Foto: kaz.inform.kz
Bala quqyqtary jónindegi ýákil óz jazbasynda osy kezeń ishinde balalardyń qaýipsizdigin qamtamasyz etýge baǵyttalǵan mańyzdy zańdar, baǵdarlamalar, qaýlylar qabyldanyp, olardyń júzege asyrylýy bastalǵanyn, bul sharalar, eń aldymen, zorlyq-zombylyqtyń aldyn alý jáne balalardy qorǵaý salasynda keshendi júıe qalyptastyrýǵa baǵyttalǵanyn atap ótken.
«Búginde óńirlerde ákimdikter janynan balalardyń quqyqtaryn qorǵaý basqarmalary qurylyp jatyr, otbasyn qoldaý ortalyqtary men mobıldi toptar ashylyp jatyr, qamqorshylyq organdarynyń qyzmetkerleri sany artyp keledi. Memlekettik baılanys ortalyǵy iske qosylyp, mektepterde QR 111 júıesi engizildi. Bul balalarǵa kómekke tikeleı jáne jedel júginýge múmkindik beredi.
Qazirgi ýaqytta basty mindet – qabyldanǵan barlyq sharalardy tıimdi jáne sapaly iske asyrý. Osy baǵytta memlekettik organdar men ákimdikter Memlekettik keńesshi Erlan Tynymbaıuly Qarınnyń jetekshiligimen birlesip jumys júrgizip jatyr», dep jazdy D.Zákıeva.
Dınara Zákıevanyń aıtýynsha aımaqtarda sharalardy júzege asyrý barysynda sheshimdi qajet etetin júıeli máselelermen qatar, qysqa ýaqyt ishinde baıqalǵan oń ózgerister de bar. Bul nátıjeler – eldegi balalardyń quqyqtaryn qorǵaý isiniń jańa sapalyq deńgeıge kóterilgeniniń aıqyn dáleli.
Aǵymdaǵy jyldyń 9 aıynyń qorytyndysymen Qylmystyq kodekstiń bes baby boıynsha balalardyń jynystyq tıispeýshiligine qarsy qylmystar sany 18%-ǵa azaıǵan, al tek ómir boıyna bas bostandyǵynan aıyrý jazasy qaldyrylǵan pedofılııa faktileri 24%-ǵa tómendegen.
«Adam óltirý» jáne «Aýyr zııan keltirip, ólimge ákelgen» baptar boıynsha qylmystar sany sáıkesinshe 22% jáne 50%-ǵa azaıdy.
Balalarǵa qatysty aýyr jáne asa aýyr qylmystardyń azaıýy — qabyldanǵan sharalardyń tıimdiliginiń aıǵaǵy ekenin jazǵan Dınara Zákıevanyń aıtýynsha ár statıstıkalyq kórsetkishtiń artynda – bir balanyń taǵdyry tur.
«Bizdiń maqsatymyz – ár balanyń ómiri úshin kúresý, mundaı qylmystardyń múlde bolmaýy úshin barlyq kúsh-jigerimizdi salý.
Balalar arasyndaǵy sýısıdtiń aldyn alý máselesine erekshe nazar aýdarylýda. Barlyq óńirde psıhologııalyq qoldaý ortalyqtarynyń ashylýy jáne biryńǵaı profılaktıkalyq baǵdarlamanyń engizilýi jaǵdaıdy turaqtandyra bastady.
Keıingi 10 jylda alǵash ret Almaty oblysynda kámeletke tolmaǵandar arasyndaǵy sýısıd jaǵdaılarynyń aıtarlyqtaı azaıýy tirkeldi.
Degenmen, alda áli kóp ári muqııat atqarylýy tıis jumys tur», dep jazdy ol.
Onyń aıtýynsha negizgi sebepterdi tereń zerttep, táýekelderdi ýaqytyly anyqtap, balalarǵa sapaly súıemeldeý men psıhologııalyq kómek kórsetýdi qamtamasyz etý qajet.
Sonymen qatar, balalar sýısıdteriniń 60%-y otbasyndaǵy qıyn qarym-qatynastarmen baılanysty.
«Sondyqtan bizge kelip túsetin nemese balalar óz ómirlerin qııý aldynda qaldyryp ketetin myńdaǵan hattar men habarlamalarǵa súıene otyryp, – otbasynan túsinistik pen jylý tappaǵan, kiná men qorqynyshtan jalǵyz qalǵan balalardyń únin jetkize otyryp, men ata-analar men barlyq eresekterge úndeý jasaǵym keledi.
Balaǵa eń keregi – sizderdiń mahabbattaryńyz ben qamqorlyqtaryńyz.
Bala árqashan sizderdiń onyń qasynda ekenin, onyń jalǵyz emestigin, qandaı jaǵdaı bolmasyn otbasynyń qoldaýy men qorǵaýyn sezinýi kerek», dep sózin túıindegen Bala quqyqtary jónindegi ýákil Dınara Zákıeva.