Jýyrda oblys ortalyǵynda «Qazaqstannyń úzdik taýary – 2025» kórmesi ótip, «Bir aýyl – bir ónim» jobasy aıasynda jasalǵan ónimder kópshilikke usynyldy. Aýdan ortalyqtary men aýyldan kelgen kásipkerler kórmesine jınalǵan elde esep joq. Solardyń arasynan Syrdarııa aýdanynyń Aıdarly aýylynyń turǵynyn kózimiz shaldy. Aýylynda kásip ashyp, talaı adamdy jumyspen qamtyp otyrǵan tanyspen az-kem áńgimelesip qaldyq. «Kórme bolatynyn estigenmen qatysýǵa ýaqytym joq edi. Biraq ákimimiz «aýylda bıznestiń túrli salasyn damytý kerek. Onyń múmkindigi – osyndaı kórmeler» dep ertip keldi», dedi ol. Aıdarlyny basqaryp otyrǵan Nurbol Jumabekovtiń atyna osylaı qanyqtyq.
Ákim bolyp saılanǵanyna eki jylǵa jýyqtaǵan jigit eshkimdi jatyrqamaıtyn jan eken. Otyz alty jastaǵy ákim Qorqyt ata atyndaǵy Qyzylorda ýnıversıtetin «Agroınjenerııa» mamandyǵy boıynsha 2010 jyly úzdik bitirip, eńbek jolyn «KSM ı K» seriktestiginiń slesari bolyp bastapty. Múmkindigi bola tura qyzmetin eń aýyr jumystan bastaǵan Nurboldy qatarlastarynyń «bizdiń qyzyl dıplomdy slesar» dep qaljyńǵa iliktirgeni de osy kez. Munan keıingi jol munaı salasynda, oblystyq aýyl sharýashylyǵy basqarmasynda, Syrdarııa aýdany ákimi apparatynda jalǵasty. Osy aýdandaǵy aýyl sharýashylyǵy bólimin basqardy.
Jastaı kórgenin kóńilge toqyp otyratyn Nurboldyń memlekettik mekemelerdegi bıýrokratııaǵa kóńili tolmaıtyn. Aýdanǵa qyzmetke kelip, aýyl sharýashylyǵy, kásipkerlik jáne jer qatynastary salalaryna jetekshilik etken jyldary osy saladaǵy siresken seńdi buzýdyń alǵashqy qadamyn jasady. Eldegi kásip ıeleriniń baǵdarlamalardyń sharty men jınalatyn qujat sanyn, olardy kimnen alaryn, daıyn bolatyn merzimin bilmeı sabylyp júrgenin talaı kórgendikten osy máselelerdi jınaqtap, kitapsha ázirledi. Aýyl ákimderine taratyp, eldiń jumysyn jeńildetti. Aýyl sharýashylyǵy bólimine barǵanda sala boıynsha beriletin sýbsıdııalar men kómekterdi de osy júıemen túsinikti tilde daıyndap, kelýshilerdiń qolyna ustatyp jiberetin.
«Qazir ákim bolýdy ońaı dep oılaıtyndar kóp. Eger joǵarydan berilgen tapsyrmany ǵana oryndap, «Betegeden bıik, jýsannan alasa» bolsań, jeńil bolýy múmkin. Biraq ákimdikti qyzmet emes, mindet dep uǵatyndar ondaıǵa bara qoımasa kerek. Saılaý aldynda osy aýylda bir aıdaı júrdim. Ár turǵynmen tanysyp, jaǵdaıyn bildim. Sonda maǵan «Aýdandaǵy bedeldi bólimdi basqaryp otyryp aıadaı ǵana aýylǵa ákim bolýǵa nege qyzyqtyń?» dep saýal qoıǵandar kóp boldy. Al men úshin bul qyzmet el jaǵdaıyn jaqsartýdyń múmkindigi edi. Sony sózben emes, ispen dáleldegim keldi», deıdi ákim.
Jýrnalıstik saparmen Aıdarlyǵa buryn da talaı barǵanbyz. Kezinde egin ekkenmen keıingi jyldary ol kásipten qol úzip, azyn-aýlaq maldyń jaıyn kúıttegen buıyǵy aýyl bolatyn. Temirjoldan da, kúre joldan da qıys jatqan eldi mekenniń máselesi jyl saıyn kóbeıip kele jatqan edi.
Ákim bolyp saılanǵan jyly ınvestorlarmen kelissózder júrgizip, sonyń nátıjesinde 30 jyldan keıin 100 gektar jerge kúrish egildi. Byltyr aýyl ákiminiń bastamasyn qoldaǵan demeýshiler kómegimen aýyldy aıaq sýmen qamtamasyz etip otyrǵan Ýálıhan jáne Torańǵyldy kanaldary tolyqtaı qazylyp, aýyldyń aıaq sý máselesi sheshimin tapty. Osy kanaldardy qaza bastaǵanda «15 jyl sý kelmegen arnany qoıa ǵoı, budan eshteńe de shyqpaıdy» degender bolypty. Demeýshiden 4–5 kúnge surap alǵan tehnıka jumysty 16 kúnde bitirip, aýyldaǵylar baqsha egýge múmkindik aldy.
О́tken jyly Aıdarly taǵy bir belesten kórindi. «Taza Qazaqstan» aksııasy aıasynda «Úzdik eldi meken» atalymyn jeńip aldy. Jas ákimniń demeýshi taýyp, balalar oıyn alańynyń jobalyq-smetalyq qujattaryn daıyndaǵan eńbegi de esh ketken joq. Joba qarajaty bıyl bólinip, qazir oıyn alańyn ornatý jumystary júrgizilip jatyr. Búginde yntymaǵy jarasqan Aıdarly aýylynyń damýy qarqyndy. Eldi mekende áleýmettik nysandar jańaryp, joldar jóndeldi. Elektr jelisi tolyq jańartyldy.
«Osynyń bári – aýyl halqynyń aýyzbirliginiń arqasy. Ásirese jastar qandaı qıyndyqtan da qashpaıdy. Aýyldyń damýyna óz úlesin qosyp otyrady. Qaıyrymdylyq jumystardy uıymdastyryp, qınalǵan janǵa kómek jasaýda da tez jumyla qalady», deıdi Nurbol Baıanáliuly.
Oblystyq saılaý komıssııasynyń málimetinde óńirde 146 kent jáne aýyldyq okrýg ákimi bar. Olardyń 143-i – er, 3-eýi – áıel. Keıingi úsh jylda 120 ákim saılaýy uıymdastyrylǵan. Bıylǵy 6 aıda oblys turǵyndary 49 aýyldyq okrýg ákimin tańdady. Onyń 23-i partııadan bolsa, 26-y – ózin-ózi usynǵandar. Osylaısha, aýyldyq okrýg ákimderiniń korpýsy 42 paıyzǵa jańaryp otyr.
Prezıdent pármenimen bıyldan bastap aýdandar men oblystyq mańyzy bar qala ákimderi de tikeleı saılaý júıesi arqyly qyzmetke keledi. Buǵan deıin Qyzylorda óńirindegi Syrdarııa jáne Shıeli aýdandarynda qanaqtaqty rejimde ótken saılaý naýqandarynyń nátıjeleri turǵyndardyń bul bastamaǵa da jaýapkershilikpen qaraıtynyn dáleldegen.
Jergilikti atqarýshy bıliktiń basshysyn saılaý eń aldymen halyqqa tıimdi. О́ıtkeni saılanǵan ákimge senim de erekshe, jaýapkershilik de joǵary. Halyq tikeleı tańdaý arqyly bıliktiń eldi mekendegi tikeleı ókili ózderi ekenin sezinip, el sharýasyna elgezek keletin bizdiń keıipkerdeı basshylardy kóbeıte bermek.
Qyzylorda
