Megapolıste medısına múmkindigi artyp keledi

Qujattyń basty ereksheligi mundaı baǵdarlama elimizde tuńǵysh ret ázirlenip otyr. Keleshekte bul bas­­tama basqa da óńirlerde qoldanylmaqshy. Baǵdarlama aımaqtarda densaýlyq saqtaý júıesin uıymdastyrý men jetildirýge baǵyttalǵan keshendi tásil bolmaq.

Baǵdarlamada kórsetilgen maqsattarǵa sáıkes, Shymkentte densaýlyq saqtaýdyń sońǵy standart úlgisine saı keletin zamanaýı klınıkalar salynady. Atap aıtqanda, qalalyq perınataldyq ortalyq,  qalalyq kópbeıindi eki aýrýhana, memlekettik jekemenshik áriptestik aıasynda bes emhana boı kóteredi.

Shymkent joǵary medısınalyq kolledji zamanaýı vırtýaldy sımýlıasııalyq jab­dyqtarmen, trenajer keshenderimen, ­ın­­ter­­­­ak­tıvti júıelermen jabdyqtalady.

Bıyl mamyr aıynda qalalyq den­saýlyq saqtaý basqarmasy elimizdegi 13 jetekshi ǵylymı-zertteý ınstıtýttarymen, ǵylymı ortalyqtarymen yntymaqtastyq jóninde memo­­randýmǵa qol qoıdy. Keń kólemdi keli­sim jergilikti emdeý mekemelerine jo­ǵary teh­nologııalardy engizýge, kúrdeli hırýr­­gııalyq operasııalardy júrgizýge, medı­­sı­nal­yq týrızmdi damytýǵa múmkindik beredi.

Sonymen birge baǵdarlama aıasynda túrli ǵylymı zertteý jumystary júrgizi­ledi. Oǵan balalardyń semizdigin qadaǵalaý (COSI), mektep jasyndaǵy balalardyń densaýlyqqa qatysty minez-qulqyn baqylaý, patronajdyq qyzmetti baǵalaý, basqa da zertteýler kiredi.

Sondaı-aq keleshekte qaladaǵy barlyq mektepterde stomatologııalyq kabınetter ashylady. Áıelderdi ana bolýǵa daıarlaý jumysy kúsheıtiledi. Ol júktilik kezindegi asqynýlardy azaıtýǵa, aýyr jaǵdaılardy tómendetýge kómegin tıgizedi. Odan bólek,
12 salaǵa bólinetin 31 quzyrettilik ortalyǵy, 2 skrınıngtik ǵımarat, 2 ambýlatorııa­lyq onkologııalyq kómek mekemesi boı kóteredi. Bú­ginde qalalyq densaýlyq saqtaý basqarmasy janynan «ahýaldyq taldaý ortalyǵy» iske qosyldy. Sonyń nátıjesinde barlyq emhanalarda «shuǵyl medısınalyq kómek bólmesi» óz jumysyn bastady.

Baǵdarlamany iske asyrý arqyly mega­po­lıs­tiń densaýlyq saqtaý júıesin, em-shara qyzmetin Astana men Almaty qalalarynyń je­tekshi medısınalyq ortalyqtarynyń deńgeıine kóterý kózdelip otyr. Jańa ta­laptarǵa sáıkes, 2029 jylǵa qaraı halyqtyń or­tasha ómir súrý uzaqtyǵyn 79,1 jasqa deıin arttyrý, salamatty ómir saltyn ustanatyn azamattar úlesin
60%-ǵa jetkizý, medısınalyq qyzmetterdiń qoljetimdiligi men sapasyn 80% ulǵaıtý mindetteri qoıylǵan.

«Sondaı-aq damý jáne erte aralasý ortalyqtary qurylyp, ámbebap progressıvti patro­najdyq ádis jaqsartylady. Odan bólek, memlekettik-jekemenshik áriptestik aıasyn­da jańa jobalar iske asyrylyp, den­saý­lyq saqtaý salasyna molynan  ınvestısııa  tartylady degen jospar bar. Megapolıstiń densaýlyq saqtaý salasyna jaýapty mekemesi medısınalyq sıfr­landyrýdy,  jasandy ıntellekt pen  zamanaýı tehnologııalardy, robo­ttehnıkany damytýǵa kóńil bóle bastady. Munymen qosa medısınalyq uıymdardyń ulttyq akkredıtasııadan ótýin 95%-ǵa jetkizý maqsaty qoıylyp otyr. Sonymen birge aldaǵy tórt jylda Shymkentte medısınalyq  týrızmdi órkendetýge naqty qadamdar jasalady», dedi qa­lalyq densaýlyq saqtaý basqarmasy bas­shysynyń ýaqytsha mindetin atqarýshy Sáýle Dúısebaeva.

Qoryta kelgende, megapolıs medısınasy qarqyndy damyp keledi. Emdik qyzmet sapasynyń artýyna baılanysty halyqtyń kópshiligi aq halatty abzal jandardyń jumysyna rıza.

Emdeý mekemeleriniń keıingi úlgidegi quraldarmen jabdyqtalýy, dárigerlerdiń kásibı shyńdalýy óńirde medısınalyq týrızmdi damytýǵa úlken septigin tıgizip otyr. Máselen, ótken jyly shetelderden Shym­kentke em izdep kelgen naýqastar sany 100-den asqan. Shymkenttik dárigerler búginde res­pýblıkalyq klınıkalar jasaıtyn kúr­deli operasııalardy sheber meńgergen. Sonyń nátıjesinde, megapolıs­te júrek almastyrý, gınekologııalyq, neırohırýrgııalyq aýyr operasııalar sátti jasalyp jatyr. Birqatar dáriger shetelge oqýǵa baryp, tájirıbe almasyp qaıtty. Shetelden de qanshama bilikti maman kelip, sheberlik synyptaryn ótkizip júr. Osynyń barlyǵy qalanyń densaý­lyq saqtaý salasynyń sapa turǵysynan joǵary satyǵa kóterilýine úlken kómegin tıgizip jatyr. Sondaı-aq Shymkent adam aǵzasynyń transplantasııasy jóninde elimizde ortalyq aımaqtardyń birine kiredi. Baýyr, búırek almastyrý operasııalary shaharda qazir jańalyq bolýdan qaldy. Sol turǵyda óńirlik jańa baǵdarlama iske asqan jaǵdaıda qala medısınasyn budan da úlken jetistikter kútip tur dep zor senimmen aıtýǵa bolady.

Emdeý mekemeleriniń keıingi úlgidegi quraldarmen jabdyqtalýy, dárigerlerdiń kásibı shyńdalýy óńirde medısınalyq týrızmdi damytýǵa úlken septigin tıgizip otyr. Máselen, ótken jyly shetelderden Shym­kentke em izdep kelgen naýqastar sany 100-den asqan.