
Shetelde qazaqtar men qazaqstandyqtardyń 250-den asa uıymy jumys isteıdi. Qazirgi tańda Syrtqy ister mınıstrligine qarasty «Otandastar qory» qoǵamy olardyń kópshiligimen tyǵyz baılanys ornatqan. Atalǵan uıymdardan til úırený, mádenıet pen dástúrdi saqtaý boıynsha túrli talap-tilek túsip turady.
Qor 2019 jyldan bastap sheteldegi qandastarymyzǵa qazaq tilin onlaın jáne oflaın formattarda tegin úıretip keledi. О́tken jyldan beri birqatar elde ulttyq qundylyqtardy dáripteıtin úıirmeler ashyldy (dombyra, bı, qolóner, ulttyq sport túrleri). Sonymen qatar qazaq ortalyqtaryna «Qorjyn» jobasy aıasynda Memlekettik tý, ulttyq kıimder, dombyra jáne qolóner buıymdary tabys etildi. Balalarǵa ondaǵan shyǵarmashylyq baıqaý uıymdastyrylyp, jeńimpazdary elimizdegi jazǵy lagerlerge tegin joldanady. Mektep túlekteri Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy joǵary oqý oryndarynda usynylǵan daıyndyq bólimi, stıpendııalyq baǵdarlama jáne bilim granttaryn ıelene alady.
Birligimiz ben yntymaǵymyzdyń shynaıy kúshi – onyń shekaralardan tys jalǵasýynda. Sheteldegi otandastarymyzdyń Qazaqstan tóńireginde uıysyp, birigýi óte mańyzdy, óıtkeni olardy jumyldyrý arqyly biz mádenı baılyǵymyz ben dástúrlerimizdiń jalǵasyn qamtamasyz ete alamyz.
Shetelde turatyn otandastarymyz elimizdiń qıyn kezeńderinde óz birligin aıqyn kórsetti. Sý tasqynynan zardap shekken aımaqtarǵa olar gýmanıtarlyq kómek pen qarjylaı qoldaý jiberdi. Bul is-áreketter qazaq halqynyń Jer sharynyń qaı buryshynda bolmasyn árdaıym birtutas ekenin dáleldeıdi.
Sheteldegi qazaqtardyń tarıhı otanyna degen sezimderin oıatý jáne olardy Qazaqstannyń órkendeýine, gúldenýine belsendi úles qosýǵa úndeý arqyly ulttyq sana-sezimdi kúsheıtip, eldik múddemizdi jahandyq deńgeıde ilgerilete alatynymyz sózsiz.
Erjan MUQASh,
«Otandastar qory» KeAQ Kommýnıkasııa jáne halyqaralyq yntymaqtastyq departamentiniń dırektory
