Jumys saparynyń barysynda “Qazaqstannyń Úshinshi jańǵyrýy: jahandyq básekege qabilettilik” atty Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń Qazaqstan halqyna Joldaýynyń júzege asý barysymen tanysty.
Elbasy agroónerkásiptik keshen ekonomıkanyń jańa draıverine aınalýy tıis dep tapsyrma berse, sonyń negizinde Agroónerkásiptik keshendi damytýdyń 2017-2021 jyldarǵa arnalǵan Memlekettik baǵdarlamasy ázirlendi.
Atalǵan baǵdarlamada ákimdikter úshin ár jylǵa naqty ındıkatorlar belgilengen. Jumys saparynyń basty maqsaty qoıylǵan ındıkatorlardy talqylaý jáne oryndalý barysyn baqylaý bolyp tabylady.
Jańa baǵdarlamaǵa sáıkes ishki naryqty otandyq ónimmen tolyqtyrý, qaıta óńdeıtin jáne qurama jem kásiporyndarynyń júktemeligin arttyrý, mal sharýashylyǵyndaǵy jemshóp bazasyn nyǵaıtý maqsatynda egistik jerlerdi ártaraptandyrý jumystary júrgizilýde.
Qazirgi tańda Aqmola oblysyndaǵy 6 maı óńdeıtin zaýyttardyń júktemeligi – 30%, al qurama jem zaýyttarynyń júktemeligi 56% qurap otyr.
Sondyqtan, zaýyttardyń júktemeligin arttyrý maqsatynda 2021 jylǵa qaraı maıly daqyldar alqabyn 380 myń ga, mal azyǵy daqyldaryn 490 myń ga, arpany 670 myń ga arttyrý josparlanýda. Al bıdaı alqabyn 680 myń ga qysqartý kózdelýde.
2017 jyly Aqmola oblysynda aýyl sharýashylyǵy daqyldaryn 5,1 mln ga aýmaqqa egý josparlap otyr.
Kóktemgi egis jumystaryna daıyndyq barysymen tanysa otyryp, Mınıstr aǵymdaǵy jyly kóktemgi-egistik jumystaryn júrgizý úshin bıýdjettik nesıeniń paıyzdyq mólsherlemesi tómendegenin aıtty, sońǵy tutynýshy úshin mólsherleme 5-6 % qurady. Bul tómendeý eń aldymen aýyl sharýashylyǵy daqyldaryn sapaly egýge baǵyttalǵan.
Ári qaraı, Vıse-premer aýdan ákimderi men aýyl sharýashylyǵy taýar óndirýshileri arasynda jınalys júrgizdi. Jınalys barysynda aýyl sharýashylyǵy kooperatıvterin damytý men aımaqta jeke qosalqy sharýashylyq áleýetin paıdalaný arqyly AО́K ónimderin óndirýdi ulǵaıtý máseleleri qarastyryldy.
Kooperatıvterge qoldaý bildirý úshin memleket tarapynan barlyq sharalar qarastyrylǵan, mysaly: qural-jabdyqtar baǵasyn 50% arzandatý, jem-shópke sýbsıdııa berý, óndirilgen jáne óńdeýge tapsyrylǵan ónimderdi sýbsıdııalaý, jeke qosalqy sharýashylyqtarǵa tómen paıyzdy nesıe qarastyrý jáne t.b.
Aýyl sharýashylyǵy kooperatıvterin qurýdy belsendi júrgizý maqsatynda, Mınıstrlik tarapynan «Aýyl sharýashylyǵyn qarjylaı qoldaý qory» AQ arqyly lızıngke beriletin sút qabyldaý jáne mal bordaqylaý pýnktterin alǵashqy jarnasyz qurýdyń syzbasy jasaldy. Alǵashqy jarna retinde jalpy qunynan 50% kóleminde bólingen ınvestısııalyq sýbsıdııany paıdalaný kózdelýde. Sonymen qatar, memleket tarapynan kooperatıvterge tapsyrylǵan 1 lıtr sút úshin 10 teńge sýbsıdııa berilmek. Árbir múıizdi iri qara úshin 20 myń teńge jáne usaq maldarǵa 1500 teńge kóleminde sýbsıdııa berý qarastyrylǵan.
Aıta ketý kerek, Elbasynyń tapsyrmasyna sáıkes Qazaqstannyń barlyq aımaqtarynda aýyl sharýashylyǵy kooperatıvteriniń negizderi, kooperatıvterge birikken aýyl turǵyndary úshin memleket tarapynan kórsetiletin memlekettik qoldaý sharalary týraly respýblıkanyń barlyq aımaqtarynda keńinen túsindirý jumystary júrgizilgen bolatyn.
Aqmola oblysynda osy jyly sút pen et ónimderiniń júktemeligin arttyratyn 32 kooperatıv qurý josparlanýda. Qazirgi tańda 14 kooperatıv quryldy.