Halqymyz asyǵa kútken bul dúbirli toıǵa Mádenıet jáne aqparat mınıstri Aıda Balaeva, Almaty oblysynyń ákimi Marat Sultanǵazıev, qoǵam qaıratkerleri, zııaly qaýym ókilderi men óner maıtalmandary qatysty. Saltanatty is-shara Nurǵısa Tilendıev eskertkishiniń ashylý rásimimen bastaldy.
Aqjarma tilektiń tıegin aǵytqan Mádenıet jáne aqparat mınıstri Aıda Balaeva jıylǵan qaýymǵa Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń quttyqtaýyn jetkizdi.
«Qadirli qaýym! Bıyl Halyq qaharmany, asa kórnekti mádenıet jáne óner qaıratkeri Nurǵısa Tilendıevtiń týǵanyna 100 jyl tolyp otyr. Osyǵan oraı, uly kompozıtordyń týǵan jerinde eńseli eskertkishi boı kóterdi. Bul – halqymyzdyń áıgili tulǵaǵa degen aıryqsha qurmeti men ystyq yqylasynyń belgisi. Nurǵısa Tilendeıev órkenıetimizdiń órisin keńeıtýge ólsheýsiz úles qosty. Elimizdiń mádenı murasyn jańǵyrtýǵa, qazaqtyń án-kúıin jer júzine tanytýǵa zor eńbek sińirdi. «Otyrar sazy» orkestriniń negizin qalap, ultymyzdyń dúnıetanymyn baıyta tústi. Ol altyn qorymyzǵa engen pesalar men fılmderge mýzyka jazyp, teatr jáne kıno salasynda qaıtalanbas qoltańbasyn qaldyrdy. Nurǵısa Tilendıevtiń teńdessiz murasy áli talaı urpaqqa taǵylym bereri sózsiz. Onyń esimi qazaq mádenıetimen birge máńgi jasaı beredi. Sáýlet óneriniń týyndysy el ıgiligine aınala bersin», delingen Prezıdent quttyqtaýynda.
– Memleket basshysy atap ótkendeı, ár qazaq tebirene tyńdaıtyn kúıleri men jurtshylyq jatqa biletin ánderi halqymyzdyń jan dúnıesimen bite qaınasyp, ulttyq ónerimizdiń altyn qazynasyna aınaldy. Uly kompozıtor halqymyzdyń tarıhy men taǵdyryn, qýanyshy men qaıǵysyn, armany men muratyn ónerimen órnektep, artyna mol mura qaldyrdy. Nurǵısa atamyz 500-den asa mýzyka týyndysyn alyp kelip, qazaq mýzykasyn jańa bıikke kóterdi. Ulttyq dástúrdi zamanaýı áýenmen sheber ushtastyra otyryp, qazaq mýzykasynyń qaıtalanbas bolmysyn álemge tanytty. Sondaı-aq kóptegen shákirt tárbıelep, daryndy jastardyń ósip-jetilýine yqpal etti. Búginde olar aǵamyzdyń sara jolyn jalǵastyryp, ult mádenıetiniń órkendeýine óz úlesterin qosyp keledi, – dedi mınıstr Aıda Ǵalymqyzy.
Al Almaty oblysynyń ákimi Marat Sultanǵazıev dara tulǵa Nurǵısa Tilendıevtiń qazaq mádenıetindegi orny erekshe ekenin atap ótti.
– Bıyl IýNESKO kóleminde atalyp jatqan bul mereıtoı – jalpy qazaq halqynyń ulttyq abyroıy. Sazgerdiń mereıtoıy aıasynda Parıj, Máskeý, Bishkek qalalarynda arnaıy mádenı is-sharalar uıymdastyrylyp, qazaq óneriniń mártebesi asqaqtady. Sonymen qatar kompozıtor týraly mýzyka zertteýshileriniń eńbekteri bir jınaqqa toptastyrylyp, jańa kitap jaryq kórmek, – dedi óńir basshysy.
Kelesi kezekte Qazaqstannyń Halyq ártisi, Memlekettik syılyqtyń ıegeri ánshi-kompozıtor Altynbek Qorazbaev, Qazaqstannyń halyq ártisi Talǵat Temenov izgi tilegin arnady.
– Búgin meniń ákemdi ǵana emes, tutas qazaq ónerin, ult rýhyn ulyqtap otyrmyz. Ákemniń ǵumyry, halqy úshin soqqan júregi – halqyna arnalǵan án men kúıi edi. Sol júrektiń únin óshirmeı, qadirlep jatqan sizderge alǵysym sheksiz. Ákemniń 100 jyldyq mereıtoıy IýNESKO kóleminde, halyqaralyq TÚRKSOI uıymynda, Qazaqstannyń barlyq jerlerinde atap ótilýde. Sol úshin Memleket basshysy Qasym-Jomart Kemelulyna alǵysymdy aıtamyn, – dedi Qazaqstan Respýblıkasynyń eńbek sińirgen qaıratkeri Dinzýhra Tilendıeva.
Budan keıin Nurǵısa Tilendıev atyndaǵy mádenıet úıiniń alqyzyl lentasy qıylyp, sý jańa sahna tórinde dáýlesker kúıshiniń sazdy áýenderi kúmbirlep, júrek terber án-kúıleri oryndaldy.
Nurǵısa Tilendıevtiń músinin belgili músinshiler Aıdos Búrkitbaev pen Tımýr Ermuhametov ázirlegen. Qoladan quıylǵan eskertkishtiń bıiktigi – 2,85 metr, tuǵyry – 1,5 metr. Jalpy bıiktigi – 4,35 metr. Tuǵyry granıtten jasalǵan. Eskertkish – uly sazgerdiń ónerge sińirgen eńbegine degen el qurmetiniń aıǵaǵy.
Jańa mádenıet úıiniń qurylysyn «AK Construction» JShS merdigerligi júzege asyrǵan. Mádenıet úıiniń jalpy quny – 2,2 mlrd teńge, syıymdylyǵy – 400 oryn.
Mádenıet úıiniń ashylýy óńirdiń rýhanı ómirin jandandyryp, óner men mádenıettiń damýyna tyń serpin bermek.
Ile jerinde ótken aıtýly shara – uly tulǵanyń el tarıhyndaǵy ornyn dáriptep qana qoımaı, jas urpaqty ónerge, eldikke tárbıeleýdiń jarqyn úlgisine aınaldy.
Almaty oblysy