Hakimge arnalǵan sıfrlyq joba
Hakim Abaıdyń 180 jyldyq mereıtoıyna arnalǵan onkúndik Semeı qalasyndaǵy Muhtar Áýezov atyndaǵy pedagogıkalyq kolledjdiń «Es-Aımaq» rýhanı ortalyǵynda «Abai akademiasy» atty ensıklopedııalyq portaldyń tusaýkeserinen bastaldy. Aqyn shyǵarmashylyǵyna arnalǵan tuńǵysh ensıklopedııalyq portaldyń tanystyrylymyna oblys ákimi Berik Ýálı, zııaly qaýym ókilderi, abaıtanýshy ǵalymdar qatysty.
Ensıklopedııalyq portaldyń tusaýkeserinde sóz sóılegen óńir basshysy Abaı toıy bıyl tuńǵysh ret 10 kúndik retinde atap ótiletinin aıtyp, 1-10 tamyz aralyǵynda Semeı qalasy men Abaı aýdanynda, oblystyń ózge de óńirlerinde túrli mádenı-rýhanı, tanymdyq, ıntellektýaldyq is-sharalardyń josparlanyp otyrǵanyna toqtaldy.
Atalǵan onkúndiktiń ótýine qarjyny túgeldeı janashyr demeýshiler kóterip otyr. Abaı toıynyń óńirimizge eń basty syılyǵy – Memleket basshysynyń qoldaýymen bastalǵan «Abaıǵa qurmet» aksııasy. Hakimniń toıynda elimizdiń ár óńiri jańadan qurylǵan oblysymyzǵa bir nysannan salyp beretin boldy. Mańǵystaý «Dostyq úıin», Shymkent shyǵarmashylyq ortalyq, Túrkistan kórme ortalyǵyn, Astana jaıly mektep, Aqtóbe jekpe-jek ortalyǵyn, Pavlodar oblysy ústel tennısi ortalyǵyn salýǵa, Shyǵys Qazaqstan Ertis jaǵalaýyn jasandyryp beremiz dep otyr. О́zge óńirler de habarlasyp, yqylas-nıetterin bildirip jatyr», dedi oblys ákimi.

Sonymen qatar ensıklopedııalyq portal Abaı murasyn zamanaýı formatta jetkizý turǵysynda mańyzdy ekenin jetkizdi.
«Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev «Abaı jáne HHI ǵasyrdaǵy Qazaqstan» atty maqalasynda «Abaıdyń shyǵarmalaryna zer salsaq, onyń únemi eldiń alǵa jyljýyna, ósip-órkendeýine shyn nıetimen tileýles bolǵanyn, osy ıdeıany barynsha dáriptegenin baıqaımyz. Al ilgerileýdiń negizi bilim men ǵylymda ekenin anyq bilemiz. Abaı qazaqtyń damylsyz oqyp-úırengenin bar jan-tánimen qalady. «Ǵylym tappaı maqtanba» dep, bilimdi ıgermeıinshe, bıikterdiń baǵyna qoımaıtynyn aıtty» dep Abaıdyń muratyn, maqsaty men armanyn jiliktep aıtyp, búgingi qazaq balasyna oı saldy. Demek búgin kópke jol tartatyn Abaıǵa arnalǵan ensıklopedııalyq portal, hakim muralaryn óskeleń urpaqqa nasıhattaý jolynda negizgi baǵdarsham bolmaq. Sondaı-aq Abaı týraly aqparat izdegen adam «Abai akademiyasy» portaly arqyly tolyqqandy qol jetkize alady. Eń bastysy, bul portal Abaıdyń 180 jyldyq mereıtoıynan keıin de jumysyn jalǵastyra beredi», dedi óńir basshysy.
«Abai akademiasy» jobasynyń jetekshisi Aıjan Tábarakqyzy jınalǵandarǵa portaldy tanystyrdy. Onyń aıtýynsha, «Abai akademiyasy» portaly – Abaı murasyn óskeleń urpaqqa nasıhattaıtyn, aqyn týraly tolyq málimet usynatyn ǵylymı-tanymdyq derekkóz. Platformada aqynnyń ádebı, ǵylymı, pýblısıstıkalyq jáne epıstolıarlyq eńbekteri tekstologııalyq saraptamamen, túrli formatta jınaqtalǵan. Materıaldar Abaı ınstıtýttary, ǵylymı ortalyqtar, arhıvter men murajaılardan alynyp, sıfrly túrde engizilgen. Sondaı-aq tele-radıo habarlar men derekti fılmder de qamtylǵan.
Aıtýly is-sharada abaıtanýshy Arap Espenbetov, «Jıdebaı-Bórili» mýzeı-qoryǵynyń dırektory Ulan Saǵadıev, ádebıettanýshy-ǵalym, PhD Qarlyǵash Áýbákir ensıklopedııalyq portal týraly pikirlerin aıtty.
«Búgin ashylyp otyrǵan «Abai akademiasy» ensıklopedııalyq portaly – elimizdiń ǵylymı, mádenı, aqparat aıdynyndaǵy eleýli jańalyq. Portal jas ǵalymǵa da, izdenýshige de, stýdentke de, oqýshyǵa da, qarapaıym jumysshyǵa da ortaq. О́ziniń dosy sııaqty áńgimelesip, qajetti derekterin qabyldap, ári qaraı uly aqyn týraly oılary men tanymyn damytatyny sózsiz. Abaıdy bilemin, tanımyn, uǵamyn, túsinemin deıtin jannyń barlyǵyna kómek beretin eń úlken basty qural, ensıklopedııa», dedi Arap Espenbetov.
Bir sózben aıtqanda, ensıklopedııalyq portal halyqtyń Abaı murasyn tanýyna kómegin tıgize bermek. Keleshekte sıfrlyq jobanyń múmkindikteri jetile túsedi, jasandy ıntellektige negizdelgen vırtýaldy kómekshi – Abaı chat-boty da qoldanýshylardyń ıgiligine jumys istemek. Ol árbir suraqqa Abaı jaýap qatqandaı áser beretin bolady.
Ulttyq aýyl esigin aıqara ashty
Semeıdegi Túıemoınaq aralynda Abaı toıynyń máni men sánine aınalǵan etnoaýyldyń kelýshilerge resmı túrde esigi ashyldy. Halyqtyń ulttyq murasy men baı mádenıetin nasıhattaıtyn aýyl aldaǵy on kún boıy toıshy qaýym men týrısterge qyzmet kórsetedi. Bir aıtarlyǵy, dúbirli toı barysynda is-sharanyń deni osy aralyqta ótedi. Etnoaýyl aýmaǵynda onnan asa kıiz úı tigilgen, jastardyń kóńil kóterýine úsh altybaqan ornatylǵan. Qala jurty men qonaqtary aýylǵa túsip, ulttyq taǵamdardan dám tatyp, túrli kórmege kózaıym bolyp, konserttik keshterdi tamashalaı alady.

Keshe onda «Asyl mura» qolóner sheberleriniń oblystyq festıvali bastaldy. Festıvalda óńirdiń úzdik sheberleri buıymdaryn kóptiń nazaryna usyndy. Ulttyq murany nasıhattaýǵa, shyǵarmashylyq bastamalardy qoldaýǵa baǵyttalǵan is-shara bıyl úshinshi márte ótip otyr. Festıval qorytyndysynda «Alaman quraq-2025» baıqaýynyń jeńimpazdary marapattalady.
Uıymdastyrýshylardyń aıtýynsha, etnoaýyl aýmaǵynda 1-10 tamyzda qazaq kúresi, taekvondo, sadaq atý, qol kúresi, doıby, toǵyzqumalaq, týrnıkke tartylý, gir tasyn kóterý, asyq atý syndy ulttyq jáne zamanaýı sport túrlerinen qalalyq ashyq chempıonattar ótedi.
Arbattaǵy kórme
Semeıdiń Arbat alańynda da merekelik is-sharalar bastaldy. Sonyń biri – tanymal ıllıýstrator, sýretshi Ańsaǵan Mustafanyń «Kóńilge túrli oı salar» kórmesi. Uly aqynnyń mereıtoıyna oraı uıymdastyrylǵan kórmede ómir, rýhanııat, ishki álem, qoǵam týraly óner týyndylary fılosofııalyq tolǵanys pen zamanaýı obrazdar arqyly jurt nazaryna usynylǵan. Ekspozısııa qala turǵyndary men qonaqtaryna estetıkalyq áser syılap, toı kórkine kórik qosty.
Ańsaǵan Mustafa – áıel quqyǵy, rýhanı qundylyq, otbasylyq qarym-qatynas jáne ishki álem taqyrybyn qozǵaıtyn týyndylarymen tanymal. Sýretshiniń jumystary birneshe halyqaralyq kórmege qatysyp, otandyq BAQ-ta keńinen talqylanyp keledi.
Budan soń «Aspan Sınema» jobasy aıasynda Abaı týraly fılmderdiń kórsetilimi ótip, kesh «Arena» mádenı-sport kesheninde «Adamzattyń alyby – hakim Abaı» atty mereıtoılyq gala-konsertke ulasty.
Abaı toıynyń alǵashqy kúni osylaı bastaldy. Bul toı jaı ǵana toı emes, rýhanı jańarýǵa jol silteıtin ustynǵa aınalaryna senemiz.
Abaı oblysy