Álqıssa, bul Azııa chempıonatynyń ózindik máni zor, ereksheligi de basym. Olaı bolatyny Dúnıejúzilik boks uıymy (World Boxing) qurylǵan úsh jyldyń ishinde qurlyq dodasyn ózi bas bolyp alǵash ret uıymdastyrdy. Azııanyń o sheti men bu shetindegi barlyq elge saýyn aıtylǵan. Uzyn-yrǵasy 21 elden boksshy dodaǵa tústi.
Jylqy jylyndaǵy daqpyrty basym, dańqy joǵary dodalardyń biregeıi sanalatyn qurlyq chempıonatyna ulttyq quramanyń bas bapkeri Nurjan Nasanov kil júırigin báıgege saldy. Jattyqtyrýshylar ujymy keńese kele ár salmaq dárejesinde tegeýrindi sańlaqtarǵa senim artty. Senim qanshalyqty aqtalǵanyna toqtalsaq.
50 kg salmaq dárejesinde álemniń eki dúrkin chempıony Sanjar Táshkenbaı kútpegen jerden úndistandyq Vıshvanash Sýreshke ese jiberdi. Jeńilgende de tóreshiler qarsylasynyń aıqyn basym túskenin baǵalap, 0:5 esebi tirkeldi. Sanjar 2021 jyly Azııa chempıony atanyp, 2024 jyly kúmis medal enshilegen edi. Áli de bir qaınaýy kemshin ekeni kózge uryp turdy. Qurlyq birinshiliginen Erasyl Jaqpekovke (80 kg) de júlde buıyrmady. Shırek fınaldyq aıqasta О́zbekstan boksshysy álem chempıony Fazlıddın Erkınboevke ese jiberdi. 2024 jyly Azııa chempıonatynyń kúmisin enshilegen jerlesimiz tegeýrindi qarsylasynyń sheńgelinen shyǵa almady.
Mońǵolııa tórinde kimderge júlde buıyrdy? Álemniń eki dúrkin chempıony Mahmud Sabyrhan (55 kg) Azııa chempıonatynyń qola medalin enshiledi. Shırek fınalda syralǵy qarsylasy ózbekstandyq Shahzod Muzafarovty yǵystyryp, jartylaı fınalǵa jetken edi. Mońǵolııa boksshysy Bılgýýnsaıhan Harhýýge ese jiberdi. Mońǵol boksshysynyń buǵan deıin shyqqan bıigi – álem chempıonatynyń shırek fınaly. Al Mahmud 2024 jyly Azııa chempıony atandy, 2022 jyly fınalda súrinip, kúmis júlde enshiledi. Jerlesimizdiń álemdik dodalardy daralana qoımaǵan qarsylasyna ese jiberýi biraz jaıtty ańǵartsa kerek. Ertýǵan Zeınýllınov (65 kg) Azııa chempıonatyna alǵash ret qatysyp, qola júlde buıyrdy. Aldymen taıpeılik Iý.Lındi jeńip, shırek fınalda qyrǵyzstandyq Mırzohıd Imamnazarovty súrindirgen. Jartylaı fınalda taılandtyq Býndjong Sınsrıge ese jiberdi. Qorjynǵa úshinshi qola medaldy Saǵyndyq Toǵambaı (90 kg) saldy. Shırek fınalda qytaılyq Han Hýejennen basym túskenimen, jartfylaı fınaldyq jekpe-jekte ózbekstandyq Halımjon Mamosalıevke ese jiberdi. 2024 jyly Azııa chempıony atanǵan sańlaq sol bıigine ekinshi ret at baılaýǵa attanyp edi, buıyrǵany qola medal boldy.
Azııa chempıonatynyń fınaldyq synyna bes boksshymyz shyqqan. Tórehan Sabyrhan (70 kg) eresekter arasyndaǵy alǵashqy Azııa chempıonatynyń fınaldyq básekesinde súrinip, kúmis medaldy mise tutty. Altyn júlde jolyndaǵy tartysta aldymen tájikstandyq Shamshıer Saıdovty jeńdi, jartylaı fınalda qytaılyq Peıcheng Ýangty yǵystyrdy. Al fınaldyq tartysta ıordanııalyq Zeıad Ishaıshti eńsere almady.
Orazbek Asylqulov (60 kg) eki jyl buryn Azııa chempıonatynyń kúmisin qanaǵat tutyp edi. Bul joly Ulan-Batyr rınginde daýyl turǵyzdy. Álem chempıony Orazbek aldymen Fılıppın eliniń boksshysy Pol Djýlıfer Baskondy bet qaratpaı jeńdi. Shırek fınaldaǵy qarsylasy japon Shýnsýke Kıtamoto jaraqatyn jeleý etip, aıqastan bas tartty. Al jartylaı fınaldyq saıysta ózbekstandyq Abdýrahman Mahmýdjanovty 3:2 upaıymen eńserdi. Altyndy qanjyǵasyna bókterer jekpe-jekte úndistandyq Sachın Sachındi sileletip jeńisti julyp aldy. Qazaq boksynyń tarıhynda Orazbekke deıin 60 kg salmaqta Nurjan Kárimjanov (1999), Aıdar Ámirzaqov (2011), Berik Ábdirahmanov (2013) top jarǵan edi.
Qanjyǵamyzǵa ekinshi altyn medaldy Sabyrjan Aqqalyqov (75 kg) bókterdi. Jastardan eresekter sapyna endi aýysyp, boı úıretip alǵan boksshy tegeýrindi qarsylastaryn buıym qurly kórgen joq. Tipti bir-ekeýin zildeı soqqysymen sulatyp salyp, nokdaýnǵa da túsirdi. Shırek fınalda japon Taıga Iаgıdi yǵystyrsa, jartylaı fınalda Mońǵolııa boksshysy Dalaı Ganzorıgti 1-raýndtyń ózinde eki ret nokdaýnǵa túsirdi. 2-raýndta referı jekpe-jekti toqtatty. Fınaldyq tartysta ózbekstandyq Javohır Abdýrahımovty aıqyn jeńip, altyn medal enshiledi. Sabyrjan 2022 jyly jastar arasynda Azııanyń úzdigi atanǵan edi, endi eresekter qatarynda da qara úzip otyr. Bul salmaqta 1994 jyly Arkadıı Topaev, 2004 jyly Genadıı Golovkın, 2013 jyly Jánibek Álimhanuly, 2019 jyly Tursynbaı Qulahmet Azııa chempıonatynyń altynyn oljalady.
Álem chempıony, Parıj Olımpıadasynyń kúmis júldegeri Nurbek Oralbaıǵa buıyrmaı kelgen báıgeniń biri Azııa chempıonatynyń altyn medali edi. Kemshin soqqan tusyn sańlaq Ulan-Batyrda bútindedi. Jerebe ońtaıly túsip, aıqasty birden jartylaı fınal kezeńinen bastaǵan jerlesimiz mońǵol boksshysy Barıahaan Dorjdy súrindirip, fınaldyq tartysta ózbekstandyq Jasýrbek Iýldoshevty jeńdi. 85 kg salmaqta 2024 jyly Bekzad Nurdáýletov Azııa chempıony atanǵan edi.
Nurbektiń syńary Aıbek Oralbaı asa aýyr salmaqta (+90 kg) Azııa qurlyǵynyń úsh dúrkin chempıony atandy. 2022, 2024 jyldary óziniń teńdessiz ekenin kórsetken oǵlan bıyl da babynda júrgenin ańdatty. Ulan-Batyr rınginde Aıbek shırek fınalda ózbekstandyq Arman Mahanovty, jartylaı fınaldyq tartysta túrikmenstandyq Dovlet Islamovty jeńse, fınaldyq saıysta Qytaı eliniń senimin arqalaǵan Danabek Baıqonystan basym tústi. Qazaq boksshylarynyń arasynda Azııa chempıonatynda úsh márte top jarǵan tek Vasılıı Levıt edi, Aıbek te sol mejeden kórindi. Osy Azııa chempıonatynda asa aýyr salmaqta tórt birdeı qazaq boksshysy tartysqa tústi. Arman men Danabekten ózge Mońǵolııa ulttyq quramasynyń sapynda Beknur Qalı baǵyn synady.
Elimizdiń áıelder quramasy Azııa chempıonatynan 2 altyn, 1 kúmis, 2 qola medal enshilese, jigitter 4 altyn, 1 kúmis, 3 qolamen júldeni bókterdi. Jalpy komandalyq esepte 6 altyn, 2 kúmis, 5 qola medalmen kósh bastadyq. Úndistan boksshylary 5 altyn, 3 kúmis, 8 qola júlde alyp ekinshi satyǵa ornyqsa, О́zbekstan sportshylary 3 altyn, 4 kúmis, 4 qola medal enshilep úshtikti túıindedi.