Sýretti túsirgen – Jeńis YSQABAI
Beıimdelgen mektep sany azaıdy
Burynyraqta qaralmaı kelgen shetkeri aýdandardaǵy bilim nysandaryna zamanaýı oqý-quraldary jetip, tipti IT-tehnologııanyń aýyl balasyna úıretýge múmkindik týdy. Qazir qurylys júrip jatqan qos nysandy ákimdik baqylap otyr. Kerbulaq aýdanyna qarasty Kóksaı aýylyndaǵy 60 oryndyq orta mektebiniń qurylysy aıaqtalyp qaldy. Ony jyl sońyna deıin paıdalanýǵa berý josparlanǵan. Tekeli qalasyndaǵy Rýdnıchnyı mektebiniń qurylysy – 50 paıyz, aıaqtalýy merzimi 2026 jyldyń qańtar aıy dep kórsetilgen.
«О́ńirde sońǵy úsh jylda áleýmettik ınfraqurylymdy damytý qarqyndy júrgizilip keledi. Oblystyń qaıta qurylýymen bastalǵan jańǵyrý joly búginde naqty nátıjelerin berip, eldi mekenderdiń eń ózekti máseleleriniń sheshilýine jol ashty. Ásirese bilim salasynda aýqymdy jumys atqarylyp, óńirdegi oqýshylarǵa qolaıly jaǵdaı jasalyp otyr», deıdi oblystyq bilim basqarmasynyń basshysy Dáýren Júnisov.
Oblys ákimi baspasóz qyzmetiniń málimetinshe, óńirde áleýmettik nysandardy jańartý kórsetkishi 60 paıyzdan asqan. Bul – memlekettik qoldaý men jergilikti basqarý júıesiniń úılesimdi jumysynyń nátıjesi. Oblys qurylǵaly jańadan boı kótergen bilim ordalarynyń jalpy syıymdylyǵy 5 310 oqýshy ornyn quraıdy.
«Máselen, Aqsý, Sarqan, Qaratal aýdandary men Taldyqorǵan qalasynda – eki mektepten, Kóksý aýdanynda – úsh mektep, Panfılov aýdanynda tórt mektep boı kóterdi. Osy oraıda erekshe atap óterlik nysan – Jarkent qalasynda «Keleshek mektepteri» ulttyq jobasy aıasynda turǵyzylǵan 1200 oryndyq zamanaýı bilim ordasy. Bul tek jańa ǵımarat emes, jańa kózqaras, jańa múmkindikter mektebi dese bolady», deıdi D.Júnisov.
Jańa mektepterdiń ashylýy nátıjesinde burynǵy keńse, balabaqsha sııaqty beıimdelgen ǵımarattarda bilim alǵan oqýshylardyń jaǵdaıy jaqsardy. Eger 2022 jyly oblys aýmaǵynda 69 beıimdelgen mektep bolsa, qazir 39-ǵa qysqarǵan. Mysaly, Sarqan aýdanynyń Birlik aýylynda ashylǵan jańa mektepte oqýshylar bir aýysymda oqyp, tústen keıin túrli úıirmelerge qatysady.
«Buryn eski ǵımarattyń tar bólmelerinde eki aýysymda oqıtyn edik. Qazir keń ári jaryq synyptarda sabaq oqımyz. Hımııa, fızıka, bıologııa pánderine arnalǵan zerthanalyq kabınetter, ashana, sport zal – bári zamanaýı talapqa saı. Tipti fýtbol oınaıtyn gazon alańy da bar», deıdi mektep oqýshysy Aqnur Jalynbaı.
Qalaı desek te, 2025 jyl – Jetisýdaǵy bilim salasy úshin jańa beles bolmaq. Bıyldyń ózinde 1080 oqýshyǵa arnalǵan tórt jańa mektep el ıgiligine beriledi. Atap aıtqanda, Alakól aýdanynyń Dostyq aýylynda, Aqsý aýdanynyń Kóltaban aýylynda, Panfılov aýdanynyń Lesnovka aýylynda, Kerbulaq aýdanynyń Kóksaı aýylynda jańa mektepter salynyp jatyr. Bul – aýyl men qala arasyndaǵy bilim sapasyn teńestirýge jasalǵan taǵy bir mańyzdy qadam.
Úsh aýysymdy bilim oshaǵy joq
Oblysta úsh aýysymdy mektep máselesi tolyq sheshilgen. Alaıda keıbir aýdandarda oqýshy sanynyń ósýi men demografııalyq kórsetkishterdiń joǵary bolýyna baılanysty oblys ákimdigi aldyn ala áreket etip, jańa mektepter salýdy kezeń-kezeńimen júzege asyryp keledi. Bul – bilim salasynyń úzdiksiz jumysyn qamtamasyz etýdiń mańyzdy alǵysharty.
«Jetisý óńirinde júrgizilip jatqan bilim jobalary Memleket basshysynyń da nazarynda. Prezıdentimizdiń Taldyqorǵan qalasyndaǵy Yntymaq aýylyndaǵy jańa mektepti respýblıkaǵa úlgi retinde atap ótýi bul baǵyttaǵy jumystyń tıimdiligin dáleldeıdi. Úsh jyldyń ishinde oblysta 270 áleýmettik nysan jańadan salynyp, kúrdeli jóndeýden ótti. Bul – tek sandar men kórsetkishter ǵana emes, bolashaqqa salynǵan ınvestısııa. Jetisý oblysy bilim salasynda aıqyn maqsat qoıyp, júıeli túrde nátıje kórsetip keledi. Árbir jańadan ashylǵan mektep – úmit pen senimniń, bolashaqtyń mektebi. Bul mektepterde jańa býyn qalyptasyp, Jańa Qazaqstannyń tiregi bolatyn azamattar tárbıelenedi», deıdi oblys ákiminiń orynbasary Marlen Kólbaev.
Shynynda, shekaralyq aýdandarǵa kóńil kóp bólinip otyr. Máselen, Panfılov aýdany – halyq sanynyń ósýi, áleýmettik jáne ekonomıkalyq damý qarqyny jóninen oblysta aldyńǵy qatarda tur. Úsh jyl ishinde atalǵan aımaq serpilis kezeńine aıaq basty. Munda birneshe áleýmettik jáne ınvestısııalyq joba júzege asyp, halyqtyń ómir súrý sapasy edáýir jaqsardy. Jarkent qalasyndaǵy «Keleshek mektepteri» ulttyq jobasy aıasynda jańadan salynǵan 1 200 oryndyq mektep sonyń bir dáleli
«Zamanaýı úlgidegi bilim ordasy barlyq talapqa saı jabdyqtalǵan. Bilim oshaǵynda 64 synyp, onyń ishinde 6 jańa úlgidegi, touch-ekrandarmen jabdyqtalǵan arnaıy pán kabınetteri bar. Sonymen qatar eki ınformatıka kabıneti, keń kólemdi kitaphana, akt jáne bı zaly, úlken ashana, shyǵarmashylyq pen demalysqa arnalǵan kovorkıng aımaqtary men sheberhanalar bar», deıdi mektep dırektory Aıgúl Dárýbaeva.
Balalar munda bir aýysymmen oqıdy, al tústen keıin ártúrli tegin úıirmelerge qatysady. Múmkindigi shekteýli balalarda da barlyq jaǵdaı qarastyrylǵan.
О́ńirde jalpy 232 aýyl mektebiniń materıaldyq-tehnıkalyq qory jabdyqtalǵan. Barlyq orta mektep ınternet jelisine qosylǵan. Bıyl ınternet jyldamdyǵy tómen 43 mektep «Starlink» tehnologııasy arqyly joǵary jyldamdyqty ınternetke tirkeldi. Bilim uıymdary sıfrlyq bilim platformalaryn paıdalanady. Mektepterde 734 jańartylǵan zamanaýı oqý kabıneti jumys istep tursa, bıyl taǵy 70 zamanaýı oqý kabınetin satyp alý josparlanyp otyr. Bilim úderisin qarjylandyrýdyń ashyqtyǵyn qamtamasyz etý maqsatynda Taldyqorǵan qalasyndaǵy barlyq mektepke deıingi uıymdar men 100 mektepte «Áleýmettik ámııan» júıesi arqyly vaýcherlik qarjylandyrý engizilgen.
Aıta keteıik, eńbek naryǵynyń qajettiligine qaraı suranysqa ıe mamandyqtarǵa sońǵy úsh jylda jergilikti bıýdjetten 300-den astam bilim granty bólinse, onyń 104-i pedagogıkalyq mamandyqqa berilgen.
Jetisý oblysy
