«Halyqtyń qarqyndy túrde qartaıýy jáne sozylmaly aýrýlardyń taralý deńgeıiniń únemi artýy ozyq medısınalyq tehnologııalarǵa degen suranysty yntalandyrady. Bul úrdis densaýlyq saqtaý máselelerin tıimdi sheshýge qabiletti kompanııalardyń ósýin qoldaý úshin negiz bolady. AQSh-tyń Azyq-túlik jáne dári-dármekter basqarmasynyń (FDA) tıisti sertıfıkattaryn alsa, kompanııanyń aksııalar quny aıtarlyqtaı ósýi múmkin. Naryqqa shyǵatyny jáne jańa preparattyń satylymy bastalatyny týraly habarlandyrýlar naryqtyq kapıtaldandyrýdy jáne kiristilikti birshama arttyrady», deıdi sarapshylar.
«Nova One Advisor» kompanııasynyń sońǵy zertteýine sáıkes 2023 jyly álemdik bıotehnologııalar naryǵynyń kólemi 1,54 trln dollarǵa baǵalandy jáne 2033 jylǵa qaraı 5,68 trln dollarǵa jetedi dep boljanyp otyr.
Degenmen salada táýekel de joq emes. Sonyń biri de biregeıi – retteýshilik kedergiler. Retteýshi organdardyń sertıfıkattaýy qujattyq rásimderge baılanysty uzaqqa sozylyp jatady. Bolashaǵy bar baǵyttardyń kóbi klınıkalyq synaqtardan ótpeı qalady nemese normatıvtik standarttarǵa sáıkes kelmeıdi, bul aıtarlyqtaı qarjylyq shyǵyndarǵa ákeledi.
Odan keıingi táýekel – zertteýler men ázirlemelerge jumsalatyn úlken shyǵyndar. Jańa dári-dármekter men medısınalyq tehnologııalardy ázirleý úshin zertteýler men ázirlemelerge (ǴZTKJ) aıtarlyqtaı ınvestısııa qajet. Bul rette eksperımenttik preparattardyń az ǵana bóligi naryqqa shyǵady, bul ǴZTKJ-ny tym qaýipti jáne turaqsyz etedi.
Úshinshi táýekel – naryqtaǵy básekelestik. Eki sala da joǵary básekege qabiletti. Básekelestik artyqshylyqty saqtap qalý úshin kompanııalar únemi jańashyldyq jasap otyrýy kerek. Bul jyldam ózgeretin jaǵdaılarda, álemdegi jáne jalpy naryqtaǵy jaǵdaılarda qıynǵa soǵýy múmkin.
Aksııalardyń qubylmalylyǵy da – eńserilýi aýyr kedergi. Bıotehnologııalyq jáne farmasevtik kompanııalardyń aksııalary, ásirese klınıkalyq synaqtar, retteýshi sheshimder jáne naryqtaǵy jaǵdaılar týraly jańalyqtarǵa baılanysty óte qubylmaly bolýy múmkin. Bul aksııalar baǵasynyń aıtarlyqtaı ózgerýin týǵyzady.
Sarapshylar saladaǵy keleshegi bar ujymdar qataryna «Schrödinger», «CRISPR Therapeutics», «Illumina», «Abbott Laboratories», «Legend Biotech Corporation» kompanııalaryn qosady.
Áńgimemizdi túıindeı kele «eger ınvestorlar bıotehnologııalyq jáne farmasevtik kompanııalarǵa qarjy quısa, olarǵa joǵary kiristilik úshin biregeı múmkindikter ashylar edi» dep pátýa jasaýǵa bolady. Árıne, eń aldymen, kompanııalardy muqııat taldap, olardyń ǵylymı jetistikterin, qarjylyq jaǵdaıyn jáne strategııalyq josparlaryn baǵalaý qajet. Ártaraptandyrylǵan tásil jáne táýekelder týraly habardar bolý ınvestorlarǵa bıotehnologııalyq jáne farmasevtik kompanııalar beretin múmkindikterdi barynsha paıdalanýǵa jáne yqtımal shyǵyndardy barynsha azaıtýǵa kómektesedi.