Aımaqtar • 22 Qańtar, 2025

Ońaltý ortalyǵy ashyldy

90 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

Jetisý oblysynda balalarǵa arnalǵan saýyqtyrý orta­lyq­tary kóbeıip keledi. Munyń qýanyshy da, áttegen-aıy da bar. Qýanyshy sol, túrli syrqatqa shaldyqqan jandarǵa járdem beredi. О́kinishtisi, sondaı dertke dýshar bolǵan balalar­dyń qatary azaıar emes. Sol sebepti 3-18 jas araly­ǵyn­daǵy nevrologııalyq dıagnozy bar balalardy keshendi ońaltýǵa baǵyttalǵan «Qamqorlyq» ońaltý ortalyǵy ashyldy. Munda alys aýdandarda turatyn balalar emdeledi.

Ońaltý ortalyǵy ashyldy

Sýretti túsirgen – Qanat BAIDRAQYMOV

Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev múmkindigi shek­teýli balalardy ońaltý boıynsha ma­ńyzdy áleýmettik mindetti sheshý­ge úkimettik emes sektordy tartý jónindegi tapsyrma ber­gen edi. Soǵan saı óńirlerde osyndaı ortalyqtar ashylyp jatyr. Byltyrdan beri oblys­ta bir­neshe nysan iske qosyldy. Atal­ǵan ońaltý ortalyǵy Sar­qan aýdandyq aýrýhanasynyń ǵı­ma­­­ratynda ashyldy. О́ńir ákimi ­bas­­pa­sóz qyzmetiniń málimetin­­­she, orta­­lyqqa bıýdjetten qarjy bólin­gen, sondaı-aq birqatar qo­ǵam­­dyq qor demeýshilik kór­set­ken. Sonyń nátıjesinde orta­lyq aýrý­hana ǵımaratynyń birine kúr­deli jóndeý jumys­tary júr­gi­zilip, zaman talabyna saı jabdyqtaldy.

«Qazaqstan halqyna» qoǵam­dyq qory tóraǵasynyń orynbasary Lázzat Shyńǵysbaevanyń aıtýynsha, ortalyqta Sarqan aýdanynan bólek, jaqyn mańdaǵy Aqsý, Alakól aýdandarynyń turǵyndary da em alady.

«Memleket basshysy atap ótkendeı, ońaltý qyzmetiniń sa­paly bolýy, onyń erekshe ba­la­lar úshin qoljetimdiligin qam­ta­­ma­syz etý erekshe mańyzdy. Osy­ǵan oraı aýdanda zamanaýı ońaltý ortalyǵy ashyldy. Biz ma­mandardy daıarlaý men olar­­dyń biliktiligin arttyrýǵa kómek­­­­tesemiz. Máselen, orta­lyq­ta nevropatolog, reabılıtolog, pe­dıatr, terapevt, ortoped, logo­­ped, defektolog, psıholog sııaq­­­ty bilikti mamandar qyzmet isteı­di. Munda ózge oblystan kelgen mamandar da bar», dedi L.Shyńǵysbaeva.

Ana men bala densaýly­ǵyn jaqsartý maqsatynda 2025 jyly oblystyq perınatal­dyq ortalyqtyń uryqty qorǵaý ortalyǵy bólimshesinde bir kúndik klınıka ashyp, uryq hromo­somdaryna ınvazıvti prenataldyq dıagnostıka, gene­tıkalyq zertteý júrgizýdi bas­taý josparlanyp otyr. Ol hromo­somdyq aýytqýlardy, basqa tuqym qýalaıtyn buzy­lýlardy anyqtaý maqsatynda qol­danylady. Aldaǵy ýaqytta osy baǵyttaǵy jumystarǵa barynsha den qoıylady.

«Jumysqa Atyraý qala­synan arnaıy keldim. Ońaltý orta­lyǵynda balanyń áleý­mettik beıimdelýi men tanym­dyq salasynyń damýyna bar­­lyq jaǵdaı jasalypty. Maman­dy­ǵym boıynsha reabılıtologpin. О́z tarapymnan ońaltý sapasyn jaqsartýǵa bar kúshimdi salamyn», deıdi maman dáriger Ásem Nurqasymova.

Joba ortalyq júıke júıe­si za­qym­danǵan balalardy ońal­­­týǵa, olardy áleýmettik beıim­­­­deýge, erte múgedektiktiń al­dyn alýǵa baǵyttalǵan. Bir jyl­dyń ishinde ortalyq 21 kúndik saýyqtyrý kýrsyn usy­nyp, 600 balany qabyldaı alady.­ Bul rette úzdiksiz em alý úshin balalardyń 2-3 aı saıyn ońal­týdan ótýine múmkindik bar. Ortalyqta aı saıyn sal aýrýy, shala týylý, daýn sındromy, údemeli bulshyq et dıstrofııa­sy, bosaný kezindegi jaraqat sııaqty dıagnozy bar 50 balany qabyldaýǵa múmkindik bar.

«Meniń balam serebraldy sal aýrýymen aýyrady. Balama ońaltý keshenin júrgizý úshin aldymen Taldyqorǵanǵa, sosyn Almaty men Astanaǵa barýǵa týra keldi. Aýyrǵan balany ár qalaǵa tasý ońaı emes. Oǵan jan-jaqty, turaqty ońaltý qajet. Endi qalamyzda zamanaýı ońaltý ortalyǵynyń ashylýymen jumys áldeqaıda jeńildedi. Basqa qalaǵa barmaımyz», deıdi qala turǵyny Maıra Tursynova.

Ortalyqta neıro ortope­dııa­lyq aýrýlary bar, onyń ishinde serebraldy sal aýrýy bar balalardy ońaltýdyń úzdik álemdik ádistemeleri men za­manaýı tásilderi engiziletin bo­lady. Bólimshede mehanotera­pııa, mantessorı, emdik dene shy­nyq­tyrý, tuz, shýngıt shahtalary, emmersııalyq vanna, korvıt, sensorlyq bólme, ıppoterapııa, psıholog, logoped, mas­saj kabıneti qyzmetteri kór­setiledi.

Jalpy, oblystyń densaýlyq saqtaý salasynda sońǵy 3 jylda 98 nysan paıdalanýǵa berildi. Onyń 31-i jańadan salyndy. О́ńir­­de 61 blokty-modýldi medı­sı­­nalyq keshen ornatylyp, 6 ny­san kúrdeli jóndeýden ótti. Sońǵy jyldary blokty-modýldi em­ha­nanyń jyldam ári yńǵaıly quras­tyrylatyny dáleldendi. Jetisý oblysy blokty-modýldi me­dı­sınalyq keshenderdi ornatý táji­rıbesin alǵashqylardyń biri bo­lyp keńinen qoldana bastady. Kúzde Densaýlyq saqtaý mı­nıstri Aq­maral Álnazarova Kóksý ­aý­­­­­da­­­nyn aralap, blokty-modýldi em­­­h­ananyń tıimdiligin kórip, osyn­­­daı emhanany bolashaqta da kóp­­tep turǵyzý kerektigin aıtty. Byl­tyr óńirde jańadan 51 me­dı­­sınalyq nysan boı kóterdi. Onyń 25-i jańa qury­lys, 26-sy blok­ty-modýldi medı­sınalyq emhana.

Bıyl taǵy 69 medısınalyq nysandy qoldanysqa berý jos­parlanyp otyr. Ǵımarattyń 44-i jańadan salynady. Onyń 36-sy aýyldyq densaýlyq saqtaýdy jańǵyrtý, 18-i blokty-modýldi keshen, 7-eýi kúrdeli jóndeý qabyl­danǵan sharalardyń nátı­jesinde iske qosylady. Oblys­ta jóndeýge jatatyn 292 den­saýlyq saqtaý nysanynyń 167-i nemese 57,2 paıyzy jańar­ty­lady. Dál osyndaı ońaltý orta­lyǵy jyl sońynda Taldy­qorǵan qalasynda 6 jas­tan 18 jasqa deıingi bala­lar­ǵa arnal­ǵan oblystyq balalar aýrý­hanasynyń bazasynda ashy­lady.

 

Jetisý oblysy