Aımaqtar • 06 Jeltoqsan, 2025

«Mıchýrın baǵy» ashyldy

10 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Qazaq jemis-kókónis sharýashylyǵy ǵylymı zertteý ıns­tıtýty Talǵar óńirlik fılıaly bazasynda «Mıchýrın baǵy» ashyldy.

«Mıchýrın baǵy» ashyldy

Joba elimizdiń agrar­lyq sek­torynyń ǵy­lymı-bilim berý ále­ýetin nyǵaıtýǵa, otandyq selek­sııalyq baq sharýashylyǵyn da­mytýǵa, óńirdiń azyq-túlik qa­ýipsizdigin arttyrýǵa baǵyt­talǵan.

Halyqaralyq mańyzǵa ıe sha­ra­nyń saltanatty ashylýyna Pre­zıdent janyndaǵy Ult­tyq ǵylym akade­mııa­synyń pre­zıdenti Aqylbek Kúrishbaev, Reseı Ǵylym akademııasy vıse-pre­zıdenti Petr Chek­marıov, Al­maty oblysy áki­mi­niń orynbasary Baqytnur Baqyt­uly, sala ǵalymdary men baý-baqsha bıznesiniń ókilderi, jetekshi agrarlyq joǵary oqý oryndary men ǵy­lymı zertteý ınstıtýttarynyń basshylary qatysty.

pa

«Mıchýrın baǵy» birneshe baǵytty biriktiretin kópfýnk­sıonaldy, biregeı alań bolady. Munda bıoresýrstyq kollek­sııa men daqyldardyń gene­tıkalyq qorynyń keńeıýi, je­mis-jıdek daqyldarynyń jańa bola­shaǵy bar sorttaryn zertteýge, beıimdeýge, ekinshiden, resýrstardy utymdy paıdalana otyryp, joǵary taýarlyq ónim alýǵa múmkindik beretin joǵary ıntensıvti tehnologııalardy engizý múmkindigi jasalady.

– Joba – elimizdiń jemis sha­rýshylyǵy salasyn damytýǵa jasalǵan uzaqmerzimdi ınvestısııa. Baqtyń jalpy aýmaǵy 3 gektardy quraıdy, búgin alǵashqy kóshetter otyrǵyzylady. Bular – joǵary ónimdi, strestik fak­torlarǵa tózimdi, elimizdegi geno­fondty keńeıtip, jańa selek­sııalyq baǵdarlamalar jasaýǵa múmkindik beretin sorttar. «Mı­chýrın baǵynda» ıntensıvti baq sharýashylyǵynyń ádisteri, sý, energııa, resýrs únemdeıtin tehnologııalar pysyqtalady. Bola­shaqta bul alań sapaly shıki­zat­tyń turaqty bazasyna aınalyp, shyryndar men konsentrat­tardan bastap fýnksıonaldy taǵam ónimderine deıingi tereń qaıta óńdeýge jol ashady. Iаǵnı, bul baqtaǵy árbir kóshet – shıki­zattyq modelden ǵylymǵa, básekege qabiletti ónim óndirýge negizdelgen, – dedi UǴA prezıdenti A.Kúrishbaev.

«Agropısheprom» ǵylymı-óndiristik ortalyǵynyń atqarýshy dırektory S.Kolesnıkov: «Baqqa tek dástúrli emes, sonymen qatar alma, jemis-jıdek daqyldarynyń eń jańa ónerkásiptik sorttary egildi», – deı kele, baqqa otyr­ǵyzylǵan reseılik jemis-jıdek daqyl­darynyń sorttary týraly baıandap ótti.

Reseılik seriktestermen, atap aıt­qanda, «Sırıýs» Innovasııalyq ǵyly­mı-tehnologııalyq ortalyǵymen, «Agro­pısheprom» ǵylymı-óndiristik ortaly­ǵymen, I.Mıchýrın atyndaǵy Federal­dyq ǵylymı ortalyqpen bir­lesip, elimiz­diń jaǵdaıynda ósi­rýge qolaıly, joǵary ónimdi, kommersııalyq tıimdi sorttar­­dyń tájirıbelik ýchaskeleri qalyp­tas­tyrylatyn bolady. «Mıchý­rın baǵynda» qysqy, joǵary ónim­di, iri jemisti «Nesterov ja­dy» almasy, ekologııalyq tózim­diligi jo­ǵary, aýrýlarǵa shy­damdy «Nıka» almurty, klımatqa joǵary tózim­di­ligi bar ónimdi sort «Zarech­naıa» qara­órigi men hosh ıisti «Sýlamıf» tańqýraıy ornalasady.

baq

Negizgi daqyldardan bólek, baqta seleksııa úshin biregeı almurt, shıe, tátti shıe, órik sorttary, sondaı-aq baljıdek, qara jáne túrli-tústi qaraqat, qarlyǵan, qara sheten, teńiz shyrǵanaǵy, ırga, qyzyl yrǵaı, ıtmuryn sııaqty keń spektrli jıdekter, nıshalyq daqyldar otyrǵyzylady.

Bul baq – resýrstardy barynsha tıimdi paıdalaný kezinde kópjyldyq ekpelerdiń joǵary ónimdiligin qam­tamasyz etýge, ónimniń taýarlyq sıpattamalaryn jaqsartýǵa baǵyttalǵan zamanaýı joǵary ıntensıvti baqtyń úlgisine aınalady.

«Mıchýrın baǵy» ashyq aspan as­tyndaǵy tabıǵı zerthanaǵa aınalyp, munda otyrǵyzý materıaly men otyrǵyzý sulbasyn tańdaýdan bastap, joǵary sapaly jemisterdi tutynýshyǵa jetkizý júıesine deıingi ǵylymǵa negizdelgen tehnologııalar pysyqtalyp, engiziledi.

Baqtyń bastapqy kezeńinde qatań seleksııalyq talaptardy, jergilikti klımatty eskere otyryp, bir gektarǵa 570 aǵash, 200 buta otyrǵyzý kózdelgen.

 

Almaty oblysy