Toǵyz jasar chempıon

Grýzınnen shyqqan ataqty shah­matshy Nona Gaprındash­vı­lı­diń áıelder arasynda alǵash­qy álem chempıony bolǵany shah­mat­tan habary bar kópshilik biledi. Syr óńiriniń týmasy Ásel Serikbaı da keleshekte odan as­yp tús­pese, kem túspeıtinin baı­qatyp otyr. Ásel 2002 jyly Qyzylorda qalasynda dúnıege kelgen. Qa­la­daǵy №136 Temirbek Júrge­nov atyndaǵy orta mekteptiń 1 sy­nybyna barǵanda ol bes jasta bolatyn. Daıyndyqqa eki aı barǵan Áseldiń oqýǵa degen zerektigin, alǵyrlyǵyn baıqaǵan mektep dırektory Qaıyrkúl Áb­dıeva ony 1-synypqa qabyl­daýǵa uıǵarym jasady. Sóıtip, ony synyp jetekshisi Jumakúl Iman­baevaǵa tapsyrdy. Juma­kúl apa­ıy pedagogıkalyq jaǵy­nan da­ryndy, jańalyqqa jany qumar, rýhanı álemi baı, óz kásibin ja­nyndaı jaqsy kóre­tin úlgili us­taz ekendigin ta­nyt­ty. Iá, Ásel­diń qalalyq oqý­shy­lar saraıyn­daǵy shahmat úı­irmesine barýyna da apaıy Jumakúldiń áseri boldy. Onyń osy úıirmede júrip qatysqan alǵashqy jarysy 2008 jyly Qaraǵandy qalasynda ótti. Gros­smeıstr Dármen Sádýa­qa­sov at­yn­­daǵy III respýblıkalyq shah­mat týrnırine eń jas (6 jasta bolatyn) oıynshy retinde qa­ty­syp, dıplom, sertıfıkat al­dy. Budan keıingi kezdegi jetistikterge jetýine jattyqtyrý­shy­sy Rıza Qoshqarovanyń eń­be­gi zor dep bilemiz. Áseldiń atasy Serikbaı bu­ryn memlekettik qyzmette istegen, qazir zeınetkerlikte. Birde Serikbaı aqsaqal nemeresin ertip úıimizge keldi. Meniń bu­ryn­ǵy shahmatshy ekenimdi bilgen bolar, Áseldiń aıaq alysyn baıqap kórýimdi ótindi. Sonymen Áselmen 3 partııa oınadym, ekeýin uttym da, úsh­inshisinde jarysqa kóńili kóte­rilip, qýanyp barsyn degen oı­men jorta utyldym. Ásel sonda: «Ata, ánsheıin ótirik jeńil­dińiz ǵoı», dep meniń oıymdy bilip qoıdy. Ondaı oıdan aýlaq bolýy úshin taǵy da bir ret «jeńilýime» týra keldi. Áseldiń respýblıkalyq týrnırge qatysýy odan ári jal­ǵa­syn taba berdi. Sondaı bir kezekti jarys Pavlodar qalasyn­da 2009 jyly 7-8 jastaǵy shah­matshy­lar­dyń arasynda ótip, Ásel odan bir kúmis, bir qola medalmen oraldy. «Nur Otan» halyqtyq-demo­kra­tııalyq partııasynyń 10 jyl­dyǵyna uıymdastyrylǵan týrnırde 1-oryn, Qyzylorda qala­lyq jáne oblystyq balalar men jasóspirimder arasyndaǵy shahmat jarystarynda 1-oryn, Pavlodar qalasynda ótken «Prı­ırtyshıe» VIII halyq­ara­lyq balalar festıvaliniń ja­ry­synda «Blısten» 1-oryn, klas­sıkalyq oıynnan II-oryndy ıelendi. Al «Memorıal Ýfımseva A.G» at­yn­daǵy 7-8 jas aralyǵyndaǵy týr­nırde 1-shi oryndy jeńip aldy. Ásel 2010 jyly da úlken je­tistikterge jetti, olardyń bá­­rin aıtpaı-aq, bir-ekeýin ǵana aıta keteıin desem, Semeı qa­lasynda ótken respýblıkalyq týrnırde Ás­el óziniń erekshe da­ryn­dy­ly­ǵyn kórsetti. Osy týr­nırde Ásel klassıkadan 1-shi, «Blısten» – 1-shi jáne tez oınaýdan 1-shi or­yn alyp, 3 altyn medaldy je­ńip aldy. Áseldiń 2010 jylǵy este qa­larlyqtaı zor jeńisi Gresııada ótken álem chempıonatynda 86 elden qatysqan shahmat­shy­lar ara­synda óziniń jasy boıynsha 11 upaıdan 8 upaı jınaýy edi. Áseldiń jeńisteri ústimiz­degi jyly da jalǵasyn tabýda. Atap aıtatyn bolsaq, 21-29 naý­ryz ara­lyǵynda ótken res­pýb­lıka­lyq týrnırde klassıka­lyq oıyn­nan 1-shi, tez oınaýdan 1-shi, «Blıs» oıynynan 2-shi oryn alyp, Polshada ótetin ál­em chem­pıonatyna joldama aldy. Al Polshanyń Krakov qala­synda oqýshylar arasynda ót­ken álem chempıonatynda Ásel 9 jastaǵy qurbylary arasynda shveısar júıesi boıynsha syn­ǵa túsip, 9 upaıdan 8,5 upaı alyp, álem chempıony atandy. Aldaǵy qazan aıynda ol Bra­zılııanyń Rıo-de-Janeıro qa­la­synda óte­tin 10 jastaǵy jas­óspirimder arasyndaǵy álem chem­pıonatyna qatysatyn bo­lyp otyr. Ásel Serikbaıdyń bas aıaǵy eki-úsh jylda 10 jasqa deıingi jasóspirimder arasynan álem chempıony bolýy aldaǵy ýa­qyt­tar onyń keleshegi kemel ekenin baıqatady. Osyǵan oraı myna máselelerdi de aıta ketsem deımin. Iаǵnı, Áseldi myqty jat­tyqtyrýshynyń biri óz qam­qor­lyǵyna alsa, sondaı-aq shetelderge emin-erkin shyǵýy úshin qaltaly azamattar kómek qolyn sozsa, elimizde shahmat sala­sy­nan da bir talant ómirge kelgeli tur. Qojamjar NAÝRYZBAEV. Qyzylorda.