Qazaqstan men Pákistan yntymaqtastyǵy strategııalyq deńgeıge kóterildi

Yqpaldastyqtyń jańa kezeńi

Kelissózderden buryn Pákistan Premer-mınıstriniń rezıdensııasynda Qasym-Jomart Toqaevty resmı qarsy alý rásimi ótti. Memleket basshysyn Premer-mınıstr Shahbaz Sharıf kútip aldy.

Qazaqstan Prezıdenti men Pákistan Premer-mınıstri sýretke túsken soń eki eldiń memlekettik ánurandary oryndaldy. Sodan keıin Qurmet qaraýylynyń bastyǵy raport berdi. Qasym-Jomart Toqaev pen Shahbaz Sharıf bir-birine resmı delegasııa múshelerin tanystyrdy.

Qarsy alý rásiminen keıin Qazaqstan Prezıdenti Pákistan Premer-mınıstri­niń rezıdensııasy aýmaǵynda aǵash otyrǵyzdy. Budan soń eki el basshylary kelissóz zalyna bardy.

Taraptar keıingi jyldary Qazaqstan men Pákistan arasynda kópjosparly ynty­maqtastyq qarqyndy damyp kele jat­qanyn atap ótti. Sondaı-aq saıası, saýda-ekonomıkalyq, ınvestısııalyq jáne má­denı-gýmanıtarlyq yqpaldastyqty nyǵaı­týdyń keleshegi zor baǵyttaryn talqylady.

Kezdesý barysynda saýda, kólik-logıs­tıka, energetıka, aýyl sharýashy­lyǵy, sıfrlandyrý, ǵarysh jáne qar­jy salalaryndaǵy qarym-qatynasty tereń­detý máselesine basa nazar aýdaryldy.

Qasym-Jomart Toqaev pen Shahbaz Sharıf óńirlik jáne halyqaralyq kún tártibiniń ózekti máseleleri jóninde pikir almasty.

Seriktestikke – tyń serpin

Budan soń Qasym-Jomart Toqaev pen Shahbaz Sharıftiń kelissózderi eki el delega­sııalarynyń qatysýymen keńeıtilgen quramda jalǵasty.

Prezıdent Islamabadqa kelip, Pákistannyń baı tarıhymen, mádenı murasymen jáne ǵasyrlar boıy qalyptasqan dástúrlerimen tanysýdy zor mártebe sanaıtynyn atap ótti.

– Qazaqstan Prezıdenti retinde Pákis­tanǵa birinshi ret memlekettik sapar­­men kelip otyrmyn. Bul sapar tarıhı mán­ge ıe jáne ýaqyt tezinen ótken seriktestigi­miz­diń mańyzdy kezeńi sanalady. Men buǵan senimdimin. Halyqtarymyzdyń Jibek joly arqyly jáne keń taralǵan ıslam órkenıeti aıasynda ǵasyrlar boıy qalyptasqan dostyǵyn joǵary baǵalaımyn, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.

Memleket basshysy atalǵan sapar dıp­lomatııalyq qarym-qatynastyń or­naǵanyna 34 jyl tolýymen tuspa-tus kel­genine toqtalyp, munyń rámizdik mánine nazar aýdardy. Prezıdenttiń aıtýynsha, Pákistan – Qazaqstannyń táýelsizdik alǵan alǵashqy jyldardan beri Ońtústik Azııadaǵy mańyzdy ári senimdi seriktesi.

Qasym-Jomart Toqaev búgin qol qoıylatyn Strategııalyq seriktestik ornatý týraly birlesken deklarasııa ózara yqpaldastyqqa jol ashatyn mańyzdy tarıhı mejeni aıqyndaıtynyn aıtty.

Memleket basshysynyń pikirinshe, Astana men Islamabad ekijaqty baılanystar men yntymaqtastyqqa tyń serpin beretin múmkindikke ıe.

Prezıdent Pákistanǵa úlken delegasııamen jáne saýda-ekonomıkalyq, ınvestısııalyq yntymaqtastyqty, sondaı-aq basqa da basym salalardaǵy yqpaldastyqty arttyrýǵa baǵyttalǵan naqty usynystarmen kelgenin atap ótti.

Kezdesýde kólik baǵyttaryn ózara ushtastyrýǵa erekshe mán berildi. Bul – Qazaqstannyń negizgi basymdyqtarynyń biri. Elimiz Shyǵys pen Batysty, Soltústik pen Ońtústikti jalǵaıtyn toǵyz joldyń torabynda ornalasqan. Prezıdenttiń aıtýynsha, Qazaqstan Ortalyq Azııa elderimen úılesimdi qarym-qatynas jasaý arqyly kólik-logıstıka salasyndaǵy naqty jobalardy júzege asyrýdy jalǵastyrady.

Qasym-Jomart Toqaev Pákistan Premer-mınıstrin Qazaqstanǵa memleket­tik saparmen kelýge shaqyrdy. Son­-

daı-aq búgingi ýaǵdalastyqtardyń júzege asyrylýyn pysyqtaý jáne ekijaqty qarym-qatynasty nyǵaıtýdyń aldaǵy qadam­daryn aıqyndaý úshin mártebeli meımandy bıyl qarsy alýǵa daıyn ekenin jetkizdi.

Kezdesýde atap ótilgendeı, Qazaqstan men Pákistannyń kópjaqty alańdarda, sonyń ishinde BUU, ShYU jáne basqa da uıymdar aıasynda tyǵyz yqpaldastyqty jalǵastyrýy mańyzdy.

Shahbaz Sharıf Qazaqstan Prezıdentin Islamabadta ystyq yqylaspen qarsy aldy.

– Elimizge arnaıy ýaqyt taýyp kelge­nińiz úshin Sizge alǵys aıtamyz. Pákistan halqymen, Úkimetimen birge Sizdi qarsy alǵanyma qýanyshtymyn. Qazaqstan – bizdiń strategııalyq seriktesimiz. Dostyǵy­­myzdy nyǵaıtyp, ekonomıkanyń túrli baǵyt­­tarynda, saıasat, qorǵanys sala­laryn­da senimdi seriktestik ornatý, son­daı-aq saýda dálizderin qalyptastyrý maqsatyn­da Qazaqstan Úkimetimen tyǵyz qarym-qaty­nasta jumys istegimiz keledi. Buǵan kúmánińiz bolmasyn, – dedi Premer-mınıstr.

Shahbaz Sharıftiń aıtýynsha, Pákistan men Qazaqstannyń saýda-ekonomıkalyq yntymaqtastyqty, sonyń ishinde energetıka, ónerkásip, aýyl sharýashylyǵy, kólik, sıfrlandyrý salalaryndaǵy serik­tes­­­tikti damytýda áleýeti jetkilikti. Premer-mınıstr ekijaqty qarym-qatynas­­tyń barlyq baǵyty boıynsha naqty ári eleýli progress qajet ekenine nazar aýdardy.

Kelissóz sońynda Qasym-Jomart Toqaev pen Shahbaz Sharıf eki el halyqtarynyń ıgiligi úshin san qyrly yntymaqtastyqty odan ári tereńdetýge múddeli ekenin rastady.

Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev pen Premer-mınıstr Shahbaz Sharıf Qazaqstan Respýblıkasy men Pákistan Islam Respýblıkasy arasynda strategııa­lyq seriktestik ornatý týraly birlesken dek­larasııaǵa qol qoıdy. Sondaı-aq Mem­leket basshysy men Pákistan Premer-mınıstriniń qatysýymen 19 qujatqa qol qoıyldy.

Saltanatty is-sharada Qasym-Jomart Toqaevtyń Pákistanǵa memlekettik sapary barysynda budan bólek taǵy 18 qujatqa qol qoıylǵany jóninde habarlandy. 

Mazmundy ári nátıjeli kelissózder

Memleket basshysy Pákistan Premer-mınıstri Shahbaz Sharıfpen júrgizgen kelissózderiniń qorytyndysy boıynsha BAQ ókilderiniń aldynda sóz sóıledi.

Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev Pákistanǵa memlekettik saparmen kelýge shaqyrǵany úshin Premer-mınıstr Shahbaz Sharıfke alǵys aıtyp, qazaq delegasııasyn qonaqjaılyqpen qarsy alǵan Pákistan halqyna rızashylyǵyn bildirdi. Sondaı-aq tarıhy tereń, mádenıeti baı, halyqaralyq sahnadaǵy bedeli bıik baýyrlas Pákistanǵa kelgenine qýanyshty ekenin jetkizdi.

– Pákistan – Qazaqstannyń Ońtús­tik Azııadaǵy jáne odan tysqary jer­lerdegi senimdi ári mańyzdy seriktesi. Halyq­tarymyzdy Uly Jibek jolynan bas­taý alǵan taǵdyrly baılanys pen mádenı-rýhanı sabaqtastyq jalǵap keledi. Bizdiń qundylyqtarymyz ben dástúrlerimiz úndes, nıetimiz ben tilegimiz ortaq, muratymyz bir. Úkimetterimiz ben iskerlik orta deńgeıinde syndarly saıası dıalog, ornyqty ekonomıkalyq qatynastar qalyptasyp, júıeli túrde nyǵaıýda. Búgin qadirli Premer-mınıstr myrzamen tarıhı qujatqa – Qazaqstan men Pákistan arasynda strategııalyq seriktestik ornatý týraly birlesken deklarasııaǵa qol qoı­dyq. Bul qujat ózara baılanystardy jańa deńgeıge kóterýge, sondaı-aq ekijaq­ty jáne kópjaqty kún tártibiniń barlyq spektri boıynsha yntymaqtastyqty keńi­nen damytýǵa jol ashady. Elderimiz ara­syn­daǵy dostyq qatynastardy jáne ózara tıim­­di yqpaldastyqty tereńdetýge Pákis­tan Premer-mınıstri Shahbaz Sharıf aı­tar­lyqtaı zor úles qosty. Sol úshin oǵan alǵys aıtamyn, – dedi Memleket basshysy.

Qasym-Jomart Toqaev Shahbaz Sharıfti elin alǵa batyl bastaǵan kóregen kósh­­basshy dep atady. Onyń keleshekke baǵ­­dar­­lanǵan salıqaly saıasat júrgizýiniń arqa­­synda Islamabadtyń aımaqtaǵy jáne álem­degi bedeli jyldan-jylǵa artyp keledi.

– Byltyr Pákistan Birikken Ulttar Uıymy Qaýipsizdik keńesiniń turaqty emes múshesi bolyp saılandy. Eldiń syn­dar­ly ári jaýapty qadamdary aımaq­taǵy beıbitshilik pen turaqtylyqty nyǵaı­týǵa septigin tıgizdi. Pákistannyń ekonomı­ka­lyq áleýeti zor, ónerkásiptik bazasy damy­ǵan, kólik-tranzıt múmkin­dikteri mol. Pákistannyń aýyl sharýashylyǵy, jeńil ónerkásibi, medısına ónimderi halyq­aralyq naryqta keńinen taralǵan. Áske­rı-ónerkásiptik kesheniniń serpindi damýy álemdik deńgeıde tanylǵan. Dostas halyq­tyń túrli salalardaǵy árbir jetistigine shyn júrekten rızamyz, sizderge árdaıym tilekshimiz, – dedi Qazaqstan Prezıdenti.

Memleket basshysy Premer-mınıstr Shahbaz Sharıfpen mazmundy ári nátıjeli kelissózder ótkizgenine toqtaldy.

– Yntymaqtastyǵymyzdyń túrli baǵyttaryna serpin beretin mańyzdy úkimetaralyq qujattar qabyldandy. Saýda, kólik jáne logıstıka, ónerkásip, energetıka, aqparattyq tehnologııalar, mádenı-gýmanıtarlyq máseleler jan-jaqty talqylandy. Saýda-ekonomıka salasyndaǵy alys-beris kúsheıip keledi. Byltyr ekijaqty saýda kórsetkishteri aldyńǵy jylmen salystyrǵanda eki ese artty. Bul baǵytta elderimiz arasyndaǵy «Saýda-ekonomıkalyq yntymaqtastyq jónindegi jol kartasy» (2025–2027 jyl­darǵa arnalǵan) tıimdi iske asyrylyp keledi. Biz taýar aınalymyn arttyrý úshin naqty sharalar qabyldaý jóninde ýaǵdalastyq. Aldaǵy jyldary onyń kólemin 1 mıl­lıard dollarǵa jetkizý týraly óte órshil maqsat qoıdyq. Kásipkerlerimizdiń ara­syndaǵy ózara is-qımyldy jandandyrý úshin qolaıly jaǵdaı qalyptastyrýdyń mańyzyn atap óttik. Ásirese alys-beristi keńeıtý maqsatynda kólik-logıstıka salasyndaǵy jobalarǵa basymdyq beretin boldyq, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.

Kelissózder barysynda Premer-mınıstr Pákistannyń tranzıttik jáne logıstıkalyq múmkindikteri keńeıip kele jatqanyn, bul Qazaqstannyń halyq­aralyq naryqtarǵa shyǵýyna balama jol bola alatynyn atap ótken.

– Bul turǵyda, Pákistannyń Karachı jáne Gvadar porttarynyń áleýetin talqyladyq. Basym mindetterdiń biri retinde Transkaspıı kólik dálizin damytýdy, Aýǵanstan arqyly ótetin tranzıttik baǵytty ilgeriletýdi qarastyrdyq. Osy oraıda Qazaqstan – Túrikmenstan – Aýǵanstan – Pákistan baǵytyndaǵy temir jol baǵytyn iske asyrý perspektıvasyn talqyladyq, – dedi Memleket basshysy.

Budan bólek, eki el arasyndaǵy tikeleı áýe qatynasyn qaıta qosý múmkindigi zerdelenedi. Bul bıznesti, týrızmdi damytý turǵysynda óte ózekti.

– Agroónerkásip kesheninde ózara alys-beristi arttyrýǵa jáne birlesken óndiristerdi ashýǵa septigin tıgizetin mańyzdy kelisimder jasaldy. Eki eldiń ónerkásip salasyndaǵy múmkindikteri mol. Men Pákistan kompanııalaryn elimizde taýarlar óndirýge baǵyttalǵan kásiporyndar ashýǵa shaqyrdym. Qazirgi ýaqytta olar aýyl sharýashylyǵy, farmasevtıka jáne qurylys materıaldary ónimderin óndirýge qyzyǵýshylyq tanytýda, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.

Prezıdent qorǵanys ónerkásibi aıasynda ózara tıimdi yntymaqtastyqtyń baǵyttaryn damytýǵa keliskenin aıtty.

– Keıingi jyldary qaýipsizdik organdary jáne quqyq qorǵaý qurylym­dary arasyndaǵy yqpaldastyq qarqyn­dy damýda. Kelissóz kezinde jasandy ıntellektini jáne sıfrlyq tehnologııany ekonomıkaǵa jappaı engizý­diń strategııalyq mańyzy atap ótildi. Osy salada birlesip jumys isteýge daıyn ekenimizdi rastadyq. Pákistan –ıslamdyq qarjylandyrý salasynda álemniń jetekshi elderiniń biri. Astana halyqaralyq qarjy ortalyǵynda eýrazııalyq keńistikte halal qarjyny damytý úshin barlyq jaǵdaı jasalǵan. Osy múmkindikterdi Pákistannyń qarjy ınstıtýttary da tıimdi paıdalana alady. Sonymen qatar ınvestısııalyq yntymaqtastyqqa nazar aýdardyq. Bul baǵytta búgin «Samuryq-Qazyna» qory jáne «Fauji Foundation» arasynda qurylǵan «Birlesken ınvestısııa­lyq platformasy» naqty jobalardy zerdeleıtin bolady. Jalpy, pákistan­dyq kásipkerlerge elimizde qolaıly jaǵ­daı jasaýǵa daıynbyz, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.

Memleket basshysy Qazaqstan-Pákistan bıznes-forýmyna qatysatyn­daryn, jıynda eki eldiń 250-den asa kom­panııa jetekshileri bas qosyp, bir­qatar kommersııalyq qujatqa qol qoıylatynyn jetkizdi.

– Bul mańyzdy is-shara nátıjeleri ózara saýda-ekonomıkalyq jáne ınves­tısııalyq qatynastarǵa tyń serpin beretinine senemin. Sondaı-aq eki eldiń mádenı-gýmanıtarlyq yntymaqtas­tyǵyn damytý máselesin talqyla­dyq. Elimizdiń joǵary oqý oryndarynyń tanymaldylyǵy Pákistan jastary arasynda jyldan jylǵa artyp keledi. Qazir Qazaqstanda myńnan asa pákistandyq stýdent túrli mamandyqtar boıynsha bilim alýda. Osy rette ǵylym jáne bilim salasyndaǵy baılanysty odan ári damytýǵa ýaǵdalastyq. Islamabad ýnıversıtetterinde búgin ashylǵan «Ál-Farabı», «Sátbaev» jáne «Iаsaýı» ortalyqtary eki eldiń ǵylym jáne oqý-aǵartý salalaryndaǵy yqpaldasty­ǵyn nyǵaıtatyn bolady, – dedi Memleket basshysy.

Qasym-Jomart Toqaev densaýlyq saqtaý jáne sport baǵyttary boıynsha ózara is-qımyldy kúsheıtý mańyzdy ekenine mán berdi.

– Búgin biz Qazaqstan-Pákistan «Dostyq» sport keshenin saltanatty túrde ashtyq. Atalǵan sport ortalyǵynda qazaq kú­resi, toǵyzqumalaq sııaqty qazaqtyń ult­tyq sport túrleri oqytylady. Sondaı-aq shahmat, boks, aralas jekpe-jek boıynsha dárister uıymdastyrylady. Turaqty túrde mádenı jáne sporttyq is-sharalar ótkizý baǵdarlamasyn qabyldadyq. Bul qadam qos halyqtyń bir-birin jaqynyraq tanýyna septigin tıgizedi dep senemin, – dedi Prezıdent.

Memleket basshysy Premer-mınıstrmen birge beıbitshilik pen qaýip­sizdikti nyǵaıtý maqsatynda kúsh ju­myldyrýǵa den qoıa otyryp, halyq­aralyq jáne aımaqtyq máselelerdi talqylaǵanyn aıtty.

– Biz álemniń ár túkpirinde jalǵasyp jatqan qaqtyǵystarǵa alańdaýshylyq bildiremiz. Kóptegen ózekti taqyryp boıynsha ustanymdarymyz uqsas. Kez kelgen janjaldy dıalog arqyly dıplomatııalyq jolmen sheshý qajet dep sanaımyz. Birikken Ulttar Uıymynyń Jarǵysy jáne halyqaralyq quqyq normalary qatań saqtalýǵa jáne sózsiz basymdyqqa ıe bolýǵa tıis. Qazirgi geosaıası jaǵdaıda kópjaqty uıymdar aıasynda ózara qoldaý kórsetý jáne konsýl­tasııalar ótkizý asa mańyzdy. Pákistan Qazaqstannyń Azııadaǵy ózara yqpaldastyq jáne senim sharalary keńesi aıasyndaǵy bastamalaryn únemi qoldap keledi. Biz buǵan rızashylyǵy­myz­dy bildiremiz. Sonymen qatar álemde beıbitshilik pen turaqtylyqty ornatý jolynda naqty qadamdardy talqyla­dyq. Osy oraıda, búgin Birikken Ulttar Uıymynyń bitimgershilik mıssııalaryna birlesip qatysý jónindegi Úkimetaralyq memorandýmǵa qol qoıyldy. Bul qujat halyqaralyq bitimgershilik qyzmeti bo­ıynsha áriptestigimizdi odan ári keńeıtýge jol ashady, – dedi Prezıdent.

Memleket basshysynyń aıtýynsha, búgingi sapar eki eldiń yntymaqtastyǵyn odan ári nyǵaıta túsetini anyq.

– Búgin ornatylǵan strategııalyq serik­testigimiz ben qol jetkizgen ýaǵda­lastyqtarymyz eki eldiń ıgiligi úshin qyzmet etetinine kámil senemin. Baýyrlas halyqtarymyzdyń dostyǵy berik, baıandy bolyp, bolashaqqa jalǵasa bersin. Meniń baýyrym, qadirli Pákistan Premer-mınıstri Shahbaz Sharıf myrzanyń bıyl elimizge memlekettik saparmen kelýin asyǵa kútemin, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.

Shahbaz Sharıf Pákistan Qazaq­standy Ortalyq Azııadaǵy mańyzdy seriktesteriniń biri retinde qaras­tyratynyn málimdedi.

– Búgingi tabysty kelissózder naqty nátıjelerge ulasyp, qol qoıylǵan qujattar ekijaqty baılanystardy damytýǵa tyń serpin beretinine senimdimin. Eki el arasyndaǵy seriktestikti nyǵaıta otyryp, saýda, mádenıet, bilim berý jáne basqa da kóptegen sala boıynsha yntymaqtastyqta jańa múmkindikterge jol ashylady dep esepteımin. Joǵary mártebeli Prezıdent myrza, Sizge Pákistan men Qazaqstan qarym-qatynasyn odan ári arttyrýǵa qoldaý kórsetkenińiz úshin alǵys aıtamyn, – dedi Pákistan Premer-mınıstri. 

Islamabadta «Dostyq» sport kesheni ashyldy

Prezıdent Qasym-Jomart Toqaevtyń memlekettik sapary aıasynda Islamabadta Ál-Farabı, Qanysh Sátbaev jáne Qoja Ahmet Iаsaýı atyndaǵy mádenı-bilim berý ortalyqtarynyń, sondaı-aq «Dostyq» sport kesheniniń ashylý saltanaty ótti.

Ál-Farabı ortalyǵy ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıteti men «Kaıd-ı-Azam» ýnıversıteti (Quaid-i-Azam University) arasyndaǵy yntymaqtastyq sheńberinde ashyldy. Ǵımarat oqý-ádistemelik jáne ǵylymı ádebıettermen, sonymen birge zamanaýı kompıýterlik qural-jab­dyqtarmen, jıhazben qamtylǵan. Ortalyq bazasynda qazaq tili kýrstary uıymdastyrylmaq.

Qanysh Sátbaev ortalyǵy Q.Sátbaev atyndaǵy Qazaq ulttyq tehnıkalyq zertteý ýnıversıteti (Satbayev University) men Pákistan ulttyq ǵylym jáne tehnologııa ýnıversıteti arasyndaǵy ǵylym, bilim, sondaı-aq tehnologııa salalaryndaǵy ekijaqty yntymaqtastyqty damytý jónindegi ýaǵdalastyqtarǵa sáıkes jumys isteıtin bolady.

Qoja Ahmet Iаsaýı ortalyǵy Qoja Ahmet Iаsaýı atyndaǵy Halyqaralyq qazaq-túrik ýnıversıteti men Islamabad Halyqaralyq ıslam ýnıversıtetiniń kelisimi boıynsha ashyldy.

«Dostyq» sport ortalyǵynda toǵyz­qumalaq jáne qazaq kúresi bo­ıyn­sha pákistandyq federasııalar qurý, Qazaqstan shahmat akademııasynyń, Qazaq batyry aralas jekpe-jeginiń fılıaldaryn ashý, sondaı-aq eki eldiń grepplıng pen boks federasııalary arasyndaǵy yntymaqtastyqty damytý kózdelip otyr. Qos memleket pákistandyq jattyqtyrýshylar men sportshylardy oqytý úshin birlesken oqý-jattyǵý jıyn­daryn qolǵa almaq. 

Qazaqstan-Pákistan bıznes forýmy ótti

Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev pen Premer-mınıstr Shahbaz Sharıf Qazaqstan-Pákistan bıznes forýmyna qatysty.

Memleket basshysy óz sózinde osy mańyzdy is-sharany uıymdastyrýǵa bas­tamashy bolǵany úshin Premer-mınıstr Shahbaz Sharıfke alǵys aıtty.

– Pákistanǵa jasaǵan alǵashqy mem­lekettik saparym ekijaqty yntymaq­tastyqtyń aıtýly tarıhı kezeńine aınaldy. Biz seriktestigimizdi strategııalyq deńgeıge kóterýge arnalǵan Birlesken deklarasııaǵa qol qoıdyq. Búgingi bıznes forým barysynda jalpy somasy 200 mıllıon dollarǵa jýyq 30-dan asa kelisim jasaldy. Bul baýyrlas halyqtarymyzdyń saýda-ekonomıkalyq jáne ınvestısııalyq yqpaldastyǵyn odan ári nyǵaıtýǵa tyń serpin beredi. Shyn máninde, seriktestigimiz udaıy keńeıip keledi. Byltyr eki el arasyndaǵy taýar aınalymy eki esege jýyq ósti. Qazaqstanda Pákistan kapıtalynyń úlesi bar 200-den asa kompanııa qurylys, aýyl sharýashylyǵy, taǵam óner­kásibi, ındýstrııa jáne basqa da kóptegen salada jumys isteıdi. Osy oń úrdis­ke arqa súıeı otyryp, ekijaqty saýda kóle­min 1 mıllıard dollarǵa deıin ulǵaı­tý­dy kózdeıtin órshil maqsat qoıdyq, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.

Prezıdent Úkimetke eki eldiń bıznes qurylymdary arasyndaǵy, sonyń ishinde Qazaqstan men Pákistan Úkimetaralyq komıssııasy aıasyndaǵy yqpaldastyqty jandandyrýdy tapsyrǵanyn jetkizdi.

– Qazaqstan Ortalyq Azııadaǵy ekonomıkasy iri el retinde óńirlik ósimdi qamtamasyz etýge jáne tyń múm­kindikterge jol ashýǵa úlken úles qosyp keledi. Byltyr ekonomıkamyz 6,5 paıyz­ǵa artyp, nátıjesinde ishki jalpy ónim kólemi 300 mıllıard dollar mejesi­nen asty. Al jan basyna shaqqanda ishki jalpy ónim kólemi 15 myń dollarǵa jetti. Bul bizdiń naryqtyń ornyq­ty ári ekonomıkalyq áleýeti jo­ǵary ekenin kórsetedi. Biz ınstıtýsıonal­dyq qurylymdardy dáıekti túrde jetildirý arqyly órkendep kelemiz.

Ekonomıkalyq strategııamyz saýda men ınvestısııany ártaraptandyrý­ǵa, ınnovasııalardy yntalandyrýǵa jáne bilimge negizdelgen damý modelin ilgeriletýge baǵyttalǵan. Men jetekshi­lik etetin Sheteldik ınvestorlar keńesi Qazaqstandaǵy ashyqtyq, ádildik qaǵıdattaryna jáne iskerlik klımatty udaıy jaqsartýǵa beıil. «Bir tereze» qaǵıdatymen jumys isteıtin Ulttyq sıfrlyq ınvestısııalyq platforma ınvestorlar men bızneske arnalǵan úderisterdi aıtarlyqtaı jeńildetedi, – dedi Memleket basshysy.

Qasym-Jomart Toqaev Astana halyqaralyq qarjy ortalyǵy ınves­tısııa, ınnovasııa jáne korporatıvtik qyzmet kórsetý salalary boıynsha óńirdegi jetekshi ortalyq sanalatynyna toqtaldy.

– Búginde 100-ge jýyq elden 5 myń­nan astam kompanııa osy platforma aıasyn­da tabysty jumys istep jatyr. Erek­she atap ótetin jaıt, ekojúıege Pákistannyń 11 kompanııasy qosylǵan. Qatysý­shylar qatary aldaǵy ýaqytta da kó­beıedi dep senemiz. Qazaqstan, son­daı-aq óńir naryǵyna shyqqysy keletin páki­standyq kásipkerlerge senimdi ári ashyq múmkindikter usynamyz. Turaqty ınvestısııalyq qurylymdy udaıy jetildirip otyramyz, – dedi Prezıdent.

Memleket basshysynyń pikirinshe, Qazaqstan men Pákistannyń geografııa­lyq ornalasýy strategııalyq tur­ǵy­dan mańyzdy. Eki el de óńirlik jáne jahandyq baılanystyń basty býyny bola alady.

– Eýrazııa júreginde ornalasqan Qazaqstan qurlyq arqyly saýda-sattyqta eleýli ról atqarady. Eýropa men Qytaı arasynda qurlyq joldarymen tasymaldanatyn júktiń 85 paıyzy biz arqyly ótedi. Qazirgi ýaqytta Transkaspıı halyqaralyq kólik baǵdaryn nemese Orta dálizdi damytý elimizdi transkontı­nentaldyq saýdanyń iri ortalyǵyna aınaldyratyn negizgi faktor retinde qarastyramyz. Sondaı-aq tranzıt aǵynyn anaǵurlym tıimdi úılestirýdi kózdeıtin «Smart Cargo» biryńǵaı sıfrlyq basqarý platformasyn ázirledik. Bul rette «Qazaqstan temir joly» ulttyq operatory, «Qazposhta» aksıonerlik qoǵamy men Pákistannyń ulttyq logıstıka korporasııasy jáne «Pakistan Post» kompanııa­sy arasynda kelisimge qol qoıylýyn qup­taımyn. Olardan mýltımodaldy kólik sheshimderin ilgeriletýge jáne elderi­mizdiń port ınfraqurylymyn birlese paıdalanýǵa jol ashatyn naqty qadamdar kútemiz, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.

Prezıdent Qazaqstan men Pákistan Azyq-túlik qaýipsizdigi jónindegi ıslam uıymyna múshe elder retinde musylman memleketterine arnalǵan ornyqty ári ádil azyq-túlik júıesin qurý jolynda ortaq maqsatqa jumylatynyn atap ótti.

– Álemniń 70-ten asa eline aýyl sharýashylyǵy ónimderiniń 200-den astam túrin eksporttaımyz. Keıingi on jylda aýyl sharýashylyǵy óndirisiniń jalpy ishki kólemi 2,5 eseden asa kóbeıdi. 2030 jylǵa qaraı bul kórsetkishti eki ese arttyrýǵa nıettimiz. Joǵary sapaly jáne ekologııalyq taza aýyl sharýashylyǵy ónimin shyǵaratyn senimdi jetkizýshi retindegi pozısııamyzdy nyǵaıtyp kelemiz. Sol sebepti seriktestik baılanys­tardy keńeıtip, óńirlik ári jahandyq deńgeıde jańa jetkizý tizbegin qurý úshin júıeli qadamdar jasaımyz. Osy oraıda pákistandyq áriptesterimizdiń atalǵan sektordaǵy tájirıbesin bólisip, kapıtal quımaq nıetin quptaımyz. Jetisý oblysynda qant qyzylshasyn óńdeý zaýytyn iske qosý týraly «Almoiz Group» kompanııasymen jasalǵan kelisim – osy yntymaqtastyqtyń mańyzdy bastamasy, – dedi Memleket basshysy.

Qasym-Jomart Toqaev sıfrlandyrý elderimiz arasyndaǵy saýda jáne ınvestısııalyq yntymaqtastyq salalary boıynsha progrestiń negizgi faktoryna aınalady dep paıymdaıdy. Prezıdent Pákistan Úkimetiniń ozyq sıfrlyq sheshimder engizý jónindegi sharalaryna joǵary baǵa berdi.

– Premer-mınıstr Shahbaz Sharıf Pákistan ekonomıkasyn bolashaqta básekege qabiletti etý úshin sıfrlyq transformasııanyń mańyzdy ról atqaratynyn udaıy aıtyp keledi. Qazaqstan bul kóregen ustanymdy quptaıdy ári eki el úshin de sıfrlyq ınnovasııalardyń áleýeti zor dep biledi. Biz aldaǵy birneshe jylda tolyq sıfrlyq elge aınalý jóninde órshil maqsat qoıdyq. Oǵan qol jetkizý úshin óńirdegi alǵashqy Jasandy ıntellekt jáne sıfrlyq damý mınıstrligin qurdyq. Innovasııanyń, zertteý men tehnologııalyq progrestiń jetekshi platformasy retinde qyzmet etetin Halyqaralyq Jasandy ıntellekt ortalyǵyn ashtyq. «Alatau City» keshendi quqyqtyq, sıfrlyq jáne qarjylyq ekojúıe qalyptastyrady. Bul elimizdegi qalalardy damytýda mańdaıaldy joba bolmaq. Sonymen qatar ekonomıkanyń ınnovasııalyq jáne perspektıvti sektorlarynda ornyqty damytýdy yntalandyryp, qarjy tartady. Byltyr eki sýperkompıýterdi iske qostyq. Bul aýqymdy derbes tildik modelderdi ázir­leý jáne Qazaqstandaǵy tehnologııalyq progresti jedeldetý isinde mańyzdy qadamǵa aınaldy. Bizdiń kúsh-jigerimiz ulttyq, tipti jahandyq deńgeıdegi iri IT kompanııalardyń qurylýyna yqpal etti. Mysaly, qazaqstandyq InDrive platformasy Pákistanda keńinen paıdalanylady. Byltyrǵy kórsetkish boıynsha, qosymsha Pákistandaǵy taksı naryǵynyń 60 pa­ıyzdan astamyn ıelengen. Osylaısha, qala ishindegi qozǵalysta birinshi orynǵa shyqqan. Pákistandyq seriktester­di IT jáne ınvestısııa salalaryn­daǵy múmkindikterimizdi paıdalanýǵa shaqyramyn, – dedi Prezıdent.

Qasym-Jomart Toqaev eki el arasyndaǵy seriktestik jańa kezeńge qadam basqanyn jáne ekonomıkada ekijaqty kún tártibiniń barlyq salasyn qamtıtyn baılanysty tereńdetýge mol múmkindik bar ekenin atap ótti.

Pákistan Premer-mınıstri eki eldiń saýda-ekonomıkalyq jáne ınvestı­sııalyq yqpaldastyǵyn tereńdetý turǵy­synan búgingi bıznes forýmnyń mańyz­dylyǵyna nazar aýdardy.

– Búgin biz taýar aınalymyn aldaǵy eki jylda 1 mıllıard dollarǵa jetkizý úshin barynsha áreket etýge ýaǵdalastyq. Osy maqsatqa tezirek jetý jolynda qolda bar múmkindiktiń bárin paıdalanýǵa kelistik. Bıyl dostas Qazaqstanǵa saparmen kelýge shaqyrǵany úshin qadirli baýyryma rızashylyǵymdy bildiremin. Bul shaqyrýdy zor qýanyshpen jáne erekshe yqylaspen qabyl aldym. Biz ózara jumys tobyn qurý jóninde sheshim qabyl­dadyq. Bul topqa ortaq saýda jáne ınves­tısııalyq portfeldi keńeıtý jóninde besjyldyq baǵdarlamany ázirleý tapsyrylady, – dedi Shahbaz Sharıf.

Qazaqstan-Pákistan bıznes forýmy­nyń qorytyndysy boıynsha jalpy somasy 200 mıllıon dollarǵa jýyq 30-dan astam kommersııalyq qujatqa qol qoıyldy. Kelisimderde eki eldiń qarjy, logıstıka, ónerkásip, energetıka, agroónerkásip kesheni, sıfrlandyrý jáne ınfraqurylym salalaryndaǵy yntymaqtastyǵyn keńeıtý kózdelgen. 

Áriptestiktiń jańa baǵyttary aıqyndaldy

Memleket basshysy Pákistan Prezıdenti Asıf Alı Zardarımen kelissóz júrgizdi.

Qasym-Jomart Toqaev Islamabad qalasynda ózine jáne Qazaqstan delegasııasyna qonaqjaılylyq kórsetkeni úshin Asıf Alı Zardarıge alǵys aıtyp, sapardyń joǵary deńgeıde uıymdastyrylǵanyn atap ótti.

Prezıdent otyz jyldan astam ýaqyt ishinde Qazaqstan men Pákistan mazmundy saıası dıalog órbitip, túrli salada ekijaqty yntymaqtastyqty dáıekti túrde nyǵaıtyp kele jatqanyna toqtaldy.

Qasym-Jomart Toqaevtyń pikirinshe, Qazaqstan – jer aýmaǵy men ekonomıka­lyq áleýeti turǵysynan Ortalyq Azııa­daǵy eń iri el. Al Pákistan Ońtústik Azııa, Ortalyq Azııa, sondaı-aq Taıaý Shyǵys túıisken tusta tıimdi ornalasqan. Bul – uzaqmerzimdi strategııalyq maqsattarǵa qol jetkizýge yqpal etetin mańyzdy geosaıası artyqshylyq.

Memleket basshysy Premer-mınıstr Shahbaz Sharıfpen júrgizgen kelissózder nátıjesinde Astana men Islamabad arasyndaǵy qarym-qatynasty jańa strategııalyq deńgeıge kóterý jónindegi Birlesken deklarasııaǵa qol qoıylǵanyn atap ótti. Bul qadam baýyrlastyq baılanystardy tolyq aıqyndap, eki eldiń barlyq baǵyt boıynsha yqpaldastyqty udaıy keńeıtýge beıil ekenin baıqatady.

Asıf Alı Zardarı eki el arasyndaǵy yntymaqtastyqtyń damý deńgeıin joǵary baǵalap, Pákistan tarapynyń ózara tıimdi yqpaldastyqty odan ári nyǵaıtýǵa nıetti ekenin rastady.

Taraptar ekijaqty kún tártibiniń ózekti máseleleri jóninde pikir almasyp, uzaqmerzimdi qarym-qatynasty keńeıtýdiń jańa baǵyttaryn belgiledi.

Qasym-Jomart Toqaev sapar qorytyn­dysy qos halyqtyń órkendeýi jolynda Qazaq­stan men Pákistan arasyndaǵy serik­tes­tikke tyń serpin beretinine senim bildirdi. 

Nishan-e-Pakistan ordenimen marapattaldy

Islamabadta ótken saltanatty is-sharada Pákistan Prezıdenti Asıf Alı Zardarı men Premer-mınıstri Shahbaz Sharıf Memleket basshysyn Pákistannyń eń joǵary memlekettik nagradasy – Nishan-e-Pakistan ordenimen marapattady.

Nagrada el damýyna erekshe úles qosqan Pákistan azamattaryna jáne sheteldik memleket, saıasat, sondaı-aq qoǵam qaıratkerlerine beriledi.

Jıynǵa Pákistannyń Úkimet múshe­leri, Parlament depýtattary, Qarýly kúshteriniń joǵary basshylyq quramy jáne dıplomatııalyq korpýs ókilderi qatysty.