Qarjy • 10 Sáýir, 2025

Iri bankterden 840 mlrd teńge túsim tústi

70 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Bank sektorynyń ekonomıkaǵa usynatyn nesıesi ekonomıkada sheshýshi ról atqaryp, salyq aýdarymdary arqyly memlekettik bıýdjetti toltyrýǵa aıtarlyqtaı úles qosady. Mundaı túsimder áleýmettik baǵdarlamalardy, ınfraqurylymdyq jobalardy jáne eldi damytýǵa qatysty basqa da mańyzdy baǵyttardy qarjylandyrýǵa kómektesedi.

Iri bankterden 840 mlrd teńge túsim tústi

Málimet usynýshy «Ranking» sholýshylary enshiles uıymdar týraly aqparatty shoǵyrlandyrylǵan qarjylyq eseptilik bo­ıynsha aýdıtorlyq esepterden, sondaı-aq ashyq kózderden alǵan. Ár uıymnyń, onyń ishinde bankterdiń jáne ózge de enshiles uıymdardyń salyq aýdarymdary týraly derekter Qarjy mınıstrliginiń Memlekettik kiris­ter komıteti usynǵan aqparatta kór­setil­gen.

2024 jyldyń qorytyndysy boıynsha eldegi barlyq EDB arasynda «Kaspi.kz» eń iri salyq tóleýshi atandy: salyq aýdarymdarynyń somasy 285,8 mlrd teńgege jetti. Aıta keterligi, bir jyl ishinde tólengen salyq somasy 24%-ǵa artqan. «Kaspi»-diń el aýmaǵynda qyzmetin júzege asyratyn 11 enshiles uıymy bar. Ekinshi orynǵa «Halyk» toby jaıǵasty. «Halyk Bank» jáne onyń enshiles uıymdarynyń 2024 jyly tólegen salyq somasy 270 mlrd teńgeden asty. Qazaq­stan­daǵy 10 enshiles uıymy esepke alyndy.

«Kaspi.kz» pen «Halyk»-tyń qosyndy salyq aýdarymdary 556,5 mlrd teńgeni nemese elimizdegi 12 iri bank tólegen barlyq salyqtyń 66,3%-yn qurady. Úzdik úshtikti óziniń tórt enshiles uıymymen «Sentr KredıtBanki» túıindeıdi: 75,7 mlrd teńge. Sonymen birge alǵashqy bestikke «ForteBank» toby (42,8 mlrd teńge) jáne «Eýrazııalyq bank» toby (34,7 mlrd teńge) endi. Aıta keterligi, enshiles uıymdary joq EDB da bar. Tıisinshe, olardyń tikeleı salyq aýda­rym­dary ǵana eskerildi. Mundaı qarjy ınstıtýttarynyń qatarynda «Otbasy bank», «Sıtıbank Qazaqstan», «Bereke Bank» jáne «Altyn Bank» bar», dep málimdeıdi.

2024 jyldyń qorytyndysy boıynsha elimizdiń 12 iri banki salyq aýdarymdary túrinde bıýdjetke 840 mlrd teńge aýdarǵan. Osylaısha, bank sektorynyń bıýdjetke qosqan úlesi mıllıardtaǵan teńgemen eseptelip, bul segmentti ekonomıkanyń negizgi qarjy donorlarynyń birine aınaldyrady. Osy arada aıta keterligi, mundaı jaǵdaı jyldar boıy saqtalyp keledi, bank sektory bıýdjetke túsetin salyqtyń eń iri kóziniń biri bolyp qala bermek, al mundaı salym jyl saıyn júzdegen mıllıard teńgemen ólshenedi.

«Bolashaqta bankterdiń salyq aýdarymdarynyń kólemi qarjy naryǵynyń ósimine, retteýdegi ózgeristerge jáne eldegi jalpy ekonomıkalyq jaǵdaıǵa baılanysty bolady. Alaıda búginde bankter ekonomıkalyq turaqtylyqta sheshýshi ról atqarady. Mysaly, tek 2024 jyldyń qorytyndysy boıynsha ekinshi deńgeıdegi bankter aktıvteriniń somasy bir jylda 19,7%-ǵa, 61,6 trln teńgege deıin ulǵaıdy. Sonymen qatar EDB aktıvteriniń eldegi IJО́-ge qatynasy bir jyl ishinde 45,2%-dan 47,8%-ǵa deıin ósti, bul aıtarlyqtaı jaqsy kórsetkish bolyp sanalady», deıdi mamandar.