Qazaqstannyń turǵyn úı qurylys jınaq banki Memlekettik baǵdarlama boıynsha páter alýǵa ótinishterdi qabyldaı bastady.
Qazaqstannyń turǵyn úı qurylys jınaq bankiniń salymshylary 2011-2014 jyldarǵa arnalǵan Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy turǵyn úı qurylysynyń memlekettik baǵdarlamasy aıasynda óz turǵyn úı jaǵdaılaryn jaqsartýǵa múmkindik aldy. 2011 jylǵy 16 mamyrdan bastap 15 shildege deıin Bank salymshylardan atalmysh baǵdarlama sheńberinde salý josparlanatyn úılerden «taza» árlengen páterler satyp alýǵa ótinishter qabyldap jatyr.
Bul memlekettik baǵdarlamanyń bastapqy maqsaty: respýblıka azamattaryn ári sapaly, ári qymbat emes turǵyn úımen qamtamasyz etý. Baǵdarlamaǵa qatysý úshin bolashaq baspana ıesi Turǵyn úı qurylys jınaq bankimen kelisim-shart jasasyp, belgili bir mólsherdegi somany jınaqtaýy tıis. Sodan soń Bank salymshylar pýlyn jasaıdy jáne aldyn ala páterlerdiń aýdany men jaılylyǵyn kelise otyryp, qurylys kompanııasyna úı salýǵa tapsyrys beredi, demek, pýlǵa tek Bank salymshylary ǵana qatysa alady.
Turǵyn úı baǵdarlamasyna qatysýdyń ereksheligi sol, Bank salymshysy turǵyn úıdi óte tıimdi talaptarda satyp alady. Qarap kórińiz:
Birinshiden, kredıt berý talaptarynyń qolaılylyǵy: kommersııalyq bankterge qaraǵanda, Turǵyn úı qurylys jınaq bankinde salystyrmaly túrde jınaqtaý mólsherlemeleri joǵary da, kredıt berý mólsherlemeleri – tómen. Ekinshiden, bank óz klıentterine qamqorlyqpen qarap, úılerdi múmkindiginshe qalanyń aıtýly jerlerinde, klıentter taza aýamen dem- alyp, damyǵan áleýmettik ınfraqurylym ıgilikterin paıdalana alatyndaı etip, kórikti jerlerde salýǵa tyrysady. Kez kelgen Bank óz klıentterine mundaı qamqorlyq jasaı qoımaıdy!
Turǵyn úı qurylys júıesiniń mańyzdy operatory bolyp tabylatyn Turǵyn úı qurylys jınaq banki óz talaptaryna saı kelýi úshin salymshylardy irikteýge balldyq júıe engizip otyr. Bank árbir turǵyn úı qurylys jınaq sharty úshin jalpy ball esepteıtin bolady, ol sharttyń daıyn bolý dárejesine jáne shartty somanyń shamasyna qaraı anyqtalady.
Kelisim-sharttyń ázirligi baǵa belgileý kórsetkishine jetý, salym somasynyń eń tómengi mólsherine jetý, salym merziminiń eń tómengi kórsetkishine jetý sııaqty úsh jalpy kórsetkishti baǵalaý arqyly anyqtalady.
Baǵa belgileý kórsetkishine jetý shamasy kelisim-sharttaǵy baǵa belgileýdiń derekti shamasy men baǵa belgileý kórsetkishiniń tómengi shamasynyń araqatynasy arqyly anyqtalady.
Salym somasynyń eń tómengi mólsherine jetý shamasy jınaqtalǵan qarjyǵa týra táýeldi jáne ol derekti turǵyn úı qurylys jınaq sharty boıynsha jınaqtalǵan somanyń júz paıyzdyq tolyq jınaqtaý shartynyń araqatynasy arqyly anyqtalady.
Salym merziminiń eń tómengi kórsetkishine jetý shamasy tóleý turǵyn úı qurylysynyń kelisim-shartqa otyrý ýaqytynan bastap kórsetilgen tóleý merzimi arqyly anyqtalady. Kelisim-shartta kórsetiletin somanyń turǵyn úı baǵasyna shaqqandaǵy shamasy myna formýla arqyly anyqtalady: turǵyn úı qurylysynyń kelisim-shartynda kórsetilgen shama satyp alýǵa kózdelgen turǵyn úı baǵasyna bólinip, paıyz mólsherine kóbeıtiledi.
Eger turǵyn úı birneshe turǵyn úı qurylys jınaq kelisim-sharty arqyly alynatyn bolsa, salymshynyń osy baǵdarlamaǵa qatysatyn barlyq turǵyn úı qurylys jınaq sharttarynyń ortasha eseptelgen ball sany esepteledi. Bank salymshylardan respýblıkalyq basylymdarda habarlandyrý berilgennen bastap ár qurylys nysanǵa eki aı merzimde ótinishter qabyldaıdy. Ár ótinish berýshige ony bolashaqta anyqtaý úshin jeke nomer beriledi.
О́tinishterdi qabyldaý bastalǵannan bastap bir aı ishinde bank páterlerdiń túrine, bólme sanyna baılanysty ball sanyn esepteıdi.
Ádildik qaǵıdasyn ustanyp, ár aımaqqa sáıkes banktiń fılıaldary salymshylardyń alǵan balldar sanyn eń joǵary shamadan eń tómengi shamaǵa deıin tizim retinde kórsetedi de, osy tizimdi bank óz saıtyna jarııalaıdy. Bank salymshylary osy saıttan ózderiniń alǵan balldaryn aldyn ala belgilengen rettik sany arqyly kóre alady.
Páterlerdiń sany men túrine, jáne bólmeler sanyna baılanysty salymshylardyń alǵan balldaryna qarap, olardyń tóleý qabileti anyqtalady; salymshy óziniń tóleý qabiletin rastaýy kerek. Eger keıbir salymshylardyń alǵan balldary birdeı bolyp jatsa, basymdylyq Turǵyn úı qurylys jınaq bankine ótinishti burynyraq bergen adamda bop esepteledi.
Turǵyn úı qurylys jınaq bankiniń turǵyn úı baǵdarlamasyna qatysý – óz turǵyn úı jaǵdaıyńyzdy jaqsartýdaǵy naqty múmkindik retinde tanylady!
Aınash ECALI.
Qosymsha aqparatty «Qazaqstannyń turǵyn úı qurylys jınaq banki» AQ myna telefondary arqyly alýǵa bolady: Almaty q., 279-25-55, Astana q., 40-72-76, Taldyqorǵan q., 24-40-48, Qaraǵandy q., 43-62-02, Qyzylorda q., 26-26-64, Pavlodar q., 34-08-99, О́skemen q., 75-48-65, Atyraý q., 32-04-00, Taraz q.. 42-58-80, Aqtóbe q., 55-72-21, Aqtaý q., 43-96-91, Qostanaı q., 53-38-20, Petropavl q., 42-79-94, Kókshetaý q., 25-63-04, Shymkent q., 21-33-62, Oral q., 54-03-33, Semeı q., 52-22-90 nemese myna saıtta: www.hcsbk.kz