Kollajdy jasaǵan – Almas MANAP, «EQ»
DATA HUB telegram arnasynyń málimetinshe, sońǵy 25 jylda Qazaqstanda shamamen 1,8 myń aýyl esepten shyǵarylǵan. Ásirese sońǵy úsh jylda bul úderis aıqyn jedeldegen. Máselen, 2020-2022 jyldary aýyldar sany 46-ǵa qysqarsa, 2023-2025 jyldary birden 199 eldi meken taratylǵan.
2025 jylǵy qysqarýdyń negizgi úlesi bir-birimen shektes jatqan úsh soltústik óńirge tıesili. Soltústik Qazaqstan, Aqmola jáne Pavlodar oblystary jalpy tómendeýdiń 80 paıyzyn qamtamasyz etken. adilet.zan.kz aqparattyq-quqyqtyq júıesinde jarııalanǵan qujattarǵa sáıkes, atalǵan óńirlerde 68 aýyl taratylyp, tek bir ǵana jańa eldi meken – Aqmola oblysy Selınograd aýdanyndaǵy Nurly aýyly qurylǵan. Bul aýdan elordaǵa shekaralas aýmaqta ornalasqan.
2021 jylǵy halyq sanaǵy taratylǵan 68 aýylda nebári 1,5 myń adam turǵanyn kórsetken. Bul 2009 jylǵy sanaqpen salystyrǵanda 4,4 ese az. Eń kóp turǵyny bar eldi meken – Aqmola oblysyndaǵy Krasnoselskoe aýyly, onda 74 adam ǵana tirkelgen. Al 62 aýylda turǵyndar sany 50 adamǵa da jetpegen. Pavlodar oblysyndaǵy Malaıa Paramonovka aýylynda birde-bir turǵyn tirkelmese, Soltústik Qazaqstan oblysyndaǵy Mırnoe men Kalınovka aýyldarynda tıisinshe bir jáne eki adam ǵana turǵan.
Eldegi alǵashqy agrotehnopark aýyl sharýashylyǵyna qandaı paıda ákeledi?
Mundaı kórsetkishter aýyldardy taratýǵa basty sebep – turǵyndar sanynyń kúrt azaıýy ekenin ańǵartady. Zańnamaǵa sáıkes, eger eldi mekende úsh jyl qatarynan halyq sany 50 adamǵa jetpese, ol aýyl taratylýǵa jatady. Ádette bul eldi mekendi resmı esepten shyǵaryp, ony kórshiles iri aýyldyń quramyna qosý arqyly júzege asady. Bul rette túpkilikti sheshim jergilikti bılik tarapynan turǵyndardyń ashyq jınalysta bildirgen pikirin eskere otyryp qabyldanýy tıis.
Sarapshylardyń paıymdaýynsha, ondaǵan aýyldyń bir jyl ishinde taratylýy – elde turǵyndary is júzinde qalmaǵan, biraq áli resmı túrde esepte turǵan eldi mekender az emes ekenin kórsetedi. Jalpy aýyl halqynyń azaıýy – kóbine kóshi-qonǵa baılanysty qubylys. Bul úrdis tek Soltústik Qazaqstan, Aqmola nemese Pavlodar oblystarymen shektelmeıdi, eldiń basym bóliginde baıqalady. 2025 jyldyń qorytyndysy boıynsha aýyl halqynyń ósimi tek Almaty, Atyraý jáne Mańǵystaý oblystarynda ǵana tirkelgen.
