Foto: chastnosti
Bul másele Premer-mınıstrdiń orynbasary – ulttyq ekonomıka mınıstri Serik Jumanǵarınniń tóraǵalyǵymen ótken Ekonomıkalyq ósýdi qamtamasyz etý jónindegi jedel shtabtyń kezekti otyrysynda qaraldy. Jıynda óńdeý ónerkásibiniń birqatar sektoryn damytýdyń aldyn ala nátıjeleri talqylandy.
Osy jyldyń alǵashqy eki aıynda azyq-túlik pen sýsyndar óndirisinde joǵary ósim baıqaldy. Máselen, azyq-túlik óndirisiniń kólemi 665 mlrd teńgege jetip, naqty kólem ındeksi (NKI) 111,9% boldy. Al birinshi toqsan qorytyndysy boıynsha bul kórsetkish 112% deńgeıinde bolady degen boljam bar.
Sýsyndar óndirisi de qarqyndy damyp keledi. Qańtar-aqpan aılarynda onyń kólemi 175,4 mlrd teńgege jetti. Bul rette NKI 104,2%, al qańtar-naýryz aılaryna arnalǵan jospar 110,3% deńgeıinde belgilengen. Salystyrý úshin, 2025 jyldyń qorytyndysynda Qazaqstanda 1,2 trln teńgege sýsyn óndirilgen.
Aýyl sharýashylyǵy vıse-mınıstri Azat Sultanovtyń aıtýynsha, tamaq ónerkásibi turaqty damý serpinin kórsetip otyr.
«Osy faktorlardyń qosymsha úlesi shamamen 600 mlrd teńgege baǵalanady. Bul osy jyldyń sońyna qaraı óńdelgen aýyl sharýashylyǵy óniminiń úlesin 70%-ǵa deıin jetkizýge múmkindik beredi», dedi vıse-mınıstr.
2025 jyldyń qorytyndysy boıynsha elimizde tamaq ónimderin óndirý kólemi 3,9 trln teńgeni qurady. Bul 2024 jylǵy kórsetkishten 8,1% joǵary. Al 2026 jyly bul kórsetkishti 4,7 trln teńgege deıin jetkizý josparlanǵan.
«Nauryz Sale»: Mereke qarsańynda azyq-túlikter arzan baǵada satylady
О́sim negizinen egis alqaptaryn ártaraptandyrý, jumys istep turǵan kásiporyndardyń júktemesin arttyrý, ishki naryqty qorǵaý jáne jańa ınvestısııalyq jobalardy iske asyrý arqyly qamtamasyz etiledi.
Shıkizat bazasynyń keńeıýi men qaıta óńdeý kóleminiń artýy nátıjesinde kúnbaǵys maıy óndirisi 890 myń tonnaǵa deıin kóbeıedi. Bul ótken jylmen salystyrǵanda shamamen 100 mlrd teńgege artyq ónim degen sóz.
Sonymen qatar júgerini qaıta óńdeıtin eki jańa zaýyt iske qosylady. Nátıjesinde 640 myń tonna shıkizat óńdelip, krahmal ónimderi men amınqyshqyldarynyń óndirisi 205 myń tonnadan 260 myń tonnaǵa deıin ulǵaıady. Bul shamamen 55 mlrd teńgeniń qosymsha ónimin shyǵarýǵa múmkindik beredi.
Sút salasynda da ósim bar. Jospar boıynsha 2,4 mln tonna shıkizat qaıta óńdelip, shamamen 36 mlrd teńgeniń qosymsha ónimi óndiriledi.
Salanyń júıe quraýshy kásiporyndary da óndiris kólemin ulǵaıtýdy kózdep otyr. Máselen:
- «Salamat» un tartý kásiporny un óndirisin 232 myń tonnadan 257 myń tonnaǵa deıin arttyrmaq (ósim – 11%);
- Qazaq Astyq Group ósimdik maıy óndirisin 106 myń tonnadan 126 myń tonnaǵa deıin jetkizýdi josparlap otyr (ósim – 19%);
- «Maslo-Del» kásiporny óńdelgen sút óndirisin 98,2 myń tonnadan 121 myń tonnaǵa deıin ulǵaıtpaq (ósim – 23%);
- Jarkent krahmal-sirne zaýyty krahmal men sirne óndirisin 61,5 myń tonnadan 67,6 myń tonnaǵa deıin arttyrady (ósim – 10%);
- «Coca-Cola Almaty Bottlers» alkogolsiz sýsyn óndirisin 4,3 mlrd lıtrden 6,7 mlrd lıtrge deıin kóbeıtýdi josparlap otyr (ósim – 55%).
О́ndiris kólemi «Kýbleı» et óńdeý kásiporny men «Aıs» sút kompanııasynda da artady.
Jalpy óńdeýshi ónerkásiptiń birqatar salasynda bıylǵy eki aıda naqty kólem ındeksiniń joǵary ósimi tirkeldi. Atap aıtqanda:
- mashına jasaý – 115,5%;
- qurylys materıaldary óndirisi – 127,4%;
- metall buıymdary – 131,4%;
- jeńil ónerkásip – 156,4%;
- rezeńke jáne plastmassa buıymdary – 111,5%.
Saýda salasynda da oń dınamıka baıqalady. 2026 jyldyń qańtar-aqpan aılarynyń qorytyndysynda jalpy saýda aınalymy 9,7 trln teńgege jetti. Bul ótken jyldyń osy kezeńimen salystyrǵanda 0,9 trln teńgege nemese 10,2% kóp.
Kóterme saýdada NKI 103,8% bolyp, aınalym 6,5 trln teńgeni qurady. Al bólshek saýdada NKI 102,6%, aınalym 3,2 trln teńge boldy.
Azyq-túlik baǵasyn negizsiz ósirgen kásipkerler jaýapqa tartyldy
Azyq-túlik taýarlaryn satý kólemi 22% ósip, shamamen 0,4 trln teńgege artty. Bul baǵytta Túrkistan oblysy (112,1%), Almaty oblysy (110,9%), Atyraý oblysy (103,9%), Aqtóbe oblysy (102,7%) jáne Shymkent qalasy (105,4%) joǵary ósim kórsetti.
Al azyq-túlik emes taýarlar saýdasynda Mańǵystaý oblysy (119,2%), Soltústik Qazaqstan (108,5%), Jetisý (108,1%), Shyǵys Qazaqstan (107,6%) jáne Túrkistan oblysy (106,0%) aldyńǵy qatardan kórindi.
Jedel shtab otyrysynda «KazFoodProducts» kompanııalar toby men «Kompanııa Fýdmaster-Treıd» JShS ókilderi de sóz sóılep, tamaq ónerkásibindegi ınvestısııalyq jobalardy iske asyrý men óndiristi keńeıtýdiń ózekti máselelerin kóterdi.
Talqylaý qorytyndysynda Serik Jumanǵarın salalyq mınıstrlikterge óndiristi keńeıtýge jáne jumys istep turǵan kásiporyndardyń qýatyn tolyq paıdalanýǵa kedergi keltiretin máselelerdi jan-jaqty pysyqtaýdy tapsyrdy.
