Kókeıkesti máseleler partııa nazarynda

«Nur Otan» partııasy Tóraǵasynyń birinshi orynbasary Muhtar Qul-Muhammed óziniń Almaty qalasyna jasaǵan jumys sapary aıasynda qalalyq partııa fılıalynyń qyzmetkerlerimen jáne Qazaq ulttyq agrarlyq ýnıversıteti túlekterimen kezdesip, elimizdegi eń iri nan óndirý zaýytynda boldy. Qalalyq partııa uıymynyń qyzmetkerlerimen bolǵan kezdesý barysynda Muhtar Qul-Muhammed partııa Tóraǵasy Nursultan Nazarbaev «Nur Otannyń» qyzmetin barlyq basym baǵyttar boıynsha nyǵaıtý jóninde tapsyrma bergenin atap ótti. Kúsh-jiger Qazaqstannyń 2050 jylǵa deıingi Damý strategııasyn, «100 naqty qadam» Ult Jospary men «Nurly Jol» memlekettik baǵdarlamasyn júzege asyrýǵa baǵyttalatynyn nazarǵa saldy. Osy oraıda «Nur Otan» elimizdiń jetekshi saıası partııasy retinde Prezıdentimizdiń memlekettik saıasatyn oryndap qana qoımaı, partııa aldyna Elbasy qoıǵan barlyq mindetterdiń oryndalý sapasyna turaqty túrde baqylaý júrgizýi tıis ekendigi aıryqsha aıtyldy. – Táýelsizdiktiń altyn besigi bolǵan Almaty qalasy «Nur Otan» partııasynyń elimizdegi eń úlken qalalyq fılıaly retinde óziniń áleýetin «100 naqty qadam» Ult Josparyn jemisti júzege asyrý maqsatynda aıqyn tanytýmen qatar, elimizdiń ózge óńirlerine de úlgi bolady dep senemiz. Elbasy memleketti qaryshtap damytý maqsatynda qabyldaǵan bes ınstıtýttyq reforma el múddesin kózdegen 59 zańmen myqtap bekemdeldi, sondaı-aq, qoǵamda túsindirý jumystarynyń júrgizilmeýi saldarynan týyndaǵan túsinispeýshilik máselesine erekshe kóńil bólinip otyr. Memleket basshysy jáne partııa Tóraǵasy sizderge qala jastarymen belsendi jumys atqarýǵa jáne olardy qatarǵa tartý arqyly partııa qataryn nyǵaıtýdy tapsyrdy. Budan ózge, Memleket basshysy el ishinde túsinispeýshilikke tap bolǵan jer máselesine moratorıı jarııalady, osylaısha bizge jer reformasyna qatysty barlyq baptardy halyqqa túsindirýge múm­kindik berdi, – dedi M.Qul-Muhammed. Partııa basshy­synyń birinshi orynbasary «Almaty jastardyń qalasy» ekenine arnaıy toqtalyp ótti. Sol sebepti jastarmen jumysty kúsheıtýge jáne olardy partııalyq jumysqa tartýǵa basymdyq berýge shaqyrdy. Búginde «Nur Otan» par­tııa­synyń Almaty qalalyq fılıaly 690 bastaýysh partııa uıymyn biriktirip otyr. Sońǵy jarty jyldyń ózinde ǵana 11 myńnan astam qala turǵyny partııa qataryna ótip, Qazaqstannyń eń iri qalasy atalatyn Almatyda par­tııadaǵylar sany 77 myń­nan asyp tústi. Partııa músheleriniń qatary aıtar­lyqtaı ósýine baılanysty ári partııa qyzmetin odan ári kúsheıtý maqsatynda qalanyń Bostandyq aýdanynda «Nur Otan» partııasynyń jańa ǵı­maratyn salý jóninde sheshim qabyldanǵan bolatyn. Partııa Tóraǵasynyń birinshi orynbasary onyń qurylysymen de tanysty. «Nur Otannyń» qalalyq fılıaly 2016 jyldyń basynan beri 370-ten astam shara ótkizgen. Atqarylǵan ju­mystardyń basym ba­ǵyt­tarynyń qatarynda par­tııa­­nyń qoǵamdyq qabyldaý ból­­meleri men Sall-center orta­lyqtary arqyly kelip tús­ken ózekti máselelerdi anyq­taý jáne sheshý qala tur­ǵyn­darymen ózara áriptestikti ny­ǵaıtý, sonymen qatar, bıýdjet qarjysynyń jumsalý tıim­diligine taldaý jasaý isi kóp­tep kezdesedi. Sondaı-aq, par­tııa jer reformasyna qa­tys­ty qurylǵan jalpy­ult­tyq pikir almasýdy uıym­das­ty­rý­da da úlken ról atqaryp otyr. – Almatyda turǵyn úı-kom­mýnaldyq ınfra­qu­ry­lym­dy jańǵyrtý úshin 9,2 mıl­lıard teńge bólindi, ázirge onyń 20 paıyzy ǵana ıgerilgen. Par­tııa uıymynyń mindeti – ol qarajattyń maqsatty jum­­salýyn qadaǵalaý jáne únemi monıtorıng júrgizip otyrý. 2015 jyly Údemeli ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý baǵdarlamasy aıasynda Almatyda iske qosylǵan 21 jobanyń jartysy ǵana jobalyq tıimdi áleýetke ıe bolyp otyr, – degen partııa basshysynyń birinshi oryn­basary Qoǵamdyq keńes mamandarynyń qýatyn tıim­di paıdalanyp, olardyń jumys qabiletin arttyrý kerek­tigin, «Nurly Jol» baǵdar­lamasynyń júzege asý bary­syn partııalyq baqylaý tur­ǵysynan muqııat qadaǵalaýdy tapsyrdy. Jer máselesi M.Qul-Mu­ham­med­tiń Qazaqstandaǵy eń iri nan zaýytynyń ujy­mymen kezdesý barysynda bas­ty taqyrypqa aınaldy. Táýligine 150 tonnadan astam nan ónimderin óndiretin «Aqsaı-nan» JShS respýblıkada óndiris kólemi jáne tehnologııalyq damý deńgeıi boıynsha kósh bastap tur. Zaýyt qyzmetkerleriniń Jer kodeksine qatysty saýal­daryna jaýap bere kele, «Nur Otan» partııasy Tór­aǵa­synyń birinshi orynbasary Qazaqstannyń álemdik na­ryqqa tek bıdaı ónimderin shy­ǵaryp qana qoıýy jetkiliksiz ekendigin alǵa tartty. – Qazaqstan álemdik na­ryqqa bıdaı ónimderin shy­ǵaryp qana otyrýy jetkiliksiz. Bizdiń elimiz eń úlken astyq óndirýshi el retinde osy aýyl sharýashylyǵy ónimderin, astyq ónimderin odan ári óńdeıtin jańa tehnologııalar ákelýi kerek. Ol úshin bizge ınnovasııa, shetten ınvestısııa, osy zamanǵy eń ozyq tehnologııa kerek. Sonda ǵana bizdiń elimiz aldyńǵy qa­tarly damyǵan agroındýs­trııaly el bolady. Jer reformasynyń basty maqsaty da osy dep bi­lemin, – dedi M.Qul-Mu­hammed. Partııa Tóraǵasynyń bi­rinshi orynbasary Qazaq ult­tyq agrarlyq ýnıversıtetiniń professorlyq-oqytýshylar quramymen kezdesip, elimizdiń aýyl sharýashylyǵyn jań­ǵyrtý máselelerin talqylady. Mundaǵy kezdesýge aýyl sharýashylyǵy salasynda jumys isteıtin ǵylymı-zert­teý ınstıtýttarynyń 30-dan astam jetekshisi qatysqanyn aıta ketýge tıispiz. Al búginde 85 jyldyq tarıhy men ulttyq mártebesi bar agrarlyq ǵylym men bilimniń qara shańyraǵy – Qazaq ulttyq agrarlyq ýnıversıteti oqytýshylar qu­ramy men stýdentteri, kelgen meımandar «Nur Otan» par­tııa­sy Tóraǵasynyń birin­shi orynbasary M.Qul-Muham­med oqyǵan dáristi úlken qy­zyǵýshylyqpen tyńdady. «Eń qasıetti qundylyq» degen taqyrypta kópshilikpen oı bólisken dáristik sharany Qazaq ulttyq agrarlyq ýnı­versıtetiniń rektory, Qazaq­stan Respýblıkasy Ulttyq ǵylym akademııasynyń aka­demıgi Tilektes Espolov sóz sóılep ashty. Ýnıversıtet basshysy kópshilik aldynda sóılegen sózinde Qazaqstan aınalasy 25 jyl ishinde ǵana ǵasyrǵa tatıtyn tarıhı joldan ótip úlgergendigin, el táýelsizdiginiń arqasynda órkenıetti memlekettermen terezemiz teńesip, ekonomı­kamyz ındýstrııalyq-ınno­vasııalyq baǵytta óristep, halyqtyń ál-aýqaty jaqsar­ǵanyn, álemdik saıası arenada Qazaqstan óziniń naqty orny men bedelin aıqyndaǵanyn aıtyp ótti. Bul jetistikterdiń barlyǵy Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń kóregen saıasaty men memleket basqarýdaǵy kemeńgerliginiń arqasynda múmkin bolǵan tarıhı shyndyq ekendigin jetkizgen ýnıversıtet basshysy Qazaqstandaı jeri ulan-ǵaıyr, qazynasy tasyǵan memleketke tutqa bo­lar jastar el tizginine tek bilim men ónerdiń arqasynda my­ǵym ıe bola alatyndyǵyn tilge tıek etti. – Men, «Nur Otan» partııasy Saıası keńesiniń jáne partııanyń Almaty qalalyq fılıaly bıýrosynyń mú­shesi retinde, «Nur Otan» par­tııa­synyń Almaty qalasyndaǵy eń iri bastaýysh uıymyna ti­keleı jetekshilik etip kele­min. Bul tek maǵan emes, ýnıversıtet ujymyna degen kóshbasshy partııanyń úlken senimi dep bilemin. Sonymen birge, ýnıversıtet ujymy jetekshi partııanyń barlyq ortalyqtarymen, sondaı-aq, stýdentterimiz partııanyń «Jas Otan» jastar qanatymen tyǵyz baılanysta nátıjeli jumys atqarýda. Búgingi kezde elimizdiń órkendep, damýyna, qoǵamdaǵy saıası turaqtylyq pen kelisimniń nyǵaıýyna «Nur Otan» partııasynyń qos­qan úlesi zor, – dedi akademık T.Espolov. Jıynnyń basty qonaǵy – Muhtar Abraruly 1991 jyldyń 16 jeltoqsanynda Táýel­sizdik degen asyl qundy­ly­ǵymyzdyń ońaı jolmen kel­megendigin tarıhı dáıek­terdi keltire otyryp, tushymdy jetkizdi. – Amerıkany alyp el, uly derjava etý jolynda Va­­shıngtonnan bastap Qu­rama Shtat­tardyń árbir zańy men tala­byna eńbegi siń­gen alyp tul­ǵalar tur. Qan­sha­ma ǵasyr­lardan beri Ame­rı­kanyń áskerı, ekonomı­kalyq, azamattyq áleýetin jaqsartýmen áıgili zańgerler, ekonomıster, qarjygerler aınalysyp, búginde álemge aty áıgili memleketti qalyp­tas­tyrdy, al bizde ony bir ǵana adam shırek ǵasyr muǵ­darynda atqarýda. Ulttyq valıýtamyz bolmap edi – tól teńgemizdi shyǵaryp berdi, she­karamyz tanylmap edi – irgemizdi shegendep, aýmaqtyq tutastyǵymyzdy anyqtap berdi, ekonomıkadaǵy keńestik qatynastar ǵana qalyptasqan jerlerdi naryqtyq qatynasqa ózgertip berdi, eń alǵash «20­30» dep eldik damýymyzdy kóz­degen tuńǵysh Joldaýyn jarııalap, Qazaqstandy álem­degi asa damyǵan 50 eldiń qa­taryna merziminen buryn qosyp berdi. Osynyń bári qazaq degen ulttyń keleshegi úshin atqarylǵan telegeı-teńiz eńbektiń bir parasy ǵana, – dedi M.Qul-Muhammed óziniń dárisinde. Atalǵan jıynda qoǵamda qyzý talqylanyp jatqan jer máselesi de sóz bolyp, Muhtar Abraruly eshqan­daı qujatta shetel azamattaryna jerdiń, anyǵyn aıtqan­da, aýylsharýashylyq jer­leriniń satylýy jaıly bir­de-bir sóılemniń jazylma­ǵan­dyǵyn alǵa tartty. Sonymen qatar, «Nur Otan» partııa­sy Tóraǵasynyń birinshi oryn­basary jastarǵa Táýel­sizdik alý jolynda el aǵalarynyń atqarǵan úlken azamattyq eńbegi men bastarynan ótkergen qıyn-qystaý shaǵyn, egemendiktiń elge belgisiz tustary men el bile bermeıtin erleri týraly, jasalǵan erlikter týraly mándi de maǵynaly dárisimen stýdent qaýymdy úıirip aldy. Aýmaqtyq tutastyq úshin bolǵan keńester men jasalǵan shuǵyl sheshimder, tól valıýta – teńgemiz týraly, ulttyq qundylyqtarymyz – til, din, dil máseleleri men onyń názik tustaryna qalaı ıe bolý, ulttyq ásker, ekonomıka-naryq, túrli ult ókilderi bas qosqan bir shańyraq astyn­da qandaı saıasat júrgizý ke­rektigin, Memleket basshy­synyń halyqaralyq saıası sah­nadaǵy salmaǵy men aby­roı-bıigi jóninde, eldegi saıası-ekonomıkalyq baǵdarlamalar haqynda maǵynaly áńgime qozǵaldy. – Jer máselesi – qaı elde, qaı qoǵamda bolsa da óte názik másele. Qazaq qoǵamynda ár­qashanda jerdiń ıesi bol­ǵan! Jerge degen kútim qazaq halqynda ejelden bol­ǵandyǵy hakim Abaıdyń «Er­te barsam jerimdi jep qoıam dep, Yqtyrmamen kúzeýde otyrar baı» degen bir shýmaq óleńinen-aq kórinip tur. Sondyqtan da, búgingi jaǵdaı oqystan týyndaǵan másele emes. Jerdiń ıgiligin halyqqa kórsetý úshin damyǵan el­derdiń áleýeti men ǵylymı jańalyqtaryn paıdalanýymyz kerek. Qazaqtyń baılyǵy onyń maly emes, onyń jer asty baılyǵy emes, onyń jeri ǵana emes, qazaqtyń baılyǵy – qazaqtyń ózi! Qazaqtyń sanyn qazaq qana kóbeıtedi. Eń qasıetti qundylyǵymyz – Táýelsizdigimiz turǵan kezde biz tek halqymyzǵa ǵana qyzmet eteıik! «Ulym deıtin eli bolmasa, elim deıtin ul qaıdan týady?!» dep Baıtursynov atamyz aıtqandaı, búgingi jas býyn «elim!» dep egilip tursa, Elbasy da, el aǵalary da ondaı perzentine «ulym!» dep emirenip turatyn bolady. Elge qyzmet etý úshin bilim kerek, talmaı bilim alyp, óner úırenińizder, jastar! – dep túıindedi óz sózin Muhtar Abraruly. Qazaq ulttyq agrarlyq ýnıver­sıtetinde ótken dáris kezinde Muhtar Qul-Muhammed ǵalymdar men stýdentterdiń saýaldaryna jaýap berip, aýylsharýashylyq salasy ǵylymy ókilderi de jan-jaqty tushymdy pikirlerin ortaǵa saldy. Qanat ESKENDIR, «Egemen Qazaqstan» ALMATY