Qoǵam • 30 Tamyz, 2024

Balalardy erte qoldaý qyzmeti ashyldy

110 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

Pavlodarda jańa týǵan sábıden 3 jasqa deıingi balalardyń damýyna jan-jaqty kómek kórsetetin erte qoldaý qyz­meti ashyldy. Psıhologııalyq-pedagogıkalyq qoldaý orta­lyǵy negizinde paıda bolǵan uıymda balalar tanymdyq, motorıkalyq jáne qarym-qatynas daǵdylarymen tanysady. Ortalyq óńirdegi 13 túzeý kabınetiniń jumysyn da úılestiredi.

Balalardy erte qoldaý qyzmeti ashyldy

Psıhologııalyq-pedagogıka­lyq qoldaý kabıneti – ar­naıy bilim berý uıymy. Onda kez kel­gen erekshe bala men onyń otba­sy defektolog, psıholog, logo­ped, tıflopedagog, sýrdopeda­gog, fızıoterapevt, ózge de bilikti mamandardyń kómegin ala alady. Negizgi maqsat – erekshe bala ósirip otyrǵan otbasylarǵa ja­qyn jerden túzeý kabınetterin qurý. Pav­lodar oblystyq psıho­lo­gııa­lyq-pedagogıkalyq qoldaý qyzme­tiniń qurylymyna 13 kabınet kiredi. Endi olardyń birinde erte qoldaý qyzmeti jumys isteı bastady.

Atap óterligi, bul qyzmet «Dara» qorynyń bastamasymen, «Shevron» kompanııasynyń demeý­shiligimen ashylyp otyr. Mundaı ortalyq elimiz boıyn­sha úshinshi bolyp Pavlodar qalasynda qu­rylǵan.

«Dara» qory ókilderiniń aıtýynsha, balalardyń boıyndaǵy aýytqýshylyq táýekelderiniń qalyptasýyn tómendetýge baǵyt­tal­ǵan jumystar – elimizdegi jańa baǵyt. Qanatqaqty joba bıylǵy kóktemde iske qosylyp, buǵan deıin elimizdiń eki aımaǵynda erte qol­daý qyzmetteri jumysyn bastap ketken edi. Alǵashqysy  О́skemende, ekinshisi Atyraýda, endi, mine, Pavlodarda ashylyp otyr. Sondaı-aq tórtinshisi Ekibas­tuz qalasynda da óz qyzme­tin usyna bastady.

Buǵan deıin psıhologııalyq-pedagogıkalyq qoldaý kabınetine jóndeý júrgizilip, qajetti jab­dyqtar men oıynshyqtar, balalarmen jumys isteýge arnalǵan materıaldar satyp alynǵan. Al jergilikti psıhologter qosymsha oqytylǵan.

– Balanyń týǵan sátinen úsh jasyna deıingi shaǵy – eń mańyzdy kezeń. Bul ýaqytta onyń boıynda qorshaǵan ortamen ózara yntymaqtasýdyń barlyq qajetti mashyqtary qalyptasa bastaıdy. Bul degenimiz – sóıleý, jú­rý, eresekterdi túsiný, ózge de ma­shyqtar. Bular arqyly bala ózin qorshaǵan álemdi tanyp, adamdarmen aralasa bastaıdy. Eger osy kezeńdegi damý úrdisinde ata-anasy balanyń boıynan qandaı da bir aýytqýshylyqty baıqasa, dárigerge nemese bizdiń erte qoldaý qyzmetine habarlasa alady, – deıdi Pavlodar aýdandyq psıhologııalyq-pedago­gıkalyq túzetý kabınetiniń basshysy Aıjan Ospanova.

Mamandardyń sózine súıen­sek, balalardyń damýyndaǵy aýyt­qý­shylyqtar sál ǵana baıqa­lýy múm­kin. Ortalyqtaǵy arnaıy oqy­tylǵan mamandar jaǵ­daı­dy taldap, ata-anaǵa tıisti nusqaý­lyq­tar bere alady. Bala damýyn­da­ǵy aýytqýshylyqtyń aldyn alǵysy keletin ata-ana ondaı nus­qaýlyqty úıde de oryndaı alady eken. Eger jaǵdaı alań­da­tar­lyqtaı bolsa, máselen, bala eresekterdiń oǵan qarata aıtyl­ǵan sózderin anyq túsinbese, ata-anasy ony birden erte qoldaý qyz­metiniń terapııasyna aparǵany abzal. Munda onymen qajetinshe defektolog, psıholog, logoped nemese emdik dene tárbıesi mamany shuǵyldanady.

Ortalyqqa psıhologııalyq-me­­dısınalyq-pedagogıkalyq ke­­­ńe­s­ten ótken balalar da kele ala­dy. Ol úshin dárigerdiń joldamasy bolsa jetkilikti.

– Bizdiń erte qoldaý qyzmetiniń is-áreketi balaly otbasylarǵa ba­ǵyttalǵan. Munda eńbek etetin qyzmetkerler balamen jumys is­tep qana qoımaı, ata-anasyna mańyz­dy keńes beredi. Sol arqy­ly bala boıynda týyndaýy múm­kin aýytqýshylyqtyń qa­laı aldyn alýǵa bolatynyn úırete­di. Nátıjesinde, sábıdiń damýyna teris áser etken shekteýler birtin­dep joıylyp, balany ortaǵa beıimdeýge jáne ári qaraı mektepaldy bilim berý uıymdaryna daıyndaýǵa ata-anasyna kómek­tesedi. Iаǵnı ortalyqtaǵy maman­dar balalardyń mashyq­ta­ryn qa­lyptastyrýǵa jumyldy­ry­la­dy. Jetkinshek ózge qatar­las­­ta­ryna qaraǵanda motorı­ka­lyq mashyqtardy tym baıaý baǵyn­dyrsa, sóıleý tiliniń damýy kesheýildese, únemi agressııa tanytyp, jylaýdy údetse, uıqysy nashar bolyp, tábeti joǵala bas­tasa, bizdiń ortalyqqa ákelgeni durys. Nemese ata-analary álde­nege alańdap, balasynyń damýyn­daǵy erekshelikterdi tanyp bilgisi kelse de ortalyqqa júgine alady, – deıdi «Damý» qorynyń menedjeri Aıgúl Tabergenova.

Zańǵar aýylynyń turǵyny Samal Toqtaǵulova – erte qoldaý qyzmetine alǵashqy bolyp kel­genderdiń biri. Úsh jasar uly Batyrhan gıperbelsendi bolýyna, sóıleý tilinde másele týyndaýy­na baılanysty nevropatolog mamannyń keńesimen osynda jiberilipti.

– Biz bul ortalyqqa eki aıdan asa ýaqyt kelip júrmiz. Ná­tıjesi jaqsy. Sebebi balamyz gıperbelsendi, bir orynda ba­ıyz taýyp otyra almaıdy jáne sóıleýinde kidiris bar. Sondyqtan osynda keldik. Qa­zir aıtqanymyzdy tyńdaıdy, sózimizdi qaıtalaıdy. Balalar­men oınap, qarym-qatynas qura bastady. Ortalyqqa kelgenimizge qýanyshtymyz. Munda psıhologpen, defektologpen jumys istedik. Naqty ózgeris baıqalyp jatyr, – deıdi ana.

Mekemede balalarǵa barlyq qolaıly jaǵdaı qarastyrylǵan. Pandýs pen túrli-tústi dybys bergishter, ustaǵysh tutqalar bar, kireberis esigi keń. Ǵıma­rat zamanǵa saı arnaıy jabdyq­tarmen, ádis­temelik materıaldarmen, áde­bıettermen qamtylyp, Monte­sorrı kabıneti, emdik dene tárbıesi zaly jabdyqtalǵan.

«Dara» qorynyń ókilderi keleshekte mundaı qyzmet kórsetý ortalyqtaryn elimizdiń barlyq óńirinde ashýdy josparlap otyr.

 

Pavlodar oblysy 

Sońǵy jańalyqtar