Sýretti túsirgen – Jumabaı MUSABEK
Jyl basynan beri aýdan ekonomıkasyna 21,8 mlrd teńge ınvestısııa tartylǵan (ótken jylmen salystyrǵanda 1,5 ese artyq). Tartylǵan ınvestısııanyń 74%-y – jeke ınvestısııa úlesinde. 2025–2028 jyldary jalpy quny 1,4 trln teńge bolatyn 8 ınvestısııalyq jobany júzege asyrý josparlanǵan. Nátıjesinde, eki myńnan astam jumys orny qurylady dep mejelengen. Ishindegi irileri – Kóksaı mys qorytý kombınaty, kún elektr stansasy jáne sý elektr stansasy.
«Joba ekologııalyq jaǵynan tolyqtaı taza. Biz derekterdi óńdeý ortalyǵynyń jumysyn júrgizýge qajetti elektr energııasyn tek kún sáýlesinen alamyz. Elektr stansasynyń qýaty – 110 MVt/saǵ, al energııany saqtaý júıesiniń turaqty qýaty – 20 MVt/saǵ bolady», dep málimdedi «JI jáne JEK ortalyǵy» JShS jobasynyń jetekshisi Aıdyn Januzaqov.
Aıtýynsha, Sarybulaq aýylynda 200 myń qos aınalmaly panel ornatylady. Bul panelder energııany jınaqtap, ony akkýmýlıatorǵa, keıin serverge jiberip, derekterdi óńdeý ortalyǵynyń jumysyn qamtamasyz etedi. Bul ortalyq uıaly baılanys operatorlarymen, banktermen tyǵyz baılanysta jumys isteıdi. Jobanyń jalpy quny – 15 mlrd teńge. Jańa kún elektr stansasy 2027 jyldyń shilde aıynda iske qosylmaq. Ekologııa salasynyń sarapshysy Aıgúl Tóleýqyzy mundaı bastamanyń aımaq úshin erekshe mańyzy bar ekenin aıtady.
«Kún stansasy tek ekonomıkalyq tabys ákelmeıdi, sonymen qatar kómirtek izi tómen óndiristi damytýǵa jol ashady. Bul Jetisýdyń «jasyl óńir» retindegi brendine oń áser etedi. Onyń ústine, halyqty jumyspen qamtýda úlken ról atqarady. Aýdannyń da áleýmettik jaǵdaıy kóteriledi», deıdi A.Tóleýqyzy.
Taǵy bir mańyzdy ınvestısııalyq joba – jylyna 98 myń tonna suıytylǵan tabıǵı gaz óndiretin zaýyt ta Kerbulaq aýdanyna qarasty Sarybulaq aýylynda ornalasady. Ony iske asyrý Saryózek aýylyna deıin magıstraldy gaz qubyrynyń ekinshi jelisin tartý isimen tyǵyz baılanysty. Jobaǵa qarajatty kanadalyq iri ınvestor quıady. Qurylys kezinde 350-ge jýyq jumys orny ashylsa, iske qosylǵan soń 70 turaqty jumys orny qurylady. Zaýytta óndiriletin suıytylǵan gaz ishki naryqta satylady. Kásiporyn qurylysyn jyl sońyna deıin bastap, 2026 jyldyń ekinshi jartysynda aıaqtaý josparlanyp otyr.
«Birinshiden, jańa jumys oryndary qurylsa, ekinshiden, salyq túsimi kóbeıedi. Qosalqy qyzmet kórsetetin salalar – tasymal, tehnıka jóndeý, logıstıka da damıdy. Iаǵnı bir zaýyttyń paıdasy birneshe salaǵa serpin beredi», deıdi ekonomıst Talǵat Qasymov.
Oblys ákiminiń orynbasary Álibek Jaqanbaevtyń aıtýynsha, bıylǵy jeti aıda óndiris kólemi 4,5%-ǵa ósken. Aýdanda 3,6 myńnan astam jumys istep turǵan bıznes sýbektisi bar, onda 5 myń adam jumys isteıdi.
«Gaz zaýyty, kún elektr stansasy jáne Kóksaı mys qorytý kombınaty jobalary iske asqanda, Kerbulaq óndiristik habqa aınalady. Bul aýyl halqynyń turmys sapasyn arttyrýǵa da tikeleı áser etedi», deıdi oblys ákiminiń orynbasary.
Jetisý oblysy