Medısınalyq uıymdardy úzdiksiz qamtamasyz etý úshin Biryńǵaı dıstrıbıýtor 21 mlrd teńge kóleminde tómendetilmeıtin dári-dármek qoryn qurǵan. Muratovtyń aıtýynsha, bul qor 2–3 aılyq qajettilikti ótep, onkologııa, qant dıabeti, qan uıýynyń buzylýy, aǵzalardy transplantasııalaý sııaqty aýrýlar boıynsha negizgi baǵyttardy qamtıdy.
«Sozylmaly aýrýlardyń bir bóligin TMKKK paketinen MÁMS-ke aýystyrýǵa qaramastan, barlyq memlekettik kepildikter tolyǵymen saqtalady, qarjylandyrý kólemi ózgerissiz qalady. Tek qarjylandyrý kózi ózgertildi. Qant dıabeti, revmatoıdty artrıt, serebraldy sal aýrýy jáne basqa da sozylmaly aýrýlary bar pasıentter qajetti preparattardy tolyq kólemde alýdy jalǵastyrady», — dedi Tımýr Muratov.
Sońǵy bes jylda ambýlatorııalyq dári-dármekpen qamtamasyz etýge arnalǵan qarjylandyrý 115 mlrd teńgeden 262 mlrd teńgege deıin, ıaǵnı bir jarym esege jýyq artqan. Qazaqstan búginde turǵyndaryn tegin dári-dármekpen qamtamasyz etetin elderdiń qatarynda. Bir turǵynǵa shaqqandaǵy shyǵyn kólemi 50 AQSh dollarynan asady.
Prezıdenttiń baǵa belgileý júıesin reformalaý jónindegi tapsyrmasyna sáıkes, mınıstrlik generıkalyq preparattardyń baǵasyn túpnusqadan 30%-ǵa tómendetti. Referenttik elderdiń jańartylǵan tizimi men halyqaralyq derekqorǵa qosylý nátıjesinde 7,8 myńnan astam dári ataýynyń baǵasy qaıta qaraldy.
«Nátıjeler qazirdiń ózinde baıqaldy: monıtorıng qorytyndysy boıynsha 2025 jyldyń qazan aıynda suranysqa ıe preparattardyń arasynda baǵanyń orta eseppen 11%-ǵa tómendeýi baıqaldy», — dedi Densaýlyq saqtaý vıse-mınıstri.
Biryńǵaı dıstrıbıýtordyń satyp alý tıimdiliginiń arqasynda 70,5 mlrd teńge únemdelip, ol qarajat qosymsha dári-dármek alýǵa jumsalǵan. Sonymen birge dárilerdi tańbalaý jáne qadaǵalaý júıesi engizilip, naryq ashyqtyǵy artyp, salyq túsimi 24%-ǵa kóbeıgen.
Saladaǵy sıfrlandyrý baǵytynda elektrondyq resept júıesi engizildi. Bul dári jazý ýaqytynyń eki esege qysqarýyna múmkindik berdi. Aldaǵy ýaqytta mınıstrlik jasandy ıntellektti dári-dármek qajettiligin boljaý men jalǵan reseptterdi anyqtaýda qoldanbaq.
Qazaqstanda qazirgi tańda 20 476 dárilik zat pen medısınalyq buıym tirkelgen, onyń 15%-dan astamy otandyq ónimder. DDU usynǵan ómirlik mańyzdy dáriler tiziminde qazaqstandyq preparattardyń úlesi 37%-dy quraıdy.
Premer-Mınıstr Oljas Bektenov óz sózinde dárilik zattardyń sapasy men qaýipsizdigine erekshe nazar aýdarylatynyn aıtty.
«Dárilik zattar men medısınalyq buıymdardyń sapasyn baqylaýdyń naryqtan iriktep satyp alýdy jáne densaýlyq saqtaý uıymdarynan irikteýdi kózdeıtin qosymsha formaty engizildi. Mundaı tásil kontrafaktilik ónimniń ishki naryqta paıda bolýyna jol bermeıdi», — dedi Úkimet basshysy.
Elde 10 myńnan astam dárihana jumys isteıdi, onyń 2700-i aýyldyq jerlerde ornalasqan. Shalǵaı aımaqtarda 11 jyljymaly dárihana pýnkti qyzmet kórsetedi.
«Aýyldyq jerlerde dárihanalardyń qoljetimdiligin jaqsartý úshin kelesi jyly aýyldyń medısınalyq uıymdarynda dárihana pýnktteriniń ashylýyn uıymdastyrýdy josparlap otyrmyz. Qazirdiń ózinde 2 174 dárihana tıisti dárihana praktıkasynyń standarttaryna sáıkestigin rastady», — dedi Tımýr Muratov.
Oljas Bektenov eldiń farmasevtıkalyq naryǵyn damytýda jańa tásilder qabyldanǵanyn atap ótti.
«Memleket basshysy óz dári-dármekteriniń sany men assortımentin arttyrý boıynsha mańyzdy mindet qoıdy. Ol úshin dári-dármekter men medısınalyq buıymdardy tirkeýdiń jeńildetilgen tetigi engizildi. Nátıjesinde Qazaqstanda jańa preparatty tirkeý 2–5 jyldan 100 jumys kúnine deıin qysqardy. Bul, árıne, bizdiń halyqtyń eń jańa dári-dármekterge, emdeý ádisterine jáne dıagnostıkasyna qoljetimdiligin arttyrady», — dedi Premer-Mınıstr.
Úkimet basshysy qorytyndy sózinde bólshek saýda segmentinde dári-dármek baǵasynyń negizsiz ósýine jol bermeý úshin tıisti sharalar qabyldaýdy tapsyrdy.
