Kollajdy jasaǵan – Záýresh Smaǵul, «EQ»
Qalaı bastaldy?
Ámıne Qadyr oqýshy kezinen-aq alǵyr bolǵan. Sonyń nátıjesinde mektep baǵdarlamasyn eki jyl erte támamdap, 16 jasynda shetelge qujat tapsyrady. Sóıtip, Bosnııa jáne Gersegovınanyń astanasy Saraevoda ornalasqan International Burch University grantyn ıelenedi. Osylaısha, ol 19 jasynda bakalavr dıplomyn qolyna alǵan. Keıin basqa da memleketterde bilimin shyńdap, 2017 jyly Nazarbaev ýnıversıtetine oqytýshy-assıstent retinde jumysqa ornalasady. Minekı, osy kezde bolashaq startaptyń alǵashqy ushqyndary paıda bolǵan edi.
«2019 jyly bópeli boldym. Dekretke shyqqan kezde eki nárseni qatar oıladym: úıde otyryp-aq tabys tabý kerek. Biraq balamnan alys ketkim kelmeıdi. Sol sátte «Nege onlaın oqytpasqa?» degen oı keldi. Osylaısha, óz qarajatyma aǵylshyn jáne túrik tilderinen, sondaı-aq «IELTS», «SAT» jáne shetelge oqýǵa túsýge daıyndyq boıynsha onlaın mektep ashtym. Alǵashynda satýdan bastap, sabaq ótý men mentorlyqqa deıin bárin ózim atqardym. Keıin jumys júıelenip, oqytýshylar komandasy qalyptasty. Biz kóbine aýyldar men shaǵyn qalalardaǵy jastarǵa kóńil bóle bastadyq. Platforma iske qosylǵannan keıin birneshe aıdyń ishinde aı saıyn keminde 50 oqýshyǵa turaqty túrde qyzmet kórsetetin deńgeıge jettik. Biraq men budan da kóbirek adamǵa kómekteskim keldi. Mentorlyq múmkindik bárine qoljetimdi bolýy kerek dep sanaımyn. Alaıda bilim berý ortalyqtary atqaratyn barlyq qyzmetti bir jerge biriktiretin platforma joq ekenin baıqadym. Sóıtip, ony ózim jasaýǵa bel býdym. Osylaısha, «YerAI Mentor» paıda boldy», deıdi Á.Qadyr.
Keıin startap ıesi «Astana Hub» uıymdastyrǵan «AI’preneurs» baǵdarlamasyna qatysyp, ekinshi lek qorytyndysyna deıin ótken. Ol osy tehnoparkte júrip shetelde oqýǵa nıetti talapkerdi basynan aıaǵyna deıin jeteleıtin tolyqqandy sıfrlyq mentor jasaý týraly naqty sheshim qabyldapty. Jobanyń alǵashqy kezeńinde Ámıne ónimniń kóp jumysyn ózi atqarǵan. Dızaınyn oılastyryp, júıeniń logıkasy men arhıtektýrasyn quryp, jasandy ıntellektini ıntegrasııalaǵan. Ol tehnıkalyq bilimi tereń bolmaǵanyn da jasyrmaıdy. Degenmen ýnıversıtetten belgili bir IT bazany alyp shyqqanyn, al jetispeıtin daǵdylardy keıin óz betimen meńgergenin aıtady. Qazir júıede «IELTS» daıyndyǵy, esse jazý, grantqa baǵyttaý, vıza rásimdeýge qatysty bólimder bar. Platforma qazaq, orys, aǵylshyn tilderinde qoljetimdi.
Qazir qaı kezeńde?
Qazir «YerAI Mentor» qalyptasqan platforma retinde jumys istep tur. Á.Qadyrdyń aıtýynsha, júıe eki baǵytty biriktiredi. Biri – talapkerge jol kórsetetin mentorlyq tásil. Ekinshisi – jasandy ıntellektige súıengen tekserý men baǵyttaý. Platformadaǵy qyzmetti birneshe baǵytqa bólip túsindirýge bolady.
Alǵashqysy – aýyzsha aǵylshynshaǵa arnalǵan bólim. Munda «IELTS Speaking»-tiń tolyq úlgisi bar. Sonymen qatar kúndelikti sóıleýdi damytýǵa arnalǵan jattyǵýlar jáne vıza suhbatyn qaıtalap pysyqtaıtyn júıe engizilgen. Nusqaýlyqtary úsh tilde berilgenimen, sóılesý tájirıbesi aǵylshyn tilinde ótedi.
Ekinshisi – jazba jumysty tekseretin qural. Bul «IELTS Writing» formatyndaǵy mátindi qarap shyǵady. Qurylymy durys pa, oıy jınaqy ma, dálelderi jetkilikti me – sonyń bárine nazar aýdaryp, kemshin tusyn kórsetedi.
Úshinshisi – túıindeme daıyndaý bólimi. Munda talapkerge túıindemesin halyqaralyq talapqa saı yqshamdap, durys formatqa túsirýge kómektesedi. Qandaı aqparatty alǵa shyǵarý kerek, neni qysqartý kerek degendeı naqty usynys beredi.
Tórtinshisi – oqý orny men grantty irikteý júıesi. Paıdalanýshynyń profılin alyp, bazadaǵy derektermen salystyrady.
Besinshisi – esse qurastyrýǵa arnalǵan kómekshi. Bul qural áýeli talapkerge suraq qoıady. Sol jaýaptarǵa qarap esseniń qurylymyn usynady. Qaı jerin naqtylaý kerek, oıdy qalaı júıeleýge bolady, mátindi qaıtip nanymdy etý kerek degen baǵyt beredi.
Platformada vıza suhbatyna daıyndyq ta qarastyrylǵan. AQSh vızasyna qatysty tıptik suraqtar men jıi jiberiletin qateler kórsetiledi. Jasandy ıntellektimen «suhbattasyp», jaýapty qaıta-qaıta shyńdaýǵa múmkindik bar. Qazir Ulybrıtanııa, Kanada, Aýstralııa vızasyna arnalǵan jattyqtyrý bólimi de qoljetimdi.
Taǵy bir mańyzdy qabaty – baza. Júıede 500-den asa sheteldik ýnıversıtet pen 73 halyqaralyq shákirtaqy jınaqtalǵan. Komanda ustanatyn tásildiń biri – «kóp nusqamen» júrý. Talapker 3–5 eldegi 20-dan asa ýnıversıtetke qatar qujat tapsyrady. Mundaıda 4-ten 18-ge deıin resmı qabyldaý hatyn alýǵa múmkindik mol. Qyzmet aqysy jazylym arqyly tólenedi. Aptalyq, aılyq, toqsandyq, jyldyq nusqalary bar.
Endigi meje qandaı?
«YerAI Mentor» komandasy endi ónimdi shetel naryqtaryna shyǵarýdy kózdep otyr. Qazir platformany júzdegen adam qoldanady. Aýdıtorııanyń 70 paıyzyn el azamattary, 30 paıyzyn Mońǵolııa jastary quraıdy. Bul jobanyń syrtqy naryqqa suranysy baryn kórsetedi.
Kelesi úlken qadam – Eýropaǵa jol ashý. Komanda Germanııadaǵy «Constructor University» uıymdastyratyn «Constructor Start Acceleration Program» baǵdarlamasyna iriktelgen. Baıqaýǵa 1680 startap qatysyp, sonyń ishinen 26 joba ǵana ótken. Sol tizimde «YerAI Mentor» da bar. Joba avtorlary muny eýropalyq naryqty synap kórýge, halyqaralyq seriktester tabýǵa múmkindik dep otyr. «Demo Day» kezinde jobany ınvestorlar men eýropalyq venchýrlyq qorlarǵa tanystyrý josparlanǵan.
Qarjylandyrý jaǵy da kún tártibinde tur. Qazir startap pre-seed (bastapqy) kezeńinde. Sondyqtan komanda ınvestısııalyq usynystarǵa ashyq ekenin aıtady. Jergilikti ári halyqaralyq bıznes ókilderimen kelissóz júrgizip jatyr. Negizgi maqsat – komandany kúsheıtý, jańa JI qyzmetterin qosý, platforma múmkindigin keńeıtý.
Á.Qadyrdyń paıymynsha, talapkerge eń qıyn másele ýnıversıtetke túsý emes, tolyq nemese jartylaı shákirtaqy utyp alý. Sondyqtan joba aldaǵy ýaqytta grant izdeý men ótinim berýdi jeńildetetin baǵytty kúsheıtpek.
«Bir grantpen shektelmeý kerek. О́tinishti birneshe elge qatar tapsyrý qajet. Daıyndyqty 10-11 synypta ǵana emes, erterek bastaǵan durys. Til deńgeıin kóterý, testileýge daıyndalý, sonymen qatar jeke portfolıony qalyptastyrý qatar júrýge tıis. Ýnıversıtet baǵaǵa qarap qana sheshim shyǵarmaıdy. Talapkerdiń minezi, qyzyǵýshylyǵy, qatysqan jobalary, qoǵamǵa qosqan úlesi de eskeriledi. Sondyqtan jetistikti umytpaı jazyp júrý, keıin ony jaqsy essege aınaldyrý mańyzdy», deıdi joba jetekshisi.
