Tehnologııalyq jańǵyrtýdyń sony úderisteri

Úkimet basshysy ónerkásipti óńirde Elbasynyń «Qazaqstannyń Úshinshi jańǵyrýy: jahandyq básekege qabilettilik» Joldaýy men «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamalyq maqalasyndaǵy mindetterdiń oryndalý barysymen tanysty. Iri kásiporyndardy aralap, jańǵyrtý úderisteriniń jaı-japsaryn bildi.

Úkimet basshysy osy saparda ın­dýs­trııalyq-ınnovasııalyq da­my­tý­dyń 2015-2019 jyldarǵa ar­nal­ǵan memlekettik baǵdarlamasyn iske asyrý aıasynda Bozshakól taý-ken baıytý kombınatyn ara­lap, kásiporyndy jobalyq qýatty­ly­ǵyna shyǵarý boıynsha jumys kestesimen tanysty. «Kaz Minerals PLC» basqarma tóraǵasy Oleg Nova­chýktiń aıtýynsha,  2017 jyly joba­lyq qýattylyǵyna shyqqannan keıin Bozshakól taý-ken baıytý kom­bınaty jyl saıyn katodty ekvı­valentte 100 myń tonna mys óndire bastamaq.

– Osy jobany iske asyrý aıa­synda 1500 jumys orny quryl­dy. Josparlanǵan jumys oryn­dary­nyń kólemi bolǵan jaǵdaıda ónim­dilik Qazaqstandaǵy jumys istep turǵan mys óndiretin kásiporyn­dar­ǵa qaraǵanda 15 ese joǵary,– deıdi Oleg Novachýk. 

Tórtqudyq aýylynyń irgesinde ornalasqan Bozshakól mys ken orny – álemdegi ıgerilmegen iri ken oryndarynyń biri. Bozshakóldegi  baǵaly ilespe ónim – 5,26 mln ýnsııa altyn (óndiris kólemi – jylyna 120 myń ýnsııa) jáne 57 myń tonna molıbdendi quraıdy. Respýblıkalyq aýqymda mańyzy bar jobany keńeıtý Memleket basshysynyń «Qazaqstannyń Úshinshi jańǵyrýy: jahandyq báse­kege qabilettilik» Joldaýynda aı­tyl­ǵan tehnologııalyq jańǵyrtý, jańa tehnologııalar transferi já­ne básekege ­ ósýi arqy­ly eńbek ónimdiligin arttyrý min­det­terine saı keledi.  Premer-Mınıstr mashına ja­saý zaýyttaryn tehnologııalyq jańǵyrtý barysymen tanysý úshin temir jol biligi men dóńgelek shy­ǵa­ratyn «R.W.S. Wheelset» JShS men temir jol dóńge­lek­terin shyǵarýmen aınalysatyn «Prommash­kom­plekt» JShS-na bardy. 

Jumys sapary aıasynda Pre­mer-Mınıstr elimizdegi munaı ónim­derin óndi­retin iri kásiporyn­dardyń biri «Pav­lodar munaı-hımııa zaýyty» JShS-da boldy. Qazir bul zaýytta jańǵyrtý jumystary júrgizilip jatyr. «Pavlodar mu­naı-hımııa zaýyty» JShS bas dı­rek­­tory Shýhrat Danbaı jańǵyr­týdy aıaqtaǵannan keıin joǵary ok­tandy benzın ón­di­risi 297 myń tonnaǵa ulǵaıatynyn, son­daı-aq halyq­aralyq Jet A1 standartty avıa­o­­tyn óndirisi qamtamasyz eti­letinin aıtty. 

Sapar barysynda Baqytjan Saǵyn­taev Pavlodarda óńirdiń bıznes qaýym­das­tyǵyn tolǵandyrǵan ózekti másele­lerdi talqylady. «Atameken» UKP Pav­lo­dardaǵy óńirlik keńesiniń múshelerimen kezdesýde áńgime tekserister men talaptardyń sanyn azaıtý jáne ruqsat pen anyqtamalar berý úderisterin ońtaılandyrý jóninde órbidi.

Osy jıynda aıtylǵandaı, ónerkásiptik óńir úshin ózekti máse­lelerdiń biri – kásip­oryndardyń tehnologııalyq jańǵyrýy bolyp tabylady. Jańǵyrtý 3.0 aıasynda óndiris úderisterin sıfrlandyrý men av­tomattandyrý eńbek resýrstaryn ónerká­siptik sektordan bosatýǵa ákeledi.

Osyǵan oraı, ónimdi jumyspen qamtý jáne jappaı kásipkerlikti damytý baǵdarlamasyn iske asyrý aıasynda bıznes qaýymdastyq pen jergilikti atqarýshy or­gandar jańa jumys oryndaryn ashý, jumystan bosatylǵan mamandardy qaıta oqy­tý ári qaıta daıarlaý sharalaryn qolǵa alýy kerek. Pavlodar oblysynyń ákimi Bolat Baqaýov bul baǵytta atqarylyp jat­qan jumystardyń barysyn sóz etti. 

Oblys kásipkerleriniń usy­nys­tary men suraqtaryna Ult­tyq ekonomıka mınıstri Tımýr Súleımenov, Investısııalar jáne damý mınıstri Jeńis Qa­symbek, Energetıka mınıstri Qanat Bozymbaev, Bilim jáne ǵylym vıse-mınıstri Bıbigúl Asylova túsinikteme berip ótti.

Kezdesýde «Atameken» UKP basqarma tóraǵasynyń orynbasary Nurjan Áltaev, kásipkerler palatasynyń óńir­degi ókilderi «BONA» JShS dırektory Nurlan Erejepov, Pavlodar ınno­va­sııa­lyq ýnıversıtetiniń qarjy jáne damý jónindegi vıse-prezıdenti Larısa Fre­zorger, «Pobeda» JShS dırektory Alek­sandr Polıakov, «TPB Agromır» JShS dırektory Natalıa Poplaves, «Qazener­gokabel» AQ bas dırektory Oleg Krýk, «Talapker» ShQ basshysy Aman­geldi Beı­sembınov jáne basqalary óz pikirlerin ortaǵa saldy.

Úkimet basshysy «Pavlodar» arnaıy ekonomıkalyq aımaǵyn aralady jáne iske asyrylyp jatqan jobalarmen tanysty. Arnaıy ekonomıkalyq aı­maq­ta hımııa jáne munaı-hımııa salalar­yndaǵy óńdeý ónerkásibine basymdyq beril­gen. Osyndaǵy «ÝPNK-PV» JShS «Qazaq­stan elektrolız zaýyty» AQ úshin mu­naı koksyn qyzdyrýmen aınalysady. Zamanaýı ınnovasııalyq tehnolo­gııa­larmen jab­dyq­talǵan kásiporynnyń ónimderin otan­dyq naryqpen qatar ónimdi Reseı Fede­rasııasyna jáne Qytaıǵa eksportqa shy­ǵarý pysyqtalýda.

Baqytjan Saǵyntaev Pav­lo­dar qalasynda oblystyń óner­kásiptik jáne energetıkalyq kásip­oryndarynyń basshylarymen keńes ótkizdi. Keńes barysynda El­basynyń «Qazaqstannyń Úshinshi jańǵyrýy: jahandyq básekege qabilettilik» Joldaýyn iske asyrý aıasyndaǵy tehnologııalyq jańǵyrtý máseleleri ortaǵa salyndy. О́ńir basshysy Bolat Baqaýov Joldaýdyń iske asyrylýy týraly, ónimdi jumyspen qamtý men jappaı kásipkerlikti damytý baǵdarlamasy aıasynda jańa jumys oryndaryn ashý, servıstik ekonomıkany damytý sharalary týraly baıandady. Keńeste kásiporyndardy jańǵyrtý josparlary týraly «Eýrazııa toby» JShS basqarma tóraǵasy Aldııar Qaztaevtyń, «Kaz Minerals PLC»  basqarma tóraǵasy Oleg Novachýktiń, «KSP Steel» JShS bas dırektory Edýard Kreımerdiń, «Bogatyr Kómir» JShS bas dırektory Serik Raıpovtyń baıandamalary tyńdaldy. 

Úkimet basshysy óńirdiń óner­ká­siptik kásiporyndary basshy­larynyń nazaryn álemdik naryq­tarda ónimderdiń básekege qabilettiligin arttyrý maqsatymen ónerkásiptik úderisterdi sıfrlandyrý men robottandyrý mindetterin sheshý máselesine aýdardy. Atalǵan máseleler Qaraǵandy oblysyndaǵy kóshpeli keńes kezinde tolyǵyraq talqylanatyn bolady. 

Budan ózge, Úkimet basshysy 2 jarym myńnan astam adamdy jumyspen qamtyp otyrǵan «Qa­zaq­stan elektrolız zaýyty» AQ-na da at basyn tiredi. Zaýyt dı­rek­tory Roman Romanov kásiporyn­nyń tolyq jobalyq qýatty­lyqqa ótkenin málimdedi. 2,5 myń­nan astam adam jumys isteıtin elektrolız zaýytynda jyl saıyn 250 myń tonnaǵa deıin alıý­mınıı óndiriledi, ónim Be­larýs, Ýkraına, О́zbekstan, Túr­kııa, Ázer­baıjan, Nıderland, Bol­garııa, Chernogorııa, Polsha jáne Nor­vegııa elderine eksporttalady.  

«Nurly jer» baǵdarlamasy aıasynda Pavlodar oblysynda 2020 jylǵa deıin 1 mln-nan astam sharshy metr turǵyn úıdi, onyń ishinde 4 909 nesıelik turǵyn úı páteri jáne 868 arendalyq turǵyn úı páterin paıdalanýǵa berý josparlanǵan. 

Úkimet basshysy «Saryarqa», «Dos­tyq» shaǵyn aýdandary qurylysynyń bas josparymen tanysty. 100 ga-dan as­tam aýmaqqa sozylyp jatqan aýdanda 400 myńnan astam sharshy metr turǵyn úı, 4 bala­baqsha, mektep, emhana, áleýmettik jáne má­denı-sporttyq maqsattaǵy basqa da nysandar paıdalanýǵa beril­mek. Oblys ortalyǵynda jáne óńir­diń iri ónerkásip orta­lyqtary – Ekibastuz jáne Aqsý qala­larynda jeke turǵyn úı qurylysyn damytý sharalary qoldanylýda. Oblysta 2020 jylǵa deıin barlyǵy shamamen 437 myń sharshy metr jeke turǵyn úı salý josparlanǵan.

Premer-Mınıstr Baqyt­jan Saǵyn­taev oblys ortalyǵynyń ınfra­qu­ry­lym ny­sandaryn damytýmen tanys­ty jáne Ertis ózeniniń ústimen ótetin kópirge bardy. Ortalyq Azııadaǵy eń iri kópir qury­lysy Elbasynyń tapsyrma­symen «Nurly jol» baǵdarlamasy aıasyn­da salynǵanyn atap ótken jón. Kó­pir «Ortalyq-Shyǵys» kólik dáliziniń ma­ńyzdy bóligi bolyp tabylady. Jalpy uzyndyǵy 12,3 shaqyrymǵa teń kópirden táýligine 10 myń avtomobılge deıin óte alady. О́tkel tranzıttik avtomobılder úshin shamamen 40 shaqyrym qashyqtyqty qysqartýǵa múmkindik beredi.

Arnur Asqar, «Egemen Qazaqstan»

Pavlodar oblysy