Foto: Saýda jáne ıntegrasııa mınıstrligi
Saýda jáne ıntegrasııa mınıstrliginiń habarlaýynsha, eki halyqaralyq shart taraptar arasyndaǵy bajsyz saýdany qamtamasyz etetin erkin saýda kelisimderi boldy.
«EAEO-nyń Birikken Arab Ámirlikterimen kelisimi sheńberinde ózara saýdadaǵy taýarlardyń 85%-ne qatysty kedendik merzimsiz negizde ákelý bajdaryn alyp tastaý týraly ýaǵdalastyqqa qol jetkizildi. Taraptar arasyndaǵy saýdany retteý salasyndaǵy standartty erejelerden basqa, EAEO-BAÁ Kelisimi elektrondyq saýda, salalyq yntymaqtastyq, shaǵyn jáne orta kásiporyndar jáne t.b. salalardaǵy ózara is-qımyldy damytýdyń ozyq normalaryn qamtıtyny atap ótiledi. Bul rette kedendik ákelý bajdarynyń kúshin joıý ózara saýdany dáıekti túrde yryqtandyrý maqsatynda ártúrli ótpeli kezeńderdiń sheńberinde kezeń-kezeńimen júzege asyrylatyn bolady», delingen habarlamada.
О́z kezeginde, EAEO men Mońǵolııa arasyndaǵy kelisim taýarlardyń qamtylýy shekteýli ýaqytsha kelisimdi bolyp, árbir taraptyń negizgi eksporttyq múddesiniń 367 taýar pozısııasyna qatysty saýdanyń preferensııalyq rejımin bekitedi. EAEO-Mońǵolııa kelisimi úsh jylǵa jasalyp, taraptardyń kelisimi boıynsha odan ári úsh jyldyq merzimge uzartylýy múmkin ekeni atap ótiledi.
«BAÁ-men ornatylatyn preferensııalyq saýda rejımi sheńberinde qazaqstandyq eksporttaýshylar IQM jáne UQM eti, qus eti, sút ónimderi (sút, ıogýrt, irimshikter), jumyrtqa, bal, kókónister, burshaq daqyldary (asburshaq, úrmeburshaq), alma, dándi daqyldar (bıdaı, arpa, suly, kúrish), un, jarma, ósimdik maılary (kúnbaǵys, raps), kondıterlik ónimder jáne shokolad, shyryndar, sýlar jáne t.b., sondaı-aq hımııa ónerkásibi ónimderi (polımerler, plastmassadan jasalǵan buıymdar), tyńaıtqyshtar, boıaýlar, turmystyq hımııa (sabyn, jýǵysh zattar), aǵash óńdeý jáne jeńil ónerkásip ónimderi (matalar, trıkotaj, kıim), metallýrgııa ónimderi (ferroqorytpalar, temir prokaty, shybyqtar, buryshtar, qubyrlar, qara jáne tústi metaldardan jasalǵan metall konstrýksııalary men buıymdar), mashınalar men jabdyqtar, transformatorlar, symdar jáne t.b. ónimderdi bajsyz negizde jetkizýge múmkindik alady», dep habarlady mınıstrliktiń baspasóz qyzmeti.
Sonymen qatar Mońǵolııamen Kelisim aıasynda bıznes kedendik ákelý bajdarynyń tómendetilgen mólsherlemeleri boıynsha nemese bajsyz (onyń ishinde tarıftik kvotalar sheńberinde) dándi daqyldar (bıdaı, arpa, júgeri), qus eti, sút ónimderi (ıogýrttar, irimshik, maı), bal, ósimdik maılary (kúnbaǵys maıy), qant, shokoladty-kondıterlik ónimder, nan-toqash óndirisi ónimderi, sýlar, shyryndar, djemder, alkogoldik sýsyndar men temeki ónimderi jáne t.b., sondaı-aq metallýrgııa ónimderi (ferroqorytpalar, prokat, shybyqtar, qubyrlar), transformatorlar, kólik quraldary (lokomotıvter, avtomobılder), hımııa ónerkásibi ónimderi (polımerler, plastmassadan jasalǵan buıymdar) jáne t.b. ónimderdi jetkizýge múmkindik alady.
Osylaısha, bul seriktestermen erkin saýda týraly kelisimder jasasý Qazaqstannyń preferensııalyq saýda kelisimderiniń jelisin keńeıtip, eksporttyq baǵyttardy ártaraptandyrady. Bajsyz saýda rejımin ornatý qazaqstandyq ónimderdiń áriptesterdiń naryǵyna eksportyn arttyrý úshin qolaıly jaǵdaı quryp, saýda-ekonomıkalyq qatynastardy bekitý úshin mańyzdy qadamǵa aınalady.
Aıta keteıik, Qazaqstan men BAÁ arasyndaǵy taýar aınalymy 2025 jyldyń I toqsanynda 55,6 mln. AQSh dollaryn quraǵan, bul ótken jyldyń sáıkes kezeńimen salystyrǵanda 48,8%-ǵa joǵary (37,4 mln. AQSh dollary). Sondaı-aq, Qazaqstan men Mońǵolııa arasyndaǵy taýar aınalymy 2025 jyldyń I toqsanynda 30,1 mln. AQSh dollaryn qurady, bul ótken jyldyń sáıkes kezeńimen salystyrǵanda 2,6%-ǵa joǵary (29,3 mln. AQSh dollary).
Birikken Arab Ámirlekterimen jáne Mońǵolııamen kelisimder barlyq taraptarda ratıfıkasııalanǵannan keıin kúshine enedi.