Sýretti túsirgen – Erlan OMAR, «EQ»
Muǵalimder áýletiniń áridegi tarıhy ótken ǵasyrdyń elýinshi jyldarynan bastalady. Qarqaraly aýdany F.Engels atyndaǵy orta mektepke muǵalim bolyp qabyldanǵan Ǵabdolla Smaǵulov ustazdar áýleti tarıhynyń altyn paraǵyn ashqan edi. Qarqaraly pedagogıkalyq ýchılıshesi men Qaraǵandy pedagogıkalyq ınstıtýtynan bilim alǵan Ǵabdolla mekteptiń oqý isiniń meńgerýshisi, keıin Qoıandy orta mektebiniń dırektory boldy. Biliktiligimen kózge túsken oǵan aýdan basshylyǵy Qarqaraly aýdany Arqalyq keńsharynyń partııa uıymynyń hatshysy qyzmetin senip tapsyrady. Jeti jylǵa jýyq ýaqyt uıym jumysyn utymdy basqarady. О́zi eńbek jolyn bastaǵan mektepke basshy bolyp, oqý ordasynyń bilim sapasyn kóterýge bar kúshin salady. Qurmetti eńbek demalysyna abyroıly shyǵady. Parasatty pedagog «Eńbek ardageri» men «Eren eńbegi úshin» memlekettik marapattyń ıesi.
Aıaýly jary Bıbisara Baımaǵanbetovanyń da esimi muǵalimder arasynda qurmetpen atalady. Birneshe oblystyq pedagogıkalyq oqýlardyń júldegeri atanǵan Bıbisara bilikti bastaýysh muǵalimi bola bildi. Bastaýysh synyp balalaryna arnalǵan saýat ashý sabaqtary boıynsha ázirlegen is-tájirıbesi oblys mektepterine taratylǵanyn kózkórgen qaýym áli aıtady eken.
Ustazdar shańyraǵyndaǵy ul-qyzdyń barlyǵy derlik áke-ananyń jolyn laıyqty jalǵady, qazir bir-bir bilikti pedagog. Mysaly, úlken qyzdary Ǵazıza Smaǵulova búginde qurmetti pedagog. Eńbek jolyn Qarqaralydaǵy Arqalyq mektebinde qazaq tili men ádebıeti pániniń muǵalimi bolyp bastaǵan ol oqý isiniń meńgerýshisi, oqý bóliminiń ádiskeri bolyp jumys istegen. Búginde О́rleý biliktilikti arttyrý ulttyq ortalyǵynyń kásibı damý ınstıtýtynda aǵa oqytýshy bolyp qyzmet atqaryp keledi.
Mektepte istegen jyldary «Qazaq tili men ádebıeti páni arqyly oqýshylardyń bilim alýǵa qyzyǵýshylyǵymen tanym belsendiligin arttyrý» atty baǵdarlamasy tájirıbe retinde oblys mektepterine, «Mektep reformasynyń talabyna saı oqytý sapasyn arttyrýǵa arnalǵan ádistemelik nusqaýlyǵy» elimizdiń ádistemelik kabınetteri arqyly respýblıka kólemine taratylǵan. Shırek ǵasyrdan asa ýaqyt ustazdyq jolynda kele jatqan Ǵazıza Ǵabdollaqyzynyń eńbegi laıyqty elenip keledi. «Bilim berý isiniń úzdigi», «Bilim berý isiniń kurmetti qyzmetkeri», «Qaraǵandy oblysynyń bilim salasyna eńbegi sińgen qyzmetkeri», «Qaraǵandy oblysynyń bilim berý salasynyń qurmetti pedagogi» tósbelgileri men jáne mınıstrliktiń «Eńbek ardageri» medalimen marapattalǵan.
Ekinshi qyzdary Ǵalııa anasynyń aqylyn tyńdap, bastaýysh synyp muǵalimi mamandyǵyn tańdaıdy. Qyryq jylǵa jýyq ýaqyt Nura aýdany K.Myńbaev atyndaǵy mekteptiń bastaýysh synyp muǵalimi bolyp sabaq bergen Ǵalııa ustaz qazir qurmetti eńbek demalysynda.
Al Ǵalel Ǵabdollauly – fızıka pániniń muǵalimi. Bilikti ustazdy aýdan basshylyǵy kóp uzamaı Qarqaralydaǵy Qarabulaq aýylynyń №33 mektebine dırektor bolyp taǵaıyndalady. Ákesi sekildi on jylǵa jýyq ýaqyt aýyl mektebin basqaryp, balalardyń sapaly bilim alýyna bar jaǵdaıyn jasaıdy.
Qazaq tili men ádebıeti pániniń muǵalimi Gúljıhan Ǵabdollaqyzy qyryq jyldan asa Terekti, Búrkitti aýylynyń mektepterinde sabaq beredi. Qazir zeınetke shyqqan ulaǵatty ustaz óziniń nemerelerin bilim nárimen sýsyndatyp otyr.
Áýlettiń kenje balasy Qymbat Ǵabdollauly da fılolog maman. Qazir Qaraǵandy qalasyndaǵy beldi oqý orny «Murager» mektep-lıseı ınternatynda qazaq tili men ádebıeti pániniń muǵalimi, dırektordyń oqý isi jónindegi orynbasary bolyp qyzmet atqaryp otyr. Oqýshylary birneshe ret respýblıkalyq pán olımpıadasynyń júldegerleri. Bilim berý isiniń Qurmetti qyzmetkeri. Munymen qosa, Qaraǵandy oblysy ákimi syılyǵynyń ıegeri.
Áýlettiń nemereleri de áke-analarynyń, ata-ájeleriniń izgilikti izin jalǵap keledi. Talǵat Ǵalıollauly Qaraǵandydaǵy «Daryn» mektep-ınternatyn úzdik bitirgen. Búgingi kúni Mamandandyrylǵan mýzyka mektep-ınternatynda qazaq tili men ádebıeti pániniń muǵalimi, pedegog-moderator. Oqýshylary birneshe márte oblystyq pán olımpıadasynyń júldegerleri. Al Aqnar Rahmetollaqyzy E.Bóketov atyndaǵy Qaraǵandy Zertteý ýnıversıtetiniń zoologııa kafedrasynda oqytýshy bolyp jumys isteıdi. Álııa Ǵalelqyzy «Bi group Aldi bi» balabaqshasynda ádistemeshi bolyp, baldyrǵandarǵa árip úıretip, tálim berip júr.
Áýlettiń kúıeý balasy Altynbek Baýeshulynyń da eńbek ótili qyryq jyldan asady. Eńbek jolyn K.Myńbaev atyndaǵy mektepte dene terbıesi muǵalimi bolyp jumys istep, keıin mektep dırektory qyzmetin atqarady. Qurmetti eńbek demalysyna shyqqaly beri eki jyl ótipti.
Áýlettiń kelinderi de pedagogıka salasynda. Gúlbaný Ǵabbasqyzy matematıka pániniń muǵalimi. «Matematıkany oqytý ádistemesi pánine arnalǵan baqylaý jumystary jáne kýrstyq jumystar» ádistemelik jınaǵyn jaryqqa shyǵaryp, pándi tereńdete oqytyp, birneshe shákirtteri olımpıada baıqaýlarynan ozyq shyqty.
Kelinderi Oryntaı Eginbaıqyzy men Záýre Tókenqyzy – qazaq tili men ádebıeti pániniń muǵalimi, al Qarlyǵash Alpysbaeva bastaýysh páninen sabaq beredi. Taǵy bir fılolog kelinderi, Til janashyry Janna Qaıratqyzy qazir «NurSana», «Balalem» oqytý ortalyqtarynyń dırektory qyzmetin atqaryp otyrǵan kórinedi. Venera Sábıtqyzy – E.Bóketov atyndaǵy Qaraǵandy ýnıversıteti zań fakýltetiniń aǵa oqytýshysy, PhD. Elmıra Maǵaýqyzy – Qaztutynýodaǵy Qaraǵandy ekonomıkalyq ýnıversıteti Halyqaralyq baǵdarlamalar jáne jobalar ortalyǵy kafedrasynyń oqytýshysy. Aıgúl Dáribaeva Astana qalasy B.Momyshuly atyndaǵy №53 mektep-lıseıiniń bastaýysh synyp muǵalimi bolyp jumys isteıdi.
Mine, Smaǵulovtar áýletiniń ustazdyq joly men ónegesi osylaı órilip otyr. Bilim baǵynyń baǵbandary úshin Ustazdar kúni áýlettiń menshikti merekesindeı bolyp ketken. Meıram saltanatyna oraı myna bir úrdis saqtalǵan: birin-biriniń shańyraǵyna baryp, quttyqtap, syılyq tabystap, qýantady. Otbasylyq basqosý sońy únemi pedagogıkalyq keńeske ulasyp ketetin kórinedi.
Qysqasy, bútin bir áýlettiń eseli eńbegi bilim salasyna, urpaq tárbıesine osylaı sińip jatyr.
Qaraǵandy oblysy
