Forým • 16 Qazan, 2025

Azamattyq qoǵamnyń múmkindigi zor

70 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

Elordada «Ádiletti Qazaqstan: azamattyq qoǵam men memleket yntymaqtastyǵy» atty Azamattyq forým ótip jatyr. Jetinshi márte uıymdastyrylǵan aýqymdy is-sharaǵa Úkimet, azamattyq qoǵam, bıznes, halyq­aralyq uıymdar jáne BAQ ókilderi atsalysty.

Azamattyq qoǵamnyń múmkindigi zor

Sýretti túsirgen – Igor BÝRGANDINOV

Forým aıasynda Qoǵamdyq keńesterdiń IV Respýblıkalyq májilisi ótti. Oǵan Mádenıet jáne aqparat mınıstri Aıda Balaeva, óńirlik jáne respýblıkalyq qoǵamdyq keńesterdiń músheleri, sarapshylar, halyqaralyq seriktester men azamattyq sektor ókilderi qatysty.

Jıynda mınıstr qoǵamdyq ınstıtýt­tar turaqty damyp, olardyń róli artyp kele jatqanyn atap ótti.

– Qoǵamdyq keńesterdiń tıimdi jumysy kóbine sizderdiń belsendi ustanymdaryńyz ben bastama­shyl­dyqtaryńyzǵa baılanysty. Bul alańda sizder Ulttyq quryltaı músheleri sııaqty jergilikti deńgeıde kóterilgen ózekti máseleler men usynystardy talqylaýǵa bastamashy bola alasyzdar. Bul – azamattardyń pikirin respýb­lıkalyq deńgeıge jetkizýdiń tıimdi joly, – dedi A.Balaeva.

Mınıstr halyqpen keri baılanysty nyǵaıtý jáne qoǵamdyq keńester ınstıtýtyn zamanaýı úrdisterge saı jetildirý qajettigin aıtty. Osy maqsatta ol keńesterdiń jumysynda sıfrlyq tehnologııalar men jasandy ıntellekt múmkindikterin keńinen qoldanýdy usyndy. Sonymen qatar A.Balaeva qoǵamdyq keńes­terdiń parlamenttik refor­malarǵa belsendi qatysýynyń mańyzdylyǵyn erekshe atap ótti.

– Prezıdent atap ótkendeı, bul másele qoǵamnyń keńinen qatysýyn, halyq pikirin jan-jaqty taldaý men zerdeleýdi qajet etedi. Sondyqtan qoǵamdyq keńesterdiń Konstıtýsııa baptaryna tolyqtyrýlar men ózgerister engizý jónindegi usynystardy ázirleý úderisine tikeleı aralasýy mańyzdy dep sanaımyn, – dedi mınıstr.

A.Balaeva qoǵamdyq keńester­diń jumys tıimdiligin arttyrý jáne qoǵamdyq baqylaýdy kúsheıtý maqsatynda keńesterdiń halyq aldynda ashyq esep berý tájirıbesin engizýdi usyndy. Onyń aıtýynsha, «Qoǵamdyq keńester týraly» zańda bekitilgen ashyqtyq pen aıqyndyq qaǵıdattary tek qaǵaz júzinde emes, is júzinde júzege asýǵa tıis.

Sondaı-aq mınıstr qoǵam­dyq baqy­laýdyń tek jekelegen máse­le­lermen shektelmeýine de na­zar aýdarý qajetin atap ótti. Onyń pikirinshe, bul baǵyt Prezıdent­tiń bastamalary men ulttyq joba­larynyń («Zań jáne tártip», «Taza Qazaqstan», «Adal azamat», t.b.) iske asyrylýyn júıeli túrde mo­nı­t­orıngteý men ilgeriletýge ba­ǵyt­talýǵa tıis. Bul jumysqa qoǵam ókilderin keńinen tartý qajet.

Qazir elimizde 263 qoǵamdyq keńes quramynda 4 myńnan asa belsendi azamat eńbek etip jatyr. Keıingi úsh jylda olar azamat­tardyń quqyqtary men bostan­dyqtaryna qatysty 9 myńnan asa normatıvtik-quqyqtyq aktiler jobasyn qarastyrǵan. Sondaı-aq 2 100 memlekettik organ bas­shysynyń esepteri tyń­dalyp, 820 qoǵamdyq tyń­daý uıym­dastyrylǵan. Buǵan qosa áleý­mettik qorǵaý, jer qatynastary, densaýlyq saqtaý jáne basqa da máseleler bo­ıynsha 2 myńnan asa azamattyń ótinishteri qaralǵan.

Májilis qorytyndysy bo­ıyn­sha qoǵamdyq keńester qyz­meti­niń quqyqtyq jáne uıymdas­tyrýshylyq negizderin jetil­dirýge baǵyttalǵan usynystar ázirlenedi. Bul sheshimder aldaǵy ýaqytta ýákiletti memlekettik organdardyń jumysynda eskerilip, odan ári reformalarǵa da negiz bolmaq.

Al «Azamattyq forým: usy­nys­­­tardan nátıjege» panel­dik ses­sııasynda sarapshylar eli­miz­degi 2020–2030 jyldarǵa ar­nalǵan Azamattyq qoǵamdy damy­tý tujyrymdamasyn iske asyrý­dyń birinshi kezeńiniń qo­ry­­tyn­dylaryn shyǵaryp, X jáne XI Azamattyq forýmdarda usy­­nylǵan usynystardyń qanshalyq­ty júzege asqanyn talqylady.

Bıyl 2020 jyly 27 tamyzdaǵy Prezı­dent Jarlyǵymen bekitil­gen tujyrymdamany iske asyrý­dyń birinshi kezeńi aıaqtala­­­dy. Jumys azamattyq qoǵamdy damy­tý­dyń jekelegen qyrlaryn qamtıtyn bes negizgi baǵyt boıynsha júrgizilgen.

Azamattyq ister komıtetiniń tóraǵasy Gúlbara Sultanova­nyń aıtýynsha, 2020–2025 jyldar­dyń qory­tyndysy boıynsha Tujy­­rymdamany iske asyrýdyń birinshi kezeńi tabysty iske asqan.

– Qazaqstan 2020–2025 jyldary azamattyq qoǵam ınstıtýttaryn damytýda aıtarlyqtaı ilgeri qadam jasady. Birinshiden, úkimettik emes uıymdar men azamat­tyq bastamalardyń qyz­metine arnalǵan zańnama­lyq baza nyǵaıtyldy. Ekinshi­den, azamattyq belsendilik­ti, volon­ter­likti jáne qaıyrymdy­lyqty qoldaý sharalary iske asyryldy. Úshinshiden, onlaın-petısııalar men jańartyl­ǵan qoǵamdyq keńesterden bas­tap Ulttyq quryltaıǵa jáne keri baılanystyń basqa da nysandaryna deıin azamattar men ÚEU-nyń sheshim qabyldaýǵa qatysýy­nyń jańa tetikteri engizildi. Son­daı-aq memlekettik áleýmettik tapsyrys pen granttar arqyly aýqym­dy qarjylandyrý, kadrlar­dy daıar­laý, ÚEU-lardyń kásibıligi men turaqtylyǵyn arttyrý sektordy edáýir nyǵaıtýǵa múmkindik berdi, – dedi komıtet tóraǵasy.

Onyń aıtýynsha, tujyrym­damanyń ekinshi kezeńi qol jetkizilgen sandyq nátıjelerdi memleket pen qoǵam arasyndaǵy sapaly ózara is-qımylǵa aınal­dyrýǵa, azamattyq sektordy memlekettiń tolyqqandy ári teń quqyqty seriktesi retinde odan ári nyǵaıtýǵa baǵyttalǵan. 

Sońǵy jańalyqtar