Ońtústik Koreıamen tájirıbe almasýdaǵy yqpaldastyq
Issapardy kórnekti ǵalym Qanysh Sátbaevtyń týǵanyna 125 jyl tolýyna oraı ári elimizdiń jahandyq básekege qabilettiligin qamtamasyz etý jáne halyqaralyq seriktestikti damytý maqsatynda «Allur» joǵary ınjenerlik mektebi (JIM) uıymdastyrdy. Otandyq ınjener-ǵalymdar Ońtústik Koreıanyń jetekshi ǵylymı mekemeleri men óndiristik kásiporyndarynda, atap aıtqanda, Dong-Eui University, Kyunsung University, Pukyong National University, SUDo High school, Hyundai Steel, Korron, Doosan men Kia Hwasung-te boldy.
«Allur» osyndaı issaparlar shetelderdegi ozyq tájirıbeni zerdeleýge, olardy elimizge ákelip, beıimdeýge múmkindik beretinine senimdi. Mysaly, Á.Saǵynov atyndaǵy Qaraǵandy polıtehnıkalyq, D.Serikbaev atyndaǵy Shyǵys Qazaqstan tehnıkalyq, Qaraǵandy ındýstrııalyq ýnıversıtetterimen, Rýdnyı ındýstrııalyq ýnıversıteti jáne A.Baıtursynov atyndaǵy Qostanaı óńirlik ýnıversıtetimen yntymaqtasa otyryp, Memleket basshysynyń strategııasyna, jahandyq syn-qaterge sáıkes bilim baǵdarlamalaryn jańǵyrtýdy qolǵa aldy jáne de Ǵylym jáne joǵary bilim Mınıstri S.Nýrbek myrzanyń tapsyrmasyna saı, dúnıe júzinde ozyqty joǵary oqý oryndarynyń tájirıbesine súıene otyryp, Qazaqstandaǵy shetel ýnıversıtetterimen birlese otyryp, jańa baǵyttar boıynsha ınnovasııalyq bilim berý joldaryn qarastyrady. Sonymen qatar Qazaqstanda Fınlıandııanyń XAMK qoldanbaly ǵylymdar ýnıversıteti mysalynda óndiris qajettiligin eskere otyryp ǵylymdy damytý jáne «ınjener-ǵalym», «ınjener-kásipker» jańa mamandyqtardy qalyptastyrý modeli ázirlendi.
«Elge oralǵannan keıin ınjener-tehnık kadrlardy daıarlaýǵa baǵyttalǵan ońtústik koreıalyq tájirıbeni otandyq óndiriske engizý baǵytynda keshendi is-sharalar josparyn ázirlemekshimiz. Birinshi kezeńde aldyńǵy qatarly sheteldiń tájirıbelerin beıimdeıtin jumys toby qurylady. Kelesi kezekte bilim baǵdarlamalaryn, onyń ishinde ózekti taqyryptar boıynsha kýrstar ázirleýdi josparlap otyrmyz. Mysaly, ónerkásipti avtomattandyrý, sıfrlandyrý jáne metallýrgııadaǵy «jasyl» tehnologııalar. Sondaı-aq dýaldy oqytý barysynda óndiristik kásiporyndarda praktıkadan ótýdi mindetteý, mamandardy qaıta daıarlaý baǵdarlamalaryn da qamtıtyn bolamyz. Tehnologııalar kúnnen kúnge ózgerip, jańaryp jatyr. Soǵan sáıkes kadrlarymyz da jańashyldyqty tez qabyldap, jyldam meńgerýi kerek», dep atap ótti JIM basshysy Sánııa Imentaeva.
Injenerlik mamandyqtardy dáripteý, bilim ınfraqurylymyn damytý, memlekettik jáne korporatıvtik qoldaý, sondaı-aq prosesterdi monıtorıngteý jáne úzdiksiz jetildirý de josparlanyp otyr.
Mashına jasaý mamandaryn daıarlaý
Qanysh Sátbaevtyń esimi elimizdiń metallýrgııa, mashına jasaý men ǵylymynyń qalyptasý kezeńimen tyǵyz baılanysty. Ǵumyryn ǵylymǵa arnaǵan ǵalymnyń elimizge sińirgen eńbegi búginde adam kapıtalyn qalyptastyrýda, ónerkásipke ınnovasııalardy engizýde áseri mol. Q.Sátbaev maman daıarlaýdyń negizin qalaǵan ǵylymı mektepter qurdy. Onyń bastamalarynyń arqasynda elimizde ınjener, mehanık, metallýrgterdi daıarlaýǵa baǵyttalǵan ýnıversıtetter, ınstıtýttar men zerthanalar paıda boldy.
«Allur» joǵary ınjenerlik mektebi 2022 jyly Qostanaıdaǵy avtomobıl zaýytynyń bazasynda quryldy. Basty maqsaty – zamanaýı biliktilikke ıe ınjenerlerdiń jańa býynyn daıarlaý. Mektep lokalızasııa, ımportty almastyrý jáne ınnovasııalyq tehnologııalyq sheshimderdi engizý máselelerin sheshýge ǵylymı qoǵamdastyqty tartady.
«El Prezıdenti ozyq tehnologııalarmen jumys isteı alatyn jáne ınnovasııalyq sheshimderdi engizýge qabiletti joǵary bilikti kadrlardy qalyptastyrý mańyzdylyǵyn birneshe ret atap ótken bolatyn. Joǵary ınjenerlik mekteptiń strategııasy memlekettik saıasattyń barlyq negizgi tezısterin qamtıdy. Bul, atap aıtqanda, dýaldi oqytý arqyly teorııa men praktıkany biriktirý, dıplomdyq jobalardy naqty óndiristik mindettermen baılanystyrý, halyqaralyq áriptestik ornatý jáne jas mamandarǵa qoldaý kórsetý. 2022 jyly ınjenerlerdi daıarlaýdyń ulttyq modeli iske qosylǵannan beri 300-den astam stýdent osy baǵdarlamamen oqýyn aıaqtady. Búgingi tańda túlekter biliktiligin joǵary deńgeıde kórsetip keledi», dedi JIM basshysy Sánııa Imentaeva.
Adam kapıtalyn damytýdaǵy órshil josparlar
JIM elimizde alǵash ret ındýstrııa 4.0 qajettiligine sáıkes adam kapıtalyn qalyptastyrýǵa baǵyttalǵan strategııany júzege asyrady. Basty mindetterdiń biri – daryndy jastardy tartatyn aımaqtyq joǵary oqý oryndary bazasynda ınjenerlik keńistik qurý. Sonymen qatar «Allur» avtokólik kompanııasynyń JIM ındýstrııa salasyna ınjenerlik-tehnıkalyq kadrlardy daıarlaýdyń ulttyq úlgisin kórsetetin baǵdarlamalyq qujattyń tujyrymdamasyn ázirledi. Aıgúl Ahmetovanyń aıtýynsha, osy bastama aıasynda sıfrlyq ekonomıkanyń syn-qaterine baǵdarlanǵan baǵdarlamalardy ázirleý jáne iske asyrý, tájirıbe almasý úshin ınnovasııalyq alańdar uıymdastyrý, zertteý jáne ázirlemelerge ınfraqurylym qurý, onyń ishinde sıfrlyq zerthanalar, robottehnıka ortalyǵy men jasandy ıntellektini zerdeleý platformalaryn qurý josparlanyp otyr.
Injenerlik keńistikti qalyptastyrý birneshe maqsatqa qol jetkizedi. Birinshiden, ónerkásiptik kásiporyndardy sıfrlandyrý men jańǵyrtýdy jedeldetedi. Bul ınnovasııalyq tehnologııalardy engizý arqyly ekonomıkanyń básekege qabilettiligin arttyrýǵa yqpal etedi. Al, saıyp kelgende, joǵary bilikti mamandardy daıarlaý elimizdiń turaqty tehnologııalyq damýyna jaǵdaı jasaıdy.
