NU prezıdenti Vakar Ahmad ýnıversıtet Ortalyq Azııa aımaǵyndaǵy jetekshi joǵary bilim berý, zertteý jáne ınnovasııa mekemeleriniń biri ekenin aıtty. 2011 jyldan bastap 360-qa jýyq ǵylymı joba, 9 myńnan astam jarııalanym, 500-den astam startap usynyldy.
Orta bilim berýdi damytý máseleleri jóninde NZM basqarma tóraǵasy Ánýar Janǵozın sóz sóıledi. Búgingi tańda «Aýyldyq jerlerdegi tirek mektepterdiń áleýetin damytý» jobasy aıasynda NZM qoldaýymen 135 óńirlik bilim berý uıymdary qamtyldy, 583 maman daıarlandy, olar keıinnen aýyl mektepteriniń dırektory boldy. Kelesi jyly aýyldarda taǵy 200 tirek mektepti damytý josparlanyp otyr.
Qamqorshylyq keńestiń tóraǵasy men músheleri kún tártibin eskere otyryp, bilim berý sapasyn arttyrý, ákimshilik jáne bıýdjettik úderisterdi jetildirý jónindegi NU men NZM josparlaryna qatysty birqatar máseleni aıtty.
Nazarbaev ýnıversıteti janyndaǵy tehnoparkke barǵan kezde Premer-mınıstr JOO zertteýshileri iske asyratyn jáne ǵylymı sheshimderdi kommersııalandyrýǵa baǵyttalǵan densaýlyq saqtaý, jasandy ıntellekt, taý-ken metallýrgııa salalaryn damytý salalaryndaǵy ozyq ǵylymı ázirlemelermen tanysty.
Premer-mınıstrge búgingi tańda aýdany 3 myń sharshy metr tehnopark aýmaǵynda 32 otandyq kompanııa, tájirıbelik-eksperımenttik seh, sıfrlyq prototıpteý zerthanasy jumys isteıtini, arnaıy ekonomıkalyq aımaq rejiminiń múmkindikteri beriletini baıandaldy. Ǵylymı jobalardyń basshylary ındýstrııalyq seriktestermen birlesip óz ónimderin kórsetti jáne Premer-mınıstrdiń ázirlemelerdi kommersııalandyrý men ilgeriletý boıynsha buǵan deıin qoıǵan mindetterine qol jetkizý áreketteri týraly habarlady.
Ár joba tehnologııalardyń daıyndyq deńgeıine sáıkes TRL shkalasy boıynsha 0-den 9-ǵa deıingi ballmen baǵalanady.
Oqýshylardyń sıfrlyq daǵdylaryn damytýǵa baǵyttalǵan otandyq Codiplay startap-jobasy qazirgi ýaqytta Ulybrıtanııa, Ońtústik Koreıa, Saýd Arabııasy, Túrkııa, Ázerbaıjandy qosa alǵanda, 10 eldegi 450-den astam oqý oryndaryn qamtıdy. Elimizdiń mektepterinde tehnologııany engizý boıynsha jumys júrgizilýde. Jyl sońyna deıin Túrkistan oblysynyń 10 bilim berý uıymy Codiplay ekojúıesine qosylyp, keıinnen 2025 jyly taǵy 60 mekemege, onyń ishinde Aqtóbe jáne Qaraǵandy oblystarynda keńeıtiletin bolady. Úkimet basshysy Oqý-aǵartý mınıstrligine jergilikti atqarýshy organdarmen birlesip mektepterde Codiplay ázirlemelerin belsendi engizýdi tapsyrdy.
«Smartview Innovation» JShS startapy paıdaly qazbalardy óndirý tıimdiligin arttyrýǵa baǵyttalǵan. Jańa tehnologııa jumys kúshin 90%-ǵa deıin únemdeýge múmkindik beredi, qyzmetkerlerdiń qaýipsizdik sharalaryn 80%-ǵa, apparatshylardyń jumys tıimdiligin 50%-ǵa arttyrady. Premer-mınıstrge qazirgi ýaqytta qanatqaqty joba Túrkistan oblysynda «Central Asia Mining Co»-men birge júzege asyrylyp jatqany, qosymsha seriktes izdestirilýde ekeni aıtyldy. Startapty Reseı, Kanada, Aýstralııa jáne AQSh sııaqty halyqaralyq naryqtarǵa keńeıtý josparlanyp otyr.
«IHT Central Asia» jobasy medısınalyq buıymdardy ázirleýge jáne óndirýge mamandanǵan. Qazaq-ıspan kásiporny bıyl 4 myńnan astam ónim túrin shyǵardy, olardyń ishinde mıokard ınfarktisi men júrektiń ıshemııalyq aýrýyn emdeý kezinde kómektesetin koronarlyq stentter men kateterler bar. Kompanııa tehnoparkpen birlesken zertteýler men ázirlemeler ortalyǵyn ashý, otandyq tigin materıalyn óndirý fabrıkasyn iske qosý jáne «SK-Farmasııamen» yntymaqtastyqty keńeıtýdi josparlap otyr. Qazirgi ýaqytta kásiporyn óz ónimderin Qyrǵyzstanǵa eksporttaıdy, odan bólek 7 elge shyǵýdy josparlap otyr. Premer-mınıstr Densaýlyq saqtaý mınıstrligine otandyq óndirýshilerge járdemdesý úshin «SK-Farmasııa» jáne Dárilik zattardy saraptaýdyń ulttyq ortalyǵymen jumys júrgizýdi tapsyrdy. Sonymen qatar О́nerkásip mınıstrliginiń aldyna otandyq taýar óndirýshilerdi eksporttyq qoldaý sharalarymen qamtýdy keńeıtý mindeti qoıyldy.
Premer-mınıstrge tirek-qımyl apparaty buzylǵan adamdardy ońaltý úshin ekzoqańqalar óndirisin iske qosý, klınıkaǵa deıingi kezeńde donorlyq organdy uzaq merzimdi tasymaldaý júıesin, qaterli isikke qarsy jańa preparatty ázirleý boıynsha jobalar tanystyryldy.
Transplantologııa salasyndaǵy joba boıynsha O.Bektenov el turǵyndary arasynda ósip kele jatqan qajettilikti eskere otyryp, qazirgi zamanǵy medısınanyń barlyq talaptaryna saı bolǵan jaǵdaıda sertıfıkat alý rásimin jedeldetýdi tapsyrdy. «University Medical Center» korporatıvtik qorynyń basqarma tóraǵasy, kardıohırýrg Iýrıı Pıa ázirleýdiń biregeıligi oqshaýlanǵan organdy 24 saǵattan astam ýaqyt boıy saqtap qana qoımaı, onyń jaı-kúıin emdeýdi, baqylaýdy júzege asyrý múmkindiginde, atap aıtqanda, dárigerlerge ýltradybystyq, tamyrishilik zertteýler sııaqty rásimder qoljetimdi bolatynyna toqtaldy.
Sý resýrstaryn basqarýda jasandy ıntellektini paıdalaný, metaldardy tereń óńdeý salasyndaǵy birqatar joba boıynsha búgingi tańda ındýstrııalyq seriktesterdi anyqtaý úshin kelissóz júrgizilýde, óndiristerdi damytý boıynsha egjeı-tegjeıli josparlar ázirlenip jatyr.
Sonymen qatar Premer-mınıstrge aqparattyq tehnologııalar, medısına, robottehnıka, jasandy ıntellekt, energetıka, bilim berý salalaryndaǵy kommersııalyq áleýeti bar 10 jańa ázirleme tanystyryldy.
O.Bektenov Úkimettiń ekonomıkany damytýǵa jáne halyqtyń turmys sapasyn jaqsartýǵa baǵyttalǵan ozyq jobalardy qoldaıtynyn atap ótti. JOO basshylyǵy men múddeli memlekettik organdar basshylarynyń aldyna ǵylym men óndiristi ıntegrasııalaý, ótkizý men eksportqa baǵyttaý boıynsha mindetter qoıyldy.
«Memleket basshysy halyqqa Joldaýynda ýnıversıtetterdiń ekonomıkanyń naqty sektorymen baılanysyn kúsheıtý qajettigin atap ótti. Biz tanysqan ǵylymı ázirlemelerdiń tabysty bıznes-jobalarǵa aınalý perspektıvalary zor. Biz úshin ınnovasııalyq saıasatty elimizdiń ǵylymı-tehnologııalyq basymdyqtarymen úndestirý mańyzdy. Biz ǵylymı zertteý jobalaryn yntalandyrý úshin qolaıly jaǵdaı jasap qana qoımaı, olardyń kommersııalanýyna yqpal etýimiz kerek. Bul Qazaqstannyń halyqaralyq arenadaǵy ustanymyn nyǵaıtýǵa jáne joǵary tehnologııalyq salalardyń damýyna serpin beredi», dep atap ótti O.Bektenov.
