«Otandyq elektr energııasynda kóterme saýda naryǵynyń jańa modeli qoldanyla bastaǵaly «Ekibastuz GRES-2 stansasy» elektr energııasynyń ortalyqtandyrylǵan jáne teńgerimdeýshi naryǵyna satýshy retinde qatysady, sondaı-aq óndirilgen elektr energııasynyń barlyq kólemin 2023 jylǵy 1 shildeden bastap kórsetilgen naryqtarda ótkizedi. Al stansadan óndirilip shyǵatyn jylý Solnechnyı kentiniń turǵyn úıleri men ózge de ǵımarattaryn, kásipornymyzdyń óndiristik alańyn jylytýǵa baǵyttalǵan. Ulttyq ekonomıkanyń ósýi elektr energetıkasy salasynyń ozyq damýyn talap etedi. Sektordyń turaqty damýynyń negizgi faktorlary – eleýli ınvestısııa men otandyq tutynýshylardy jabdyqtaýdy tıimdi basqarý. Memleket basshysy 2023 jylǵy Joldaýynda elektr energetıkasy sektoryna basa mán beretinin atap ótti. Máseleni júıeli sheshý úshin jańa óndirýshi qýattardy engizý jáne jumys istep turǵan elektr stansalaryn jańǵyrtý, jańartý, tehnıkalyq jaraqtandyrý boıynsha birqatar jobany iske asyrý talap etildi», deıdi «Ekibastuz GRES-2 stansasy» AQ basqarma tóraǵasy Bolat Qashaǵanov.
Jobany iske asyrý energetıkalyq táýelsizdikti, energııa qaýipsizdigin, eksporttyq áleýetti, elektr energııasy men elektr qýatyna ósip kele jatqan qajettilikterdi qamtamasyz etýge yqpal etpek. Buǵan qosa, ózgerister Solnechnyıdaǵy áleýmettik salany nyǵaıtýǵa sep bolady degen senim zor. Eldi mekendegi turǵyndardy jumyspen qamtý búginde mańyzdy máseleniń birine aınalǵan. Qosymsha energııalyq blokterdi salý kezeńinde shamamen 1 500 adam jumyldyrylady. Jobany iske asyrǵannan keıin jańadan iske qosylǵan qýattardy paıdalaný úshin 300-den astam turaqty jumys orny qurylady.
«Byltyr Reseıdiń tehnologııalyq sheshimderindegi jabdyqty qoldana otyryp, joba boıynsha tehnıka-ekonomıkalyq negizdeme ázirlengen. Bıyl mamyrda «Memsaraptama» RMK oǵan baılanysty oń qorytyndy shyǵardy. Tamyz aıynda otandyq «KBI Energy Group» JShS, «Stroıındýstrııa» JShS jáne reseılik «ORGRES» JShS-men №3 jáne №4 energııalyq blokterin jobalaýǵa, jetkizýge jáne salýǵa baılanysty EPC-shart jasaldy. Osy shart sheńberinde «P» satysynyń jobalaý-smetalyq qujattamasyn ázirleý bastaldy. Qyrkúıek aıynda Energetıka mınıstrligimen 3-energoblok boıynsha ınvestısııalardy qaıtarý úshin ınvestısııalyq kelisim jasaldy. Joba qurylysyn iske asyrý jónindegi is-sharalar stansa aksıonerleri bekitken kestege sáıkes oryndalady», dedi kásiporyn basshysy.
Ekibastuz №2 MAES qurylysy 90-jyldardyń basynda toqtatylyp, qurylysy aıaqtalǵan eki blokpen jumys isteýge ruqsat berilgen. Sondyqtan kásiporyndy tehnologııalyq baǵytta jetildirý, aıasyn keńeıtýdiń múmkindigi óte zor. Qazir MAES-2 stansasy óndiretin elektr qýaty Qyrǵyzstanǵa da eksporttalady. Gınnestiń rekordtar kitabyna engen jer betindegi eń bıik 420 metrlik alyp murja da osynda ornalasqan. Jyl basynan beri stansa energetıkteri 4,1 mlrd kVt/saǵat qýat óndirdi.
«Otyn berý traktisi, tútin murjasy 4 energııalyq blokke shaqtalsa, qosymsha qurylystar blogi, ashyq taratqysh qurylǵylary, kompressorlyq, elektrolızdik, kirme temirjoldar 8 energııalyq blokke qyzmet kórsete alady. Buǵan qosa mazýt sharýashylyǵy, iske qosý qazandyǵy, kól-sý qoımasy, hımııalyq sý tazartý qarastyrylǵan. Kúl úıindisin 16 energııalyq blok paıdalanady. Tehnıkalyq sý Shandaqsor kóli arqyly qamtamasyz etilip otyr. Kúl men qojdy syrtqa shyǵaratyn júıe gıdravlıkalyq, ózdiginen aǵatyn negizde jasalǵan. Gıdrokúldi ketirýdiń syrtqy jelileri 2 tizbekten tursa, olardyń biri únemi rezervte. Kúl úıindisi Qarasor kóliniń basseıninde, stansadan 8 shaqyrym qashyqtyqta jınalady. Ekologııalyq turǵydan alǵanda bul Ekibastuz qalasy men Solnechnyı kentiniń turǵyndaryna eshbir qaýip tóndirmeıdi», dep túsindirdi «Ekibastuz GRES-2 stansasy» AQ basqarma tóraǵasy Bolat Qashaǵanov.
Jyldyń alǵashqy 9 aıynda munda 4 mlrd 166 mln kVt/saǵat elektr qýaty óndirilse, shınalardan 3 mlrd 931 mln kVt/saǵat energııa bosatylǵan. 2023 jyl qorytyndysynda qos blok 5 mlrd 659 mln kVt/saǵat qýat beripti. Qýat óndirý úshin munda «Bogatyr Kómir» kenishiniń kómiri men «Pavlodar munaı-hımııa zaýyty» JShS-nyń mazýty paıdalanylady. О́ndiris tehnologııasy úshin negizgi sý Q.Sátbaev atyndaǵy kanaldan alynyp otyr.
Búginde stansada 1 503 adam eńbek etedi. Ortasha jalaqy 505 myń teńgeden asady. Kásiporyn óz qyzmetkerleri úshin áleýmettik kómektiń keń aýqymdy túrin ázirlegen. Kópbalaly, 14 jasqa deıingi múgedek balalardy tárbıelep otyrǵan otbasylarǵa aı saıyn járdemaqy, bala kútimi boıynsha 3 jylǵa deıin járdemaqy, oqý demalysyna aqy tóleý, zeınetkerlerge dotasııa tóleý jáne taǵy basqa materıaldyq kómek túrleri qarastyrylǵan.
Kásiporyn basshylyǵy 4, 5, 6-razrıadty elektr-gazben dánekerleýshi, 5-razrıadty týrbınalyq/qazandyq jabdyqtaryndaǵy mashınıst-tekserýshi mamandyqtary boıynsha tapshylyq bar ekenin jasyrmady. Osyǵan oraı kolledj jáne joǵary oqý oryndarymen turaqty negizde kásiptik baǵdar berý jumystary qolǵa alyndy.
Pavlodar oblysy,
Ekibastuz qalasy
